Q
SCHILLER
LEVERDE ALS EERSTE HET SOORT
KRITIEK OP DE MODERNE COMMERCIËLE
SAMENLEVING, HAAR GODEN VAN NUT EN REDE
EN DE VERVORMING VAN ONS INNERLIJK LEVEN
zoals we dat hebben leren kennen van Marx, Weber, Adorno & Marcuse!
Wetenschap, technologie, arbeidsdeling en -specialisatie, schreef hij, hadden 'n samenleving
met rijkere, zij 't geestelijk verarmde individuen opgeleverd, & ze reduceerden hèn tot niet méér dan
wat 'losse delen': 'niets meer dan het stempel van hun beroep of specialistische kennis'? Volgens Schiller
was de Verlichtingsideologid uitgedraaid op de terreur van de rede, die niet alleen oude instituties vernietigde,
maar ook de geestelijke integriteit van de mensen?! 't Wàs nú aan de Romantische generatie om het Bildungs-
ideaal overeind te houden tegenover de moderne samenleving en de versplintering, vervreemding & wetteloos-
heid die ermee gepaard gingen! Tegenover de individualisering & zèlfvermìnking stelde het Romantische
Bildungsideaal de waarde van HÉÉLHEID: van jezèlf èn met ànderen èn de natúúr! Dàt ideaal was erop
gericht het individu zich weer thuis te laten voelen in de wereld, in plaats van die te beschouwen
als tegengesteld aan hemzelf. I/d praktijk betekende dat voor Mòr concentratiekampen,
kogels, oorlog, gevangenschap, internering, deportatie, grenzen, achterbuurten,
villawijken, de tientallen landen tussen de Vale
Ouwe & de Stille Zuidzee mèt
alle bijbehorende ups &
downs, love, hate
& psychedelische
'drugs'
...