Rotcul te ogreme! NL Taliban in oud & nieuw jasje.

Ogreme te rotcul: over teerlingen & verworpenheden (Applish: verworpen Eden) ~ ook voor kat kip koe hond geit schaap paard & wagen?

Gjkj: i/d trouwe verdieping van boeken ~ extreem fanatiek fundamenteel orthodox restrictief reformatorisch ~ Kortjakje op Oorlogspad!

Zonde in Zeeland, anno 1606: hoe tolerant was onze 17de eeuw? Religie-historicus nam Schouwen~Duive{l}land als voorbeeld & laat er zien hoe steil calvinisme de Zeeuwen langzaam in 'n strak(ker) keurslijf perste. Heiligendagen & andere 'afgodische' feesten werden toen stuk voor stuk afgeschaft. Alleen de absolute rust op zondag bleef over! Zoiets kom je overal altijd wel weer eens tegen zo nu & dan ...

Zorgen, heel wat zorgen heeft dominee Willem Teellinck wanneer hij in het najaar van 1606 als predikant aan de slag gaat op 't Zeeuwse eiland Schouwen~Duiveland. Niets minder dan heidense wulpsheid & grote confusie bespeurt hij om zich heen.

Bijvoorbeeld op Vasten-avonden, tijdens kermissen & bij vrolijcke bijeenkomsten v/d rederijkers. Dronkenschap, danspartijen & buitenechtelijcke vrijages: dit dol soort ONgerief kan de calvinistische predikant onmogelijk laten passeren {als betrof 't Gods water dat vrijelijk over Gods akker stroomt}?

'n Typisch tijdsbeeld van zo'n 400 jaar geleden: in diverse vormen komt zoiets altijd wel weer ergens naar boven onder volksstammen ...
TEELLINCK, na een bekeringservaring i/d ban van puriteinse vroomheid, is vastbesloten om S~D om te vormen tot 'n enclave van christe-lijke rechtzinnigheid, tot 'n soort proto~biblebelt. Vanwege z'n intense haat tegen alles wat in zijn ogen 'werelds' is, is deze Teellinck ook vandaag nog steeds geliefd bij veel zg. Reformatorische Christenen. De typisch Nederlandse cultuur i/d 17de eeuw wordt dikwijls ook om-schreven als 'tolerant, godsdienstig verscheiden & geestelijk verdraagzaam'. In z'n nieuwe boek 'Een eiland na de Reformatie' maakt onze religiehistoricus Fred van Lieburg duidelijk dat de praktijk heel wat weerbarstiger was: niet zozeer de veelgeprezen & alomgeroemde tole-rantie, maar 't onversneden calvinisme drukte op sommige streken i/d Republiek 'n minstens zo groot stempel 'op nationale woekeringen'!

Het boek begint in 1572, HET scharnierjaar i/d Tachtigjarige Oorlog waarin Alva o/d eerste april Den Briel a/d rebelse geuzen kwijtraakt
& in heel Holland & Zeeland meer opstanden uitbreken tegen de Spaanse machthebbers {& hun nieuwste belastingsmaatregelen @ NL} ...

Deze politieke omwenteling is tegelijkertijd 'n religieuze: de gereformeerde (calvinistische) religie wordt nu definitief ingevoerd als DE o-penbare godsdienst. Van meet af aan doen de calvinisten verwoede pogingen om meer greep te krijgen op 't publieke leven in 't laagland.

HOE deze confessionalisering in z'n werk ging, merken we vooral op lokaal & regionaal niveau. Van Lieburg neemt S~D als voorbeeld ...

Daar in Zeeland maken de kerkelijke & de wereldlijke overheden 'n krachtig begin met de protestantisering v/h openbare leven & de cal-vinisering v/d bevolking. ROOMS blijven is niet echt 'verboden', zo schrijft Van Lieburg, maar 't wordt voortaan wel erg moeilijk gemaakt!

't Gros v/d bevolking maakt dan ook binnen amper enkele generaties min of meer 'vanzelf' de overgang naar 't calvinisme. Ook in heel veel myDibijbelverhaaltjes kun je dergelijke thema's keer op keer tegenkomen in 't Nabije Midden Oosten/overal duizenden jaren lang ...