Wíe draait 't kompas wèg van presteren èn gewin???
't Wàs 'n begrijpelijke verzuchting van Marc Calon van Aedes a/h eind van z'n verhoor door de enquêtecommissie woningcorporaties: "'T MORELE KOMPAS MOET TERUG!"? Wàt er in die recent afgelopen dagen op tafel kwam aan zelfóverschàtting, gèldzùcht èn òngebreidelde ambities roept bij steeds meer mensen de vraag op wàt voor sóórt gewetensvrijheid de betrokkenen [misschien wel óóit] genoten hebben? Òf óók: wèlke krachten 'n goed gevormd gewéten hebben doen éródéren! Al geruime tijd worden aan jongeren àndere 'kompàssen' voor hun leven aange-boden dan christelijke èn àlgeméén sociále deugden zoals gematigdheid èn rèchtváárdigheid. Bert Laeyendecker noemt er twee. Allereerst het kompas van de prestatie: men móet prestéren, líefst béter dan ànderen, ànders komt men níet a/d bàk? Béter zijn dan ànderen vàlt òp èn biedt kànsen! Dàt wordt al op de basisschool ingeprent: 't gáát om wìnnen òf fálen èn jòng geléérd ìs óud gedáán?
De bekende socioloog Zygmunt Bauman schreef dat mensen zó vóórtdúrend geprèst worden om hùn 'consùmptiewaarde' te vergróten, brúikbaar te zijn: "Ze móeten concurreren om de meest scháárse van àlle goederen, de opmerkzaamheid van de koper!" Wíe dàt veronachtzaamt, kan maat-schappelijk fálen èn heeft het DÀN [àlléén] aan zichzèlf te wijten! Nòg 'n waarneming van Bauman: "Níemand kàn zich onttrèkken aan de dwàng publiek òpgemerkt te worden! Wie zich níet goed presenteren kan, heeft i/d commu-nicatiemaatschappij géén [ènkele] kàns? Men wordt vergéten èn ìs verlóren!" 't Tweede kompas is dat van succes, natuurlijk zeer nauw verwànt aan het eerste: ze zijn te zien als mìddel èn dóel! Succes heeft verschillende gedaan-ten: op economisch vlak heet 't wìnst, i/d wetenschap betreft het aantallen publicaties, i/d politiek macht & invloed.
Dientengevolge wordt je afgerekend op wìnstcíjfers, citáties òf aantal stèmmen bij verkiezingen. Scóres, waarmee in 't ònderwijs al héél vróeg begònnen wordt! Méten ìs WÉTEN, nietwaar? Díe úitroep van Calon ("'t morele kompas móet terùg"
wordt in dìt licht nogal problematisch! Want wáár halen we dàt vandáán & WÍE presenteert 't met zó-véél kràcht dàt 't weer dúidelijk rìchting kàn geven? Onze morele traditie is verzwàkt èn we teren ìn op moréél 'ka-pitaal', òmdàt dàt níet meer áángevuld wordt! Want WÍE of wàt zou dàt moeten dóen? De kèrken? Ja, éigenlijk wèl, maar zíj zijn margináál geworden!
Toen ik [BL] 'n gerenommeerd predikant vróeg waaròm de maatschappij zó òp-vàllend àfwezig was in zijn betoog, was zijn repliek: díe was [al] véél te làng áánwezig geweest; nú ging 't om sym-bolíek & spiritualiteit? Híj is niet de Énige. En spiritualiteit ìs belangrijk. Kaar van welke áárd is ze, èn kàn ermee volstáán worden? Móet dan het onderwijs het moréle kapitaal áánvullen? Éigenlijk wèl, van básis tot en mèt de uni-versiteit! Gebéurt het? Dàt valt te betwijfelen! 't Lijkt me ook niet makkelijk i/h onderricht die thema's prestatie èn succès te combinéren mèt moráál? Er zijn tévéél vóórbeelden waarin díe juist níet sámengaan! Gezìn & famílie dan?
Óók díe staan voor de taak kìnderen te prepareren op wat zíj i/d maatschappij tégenkomen! En dáár waait een héél ànder windje?! Tenslotte, ìs 't dé táák v/d Óverheid? Dáárover wordt véél getwist, maar dúidelijk ìs dag momenteel GRÓTE visies èn ideológische véren uit den bóze zijn! Over 'het góede LÉVEN kàn éindeloos getwìst worden, dus dàt doen we dan maar níet'?! Nú gaat 't om dé Économíe, òrde op gèldzaken, zóvéél mógelijk ìnnovátie, géén stìlstand accepteren! Tegen déze àchtergrond is èlk beroep op 'n moréél kompas 'n slag i/d lùcht! 't Haalt weinig uit als niet óók de fundamentéle oriëntátie v/d samenleving krítisch beschouwd wòrdt! En dáár valt i/d léidende kringen van de politiek èn de economie, om alleen díe twee maar te noemen, wéimig van te bespeuren. Met dank aan Bert Laeyendecker, emeritus hoogleraar algemene sociologie, Universiteit Leiden. [NB Calon {pvda} kreeg €200.000 voor drie werkdagen per week.]
De bekende socioloog Zygmunt Bauman schreef dat mensen zó vóórtdúrend geprèst worden om hùn 'consùmptiewaarde' te vergróten, brúikbaar te zijn: "Ze móeten concurreren om de meest scháárse van àlle goederen, de opmerkzaamheid van de koper!" Wíe dàt veronachtzaamt, kan maat-schappelijk fálen èn heeft het DÀN [àlléén] aan zichzèlf te wijten! Nòg 'n waarneming van Bauman: "Níemand kàn zich onttrèkken aan de dwàng publiek òpgemerkt te worden! Wie zich níet goed presenteren kan, heeft i/d commu-nicatiemaatschappij géén [ènkele] kàns? Men wordt vergéten èn ìs verlóren!" 't Tweede kompas is dat van succes, natuurlijk zeer nauw verwànt aan het eerste: ze zijn te zien als mìddel èn dóel! Succes heeft verschillende gedaan-ten: op economisch vlak heet 't wìnst, i/d wetenschap betreft het aantallen publicaties, i/d politiek macht & invloed.
Dientengevolge wordt je afgerekend op wìnstcíjfers, citáties òf aantal stèmmen bij verkiezingen. Scóres, waarmee in 't ònderwijs al héél vróeg begònnen wordt! Méten ìs WÉTEN, nietwaar? Díe úitroep van Calon ("'t morele kompas móet terùg"
wordt in dìt licht nogal problematisch! Want wáár halen we dàt vandáán & WÍE presenteert 't met zó-véél kràcht dàt 't weer dúidelijk rìchting kàn geven? Onze morele traditie is verzwàkt èn we teren ìn op moréél 'ka-pitaal', òmdàt dàt níet meer áángevuld wordt! Want WÍE of wàt zou dàt moeten dóen? De kèrken? Ja, éigenlijk wèl, maar zíj zijn margináál geworden!Toen ik [BL] 'n gerenommeerd predikant vróeg waaròm de maatschappij zó òp-vàllend àfwezig was in zijn betoog, was zijn repliek: díe was [al] véél te làng áánwezig geweest; nú ging 't om sym-bolíek & spiritualiteit? Híj is niet de Énige. En spiritualiteit ìs belangrijk. Kaar van welke áárd is ze, èn kàn ermee volstáán worden? Móet dan het onderwijs het moréle kapitaal áánvullen? Éigenlijk wèl, van básis tot en mèt de uni-versiteit! Gebéurt het? Dàt valt te betwijfelen! 't Lijkt me ook niet makkelijk i/h onderricht die thema's prestatie èn succès te combinéren mèt moráál? Er zijn tévéél vóórbeelden waarin díe juist níet sámengaan! Gezìn & famílie dan?
Óók díe staan voor de taak kìnderen te prepareren op wat zíj i/d maatschappij tégenkomen! En dáár waait een héél ànder windje?! Tenslotte, ìs 't dé táák v/d Óverheid? Dáárover wordt véél getwist, maar dúidelijk ìs dag momenteel GRÓTE visies èn ideológische véren uit den bóze zijn! Over 'het góede LÉVEN kàn éindeloos getwìst worden, dus dàt doen we dan maar níet'?! Nú gaat 't om dé Économíe, òrde op gèldzaken, zóvéél mógelijk ìnnovátie, géén stìlstand accepteren! Tegen déze àchtergrond is èlk beroep op 'n moréél kompas 'n slag i/d lùcht! 't Haalt weinig uit als niet óók de fundamentéle oriëntátie v/d samenleving krítisch beschouwd wòrdt! En dáár valt i/d léidende kringen van de politiek èn de economie, om alleen díe twee maar te noemen, wéimig van te bespeuren. Met dank aan Bert Laeyendecker, emeritus hoogleraar algemene sociologie, Universiteit Leiden. [NB Calon {pvda} kreeg €200.000 voor drie werkdagen per week.]
19 aug 2014 - bewerkt op 19 aug 2014
- meld ongepast verhaal
Log in om een reactie te plaatsen.
- O 26 dec 2025 50310 ‘Als Israël bij die RODE RIETZEE gezegd had:
- O 26 dec 2025 5030989 De overheersing van Israël door de vreemde
- O 26 dec 2025 50308Simpelkwesties van zoogdier, roofdier & mens?
- O 26 dec 2025 50307 Hoewel het mogelijk is dat ook de zeloten
- O 26 dec 2025 50306 HET IS MOEILIJK OM IN TE STEMMEN MET AUTEURS
- O 25 dec 2025 50305 UIT AL DEZE UITSPRAKEN BLIJKT DAT YESJ ALDUS
- O 25 dec 2025 5030488/7 HÈT HEMELS GODSRIJK: op een goede dag…..
- O 25 dec 2025 5030387 YESJ’ concept van gods rechtvaardigheid is
- O 24 dec 2025 50302 ‘t Was toen in zekere zin ‘heersende mening’
- O 24 dec 2025 50301 Zo accepteert Yesj hier nu zo net als elders
- O 24 dec 2025 50300 De Paradox van YESJ’ Breuk met de toenmaals
- O 23 dec 2025 50299 86 Van Esseense Randgroepsekten nam Yesjoea
- O 23 dec 2025 50298/85 Volgens ‘t Testament van Benyamin mag men
- O 23 dec 2025 50297 In plaats van ‘als uzelf’ staat er bij Mataï
- O 23 dec 2025 50296 Yesj laat zich uit in dezelfde geest als hij