men zegt

Dat dit nooit meer mag gebeuren, maar oorlog is allesbehalve geschiedenis en wij spelen er een rol in mee. Was die IIde WO misschien een zoveelste wankel ijkpunt van goed en kwaad? Men zegt: als er ooit een oorlog was die 'we' wel moesten voeren, dan was het wel de Tweede Wereldoorlog. Dat was goed tegen kwaad & 'we' konden niet anders. In die tijd was het helder: we moesten tegen AH ingaan ...

Maar de oorlogen van nu ~ denk aan Palestina, Iran, Irak, Afghanistan/Pakistan, Kashmir/Tibet/Nepal, Libya e.d. ~ zijn nooit zo zwartwit:
Zeker niet als zo'n oorlog verloren wordt of weinig verbetering brengt. Al die grijstinten zijn al ingewikkeld genoeg, en dan is er inmiddels ook niet zo heel veel meer over van het "morele ijkpunt" dat de IIde WO voor lange tijd was. Op de eerste plaats komt dat omdat we nu anders naar onze eigen geschiedenis zijn gaan kijken. Die IIde WO als strijd tussen goed en kwaad? Ik zou 't graag geloven, maar 't lukt me niet echt! Ik vind 't wijsheid achteraf: de geschiedenis wordt meestal geschreven door de 'overwinnaars'. Als we nu een provincie van het Grote Duitse Wereldrijk waren geweest, dan hadden we er waarschijnlijk weer heel anders over gedacht. Voor ons lijkt 't onderscheid tussen goed en kwaad glashelder, maar tijdens de oorlog was dat voor de meeste Nederlanders hoogstwaarschijnlijk niet zo. We hebben lange tijd willen geloven dat we een zeer vreselijk kolossaal heldhaftig volkje waren dat zich altijd en immer erg dapper verzette tegen de overmacht van alle kanten. Over ons eigen ingrijpen in Indonesia, Papoea Nieuw~Guinea, Amerika/Afrika etcetera, voor, tijdens & na de oorlog, hadden we het vaak maar liever niet. De werkelijkheid was anders: de vraag of ons optreden in bijvoorbeeld Indonesia fout is geweest, kunnen we nog steeds niet goed aan. En tijdens de oorlog zijn er vier op de vijf Nederlandse joden vermoord: er bestaat 'n foto van joden die in A'dam worden afgevoerd per tram uit "groot Mokum" met z'n jajem, majem, gabbers, jatten, schlemielen & de keiharde humor, en de mensen op straat lopen gewoon door, ze keken niet, hadden excuses, angs, woede, twijfel, chaos, onzekerheid, dwang ....

MS: 't Heeft lang geduurd voor we het beeld van dat kleine dappere NL bijstelden: ik heb heel wat mensen v/d oudere generaties mee-begraven, maar er zat bij wijze van spreken niemand bij die 'fout' was geweest. Terwijl er statistisch gesproken heel wat mensen moeten zijn geweest die minstens ('alleen maar' hebben weggekeken. Behalve de bijstelling van onze eigen geschiedenis erodeert 't ijkpunt van DE OORLOG ook nog op andere manieren. Nog niet zo heel lang geleden was elke neiging tot nationalisme of zelfs maa chauvinisme ook in ons kikkerlandje verdacht, laatvstaan dat we iets negatiefs durfden zeggen over een minderheid: alles wat er naar de oorlog zweemde, dat werd gemeden. Het argument: de oorlog! Inmiddels lijken verwijzingen naar die tijd niets concreets op te leveren: vergelijkingen dus zoals tussen de PVV/LPF/CD e.d. & de opkomst v/d NSB/NSDAP oa in de jaren dertig van de vorige eeuw, zoals ook dit keer weer onze cultuurhistoricus Thomas von de Dunk deed in z'n omstreden WA-lezing ('haegepreek', leveren alleen wat rumoer op. Verontwaardiging krijgt alle aandacht, en niet de vraag of we ook echt wel iets v/d oorlog(en) hebben geleerd ... We raken er nog niet over uitgepraat ....