Q&a6 Chaim Potok: Geschiedenis is rijk aan ideeën,

wordt 'geheiligd door martelaren', gekenmerkt door 'n 'vertrouwelijke omgang met g d' & door 'blikken die volhardend gericht blijven worden op 'n beloofde toekomst'. CP heeft deze geschiedenis diepgaand bestudeerd & kon zich zonder moeite deel ervan voelen, vooral toen hij, i/d jaren dat hij moderne wetenschappelijke onderzoeksmethoden voor oude geschriften ontdekte & gebruikte, & leerde omgaan met 't fundamentalisme: hij voelde zich op z'n gemak in 't hart van z'n geloof. Toen kwam hij in 't Amerikaanse leger: ook hij reisde naar de 'andere kant v/d wereld'.

In die kapotgeschoten dorpen van Korea, i/d verfijnde tempels van Japan, de overbevolkte Chinese krotten van Hong Kong, de smerige achterafstraten van Macao werd al die keurige, archaïsche overzichtelijkheid uit zijn verleden overhoop gegooid. Op 'n keer woelden we met 'n bulldozer 'n stuk Koreaanse aarde om voor de betonnen fundering van 'n legerbarak & we ontdekten 'n massagraf van kinderen die tijdens de Koreaanse oorlog waren afgeslacht. We vonden keer op keer zulke graven in Korea. NIEMAND die wist wie er verantwoordelijk was voor de moorden, niemand die 't werkelijk iets kon schelen. We gooiden er aarde overheen en zochten 'n andere plaats voor onze bouwsels. Chaim Potok vervolgt - 'Die eerste decennia van mijn leven hadden me op alles voorbereid, behalve op de twee confrontaties die ik daadwerkelijk meemaakte: 'n ontmoeting met 'n uitgebreid stelsel van culturen die 't uitstekend konden stellen zònder joden & jodendom, & 'n treffen met de schoonheid & de verschrikking in de wereld v/d 'oosterse mens'. Ik werd niet verscheurd door de ellende van mijn eigen volk - die ik had leren aanvaarden als deel van onze bestem-ming - maar door de lieflijkheid & 't lijden die ik waarnam in 't leven van 'de heidenen'! De joodse geschiedenis is begonnen in 'n wereld vol met heidenen; mijn eigen joods-zijn kreeg z'n vaste vorm in 'n àndere heidense wereld. In de daaropvolgende decennia heb ik mijn geloof geleidelijk opnieuw vorm gegeven. Ik deed dat door romans te schrijven: dat is mijn persoonlijke manier om gedachten te laten kristalliseren. Die romans gaan over bepaalde cultuurconflicten i/d tegenwoordige tijd. Nu schrijf ik over 't verleden dat tot deze tegenwoordige tijd heeft geleid.' Hij schreef z'n Omzwervingen in Yeroesjalayiem & in bepaalde steden in Amerika & Europa: in 't bloedigst tijdperk v/d geschiedenis van zijn volk, misschien zelfs v/d geschiedenis v/d mensheid. Wie in dit tijdperk joods is, beseft enerzijds ten volle dat 't eind v/d menselijke soort mógelijk is & gelooft ook anderzijds hardnekkig dat we 't tòch zullen overleven.

De joodse geschiedenis heeft zoveel mysterieuze & verbijsterende aspecten: CP schrijft niet i/d illusie dat hij onverwacht nieuwe dingen bloot zal leggen. Mor is 't met 'm ééns: vandaar ook al die zeer diverse citaten door de jaren heen
...