De Geliefde Leerling, Hartsgeheimen, Oorsprongen &

Yochanan was een verhaal apart en soms heeft men pogingen ondernomen om dit vierde euangelium net zo vroeg als Marcus te plaatsen maar dat krijgt meestal maar weinig bijval en de meeste deskundigen dateren het aan 't einde van de eerste eeuw rond het jaar negentig na Yesjoe.

Over de plaats van ontstaan doen verschillende suggesties de ronde. De ene denkt aan Samaria niet zo heel ver van Yeroesjalayiem, de ander noemt het Egyptische Alexandria, of ergens in klein Asia of noord Syria en de meeste onderzoekers denken niet dat die vierde euangelisten ook de auteur van het allerlaatste bijbelboeken Openbaringen/Apocalyps is. Maar zulke dingen weet je nooit zeker: al die personen blijven tamelijk geheimzinnig tussen de regels door van gedeeltelijk min of meer overlappende mydiverhaaltjes over mogelijke oorzaken en gevolgen her & der.
Johannes moet de synoptische bronnen wel gekend hebben maar kiest toch voor een heel eigen benadering met bijpassend jargon en we komen
er een alles heldhaftig overziende, zeer soevereine Yehosjoea tegen die heel openlijk over zichzelf spreekt in de "ik ben-vorm", die zelfbewust zijn dood tegemoet gaat. Anders dan Sjapo duidt Yochanan het Romeinse Kruis dan ook niet aan als een smadelijke ondergang, maar als Yesjoea's verhoging en verheerlijking en uit harde uitspraken over de joden blijkt dat de breuk met de synagoge definitief is geworden: dit alles onder-steunt de gedachte aan een ietwat later tijd van ontstaan en in vergelijking tot de oudere en oudste bronnen hebben al deze reflecties op JC's leven, dood en "opstanding" toch alweer een heel andere inhoud en strekking meegekregen op die manier. Het zal al met al best wel een zeer rommelige bedoening zijn geweest in die verre woeste tijden vol met wrede bezettingen door al die vreemde volkeren met tirannieke macho-leiders, krankzinnige Romeinse keizers en hun zetbazen als Koning Herodos en "stadhouder" Pontius Pilatus, hongersnoden en megalomane bouwplannen voor paleizen, arena's, havens, waterleidingen als aquaducten en bronnen, banksystemen, internationale legioenen heidense soldaten

En de allesdoordringende verdeeldheid van Sadduceeën, Farizeeën, Essenen, Zeloten, Grieken, Romeinen, Samaritanen, struikrovers, melaatsen,
bedelende armoedzaaiers, blinden, doven, lammen, kreupelen, kinderloze ouders en ouderloze kinderen, onrecht, uitbuiting en uiterste wreedheid
die alle aspecten van het leven in die eerste eeuw doortrokken met angst en pijn, onzekerheid en wrede straffen, roverij en huichelarij
...