Q248hij draagt z'n Rusting nòg van Gruwel & Bedròg

WEGVERSTOPT ACHTER DE DRAAIKAST MET ORDNERS VERBORGEN DE FAMILIE FRANK & ANDEREN A/D PRINSENGRACHT DE DEUR IN DE MUUR NAAR NAAR DE ONDERDUIKPLAATS: HIER SCHRIJFT ANNE HAAR DAGBOEK! DE HOLLANDSCHE JOODSCHE SCHOUWBURG & de daar tegenovergelegen crèche gaven in eerste instantie het gevoel dat het 'n grote reddingsactie zou kunnen worden, maar toen pas bléék hoe moeilijk alles eigenlijk was. Kinderloze mensen zeiden: 'Bij òns moet u niet wezen, zo'n Jóódsch kind hóórt tussen alle andere kinderen, óók voor de veiligheid!' Mènsen mèt kinderen zeiden: 'Bij òns moet u niet zijn, ònze kinderen zouden zich kunnen verspreken, zo'n Jóódsch kind hoort bij kinderloze echtparen thuis!' Ik heb eens op een klein dorp een aardig gezin bezocht en er uren mee gepraat! Mijn gastheer vertelde dat er geen NSB'er woonde èn dat er bijna nóóit 'n DUITSCHER kwam. Ik was over kleuters & baby's begonnen?! Hij zei dat hij hoogstens een meisje van een jaar of dertien zou kunnen hebben, waarop ik zei dat ik een meisje van 13 jaar hàd. Hij zei dat 't risico op zo'n dòrp TÒCH té GRÓÓT was, tenzij het voor een paar wêken was? Ik zei: 'OVER TWEE WEKEN KOM IK HAAR HALEN!'! Hij zei: 'Ik zie er TÒCH maar van àf!' Natuurlijk hebben we ook andere ervaringen opgedaan: d'r was een adres waar we twee jongens mochten brengen en beslist géén meisjes. We hebben er twee meisjes gebracht en een tijd later zaten er al zeven kinderen, jongens èn meisjes tegelijk!' Al wie aan joodse onderduikers schuilplaats bood, nam aan (en dat gebeurde in veel gevallen) dat hij bij ontdekking 'n aantal maanden in een concentratiekamp zou worden opgesloten. Heel veel mensen dùrfden dàt persoonlijk risico níet nemen. Één van degenen die dat wèl deden, was een boer uit de Haarlemmermeer, Hannes Bogaard, die op zijn eigen boerderij en die van zijn vader en zijn broers tientallen kinderen onderbracht. De Bogaards maakten voor al die kinderen óók [extra] schuilplaatsen! HB: "Ik heb kinderen weggehaald, bij de ouders vandaan, van 9 dagen, van 16 dagen, 3, 6 & 9 maanden, van 'n jaar en twee en drie en vier jaar! Kùnt ge 't ìndenken, wàt dàt voor díe óuders gewéést is, om aan zo iemand die ze nog nóóit gezíen hebben, waar ze níets van WÉTEN, Zèlfs Nòg Niet de náám, hùn KÌND méé te geven òf kinderén? Ik heb 'n gezin gehad van 7 kinderen. Dat was veel erger, dìt LÉÉD, dan àl 't grote gevaar dat er óók aan verbonden was!" Hannes, wiens boerderij in zijn afwezigheid vijfmaal door de SD overvallen werd (hij moest ook zèlf onderduiken), heeft meer dan 300 joden naar onderduikadressen gebracht. Al met al is 't er sindsdien niet ècht béter op geworden ...