Ian Kershaw: Tot de laatste man. Duitsland 1944-'45. 608 blz. €30 Terug van de verste oertijden naar 'onze eigen tijd' & z'n kopstukken
als partijbonzen, ministers, generaals met positie, status & vaak ook hun fortuin te danken aan dictatoren & aanverwant geil schorum ...
IK erkent dat voorgaande verklaringen op z'n minst enige geldigheid hebben, maar stelt tegelijkertijd vast dat er een belangrijk element nog aan ontbreekt: 't unieke karakter onder die omstandigheden van AH's leiderschap; 't regime stond & viel met z'n bonobonale Bokito-macht & charisma dat blijkbaar vooral ook verder doorwerkte tot in de allerlaagste geledingen. ALLE partijbonbons, coryfeeën & hoteme-toten hadden hun posities, gezag, status & fortuin volledig te danken aan hun Führer: iedereen was in z'n ban. Dit soort van 'charisma-tisch leiderschap' hield zelfs nog geruime tijd stand toen tegen 't eind v/d oorlog maar heel weinig over was van AH's charisma & ook z'n slippendragers allang wisten dat ze voor 'n volkomen verloren zaak streden. Niemand (bijna) haalde 't in z'n bolle opgezwollen kop om de dictator die willens & wetens z'n moffenvolkje in 't verderf te stortte ten val te brengen. Daar komt nog bij dat veel (top)nazi's beseften dat ze NA de oorlog niet meer hoefden te rekenen op enige clementie v/d zg. Geallieerden. Ze hadden allen TEVEEL op hun kerfstok & nu niets meer te verliezen, ook al probeerden sommigen, onder wie SS-leider Heinrich Himmler, vergeefs 't op 'n akkoordje te gooien met de westerse geallieerden. DIT alles had IK ook in 'n essay van 30 pagina's kunnen uitleggen, maar hij heeft er terecht voor gekozen om zijn analyse in te bedden in 'n chronologisch verslag van die huiveringwekkende laatste 10 maanden. DAARDOOR kon hij ook 't aandeel v/d 4 belangrijkste kopstukken ~ propagandachef Jozef Goebbels, de opperste partij ons Martin Bormann, Heinrich Himmler en de minister van bewapening Albert Speer - beter belichten. Die eerste 3 werden van meet af aan erkend als AH's belangrijkste 'bloedbroeders' in 't kwaad maar Speer gold nog jarenlang als 'de nette nazi'. HIJ slaagde erin om zich te verkopen als 'n 'apolitieke technocraat' die 'geen weet had' van de Holocaust/Shoah & ontsnapte daardoor op 't nippertje aan de galg. IK laat van DAT imago nu geen spaan meer heel. Mede dank-zij Speers 'geniale' organisatie v/d wapenindustrie konden de nazi's hun oorlog nog zolang voortzetten & de verschrikkingen voor de tallo-ze slachtoffers maandenlang volkomen onnodig blijven verlengen. Terugkijkend op de afgelopen 'halve eeuw' vol met burger- & koloniale oorlogen, Korea, Vietnam, Afrikaanse, Zuid- & Midden-Amerikaanse & andere Aziatische landen, IJzeren & Bamboegordijnen etcetera lijkt 't mij er nog steeds niet echt veel beter op geworden: MEER bezitloze mensen, 'onoverbrugbare' crises, bonusjagende bandieten & shit ...
