smoke gets in my eyes: tears all over the place?!?

Het onderscheid tussen die twee komt hier op neer: Abdelkader Benali is de Oriënt, P.F. Thomese West-Europa.

AB kijkt welwillend naar de wereld die hij vanuit zijn achtergrond probeert te begrijpen. PFT schrijft ongeduldiger en confronterender: hij wil wel objectief zijn, maar kan hij 't helpen dat je gekken in 'n gekkenhuis gek mag noemen, ook al is hun gekte uit naam van de ene of andere 'godheid'?!

Christelijk Europa loopt met PFT mee, in de personen van drie schrijvende vaderlandse reisgenoten: Jan Siebelink, de zoon van 'n door godsdienst geslagen ('verslagen' vader, Rosita Steenbeek, die ooit dominee wilde worden, & priester-schrijver Antoine Bodar.

De aan-wezigheid van dit drietal levert bij voortduring vrolijke kortsluiting op met de atheïst PFT. Wanneer 't trio achter oude vrouwtjes aan de kerk induikt waar Christos geboren zou zijn, weet PFT niet wat hij ziet.

Evenmin begrijpt hij 'de raar soort opwinding' v/d drie in 't oude Yeroesjalayiem. "Hier is 't gebeurd", fluistert Bodar bij Golgotha, dat nu niet veel meer is dan 'n stenen trap. En PFT vervolgt z'n beschrij-ving: "Hij kijkt erbij alsof hij 't slechte nieuws net heeft gehoord & 't nog helemaal moet verwerken."

De (ongelovige blanke) schrijver moet 'n raar soort dubbel isolement hebben gevoeld. Zijn redelijke Europa raakt bij alle historische heiligheid met regelmaat de kluts kwijt. En dan is 'r nog de wanhopigmakende & onbevattelijke actualiteit zelf. Want overal waar PFT komt, treft hij de ellende aan die hij al kent v/d tv, maar in 't echt blijkt 't allemaal nog (veel) dwazer & naargeestiger.

"Om God z'n zin gedaan te krijgen moet je wel 'n rot-zak worden, dat is de oosterse paradox", concludeert de auteur. In de heilige stad, schrijft Benali, is "'t elkaar dood wensen tot 'n hoge kunst verheven, 't is EEN v/d laatste plekken op aarde waar 't middeleeuwse denken van harte wordt aangemoedigd".

Ondertussen blijft 't gissen naar 't antwoord op de vraag wat PFT & Benali zoeken i/h Beloofde Land.

Als 't niet zo goedkoop klonk, dan zou je iets kunnen mompelen over fellow~travellers v/d humaniteit.

Maar misschien zijn ze veeleer fellowtravellers v/d Europese onthandheid met dat kleine stukje aarde, waar Joden naartoe zijn gevlucht (uit bittere noodzaak vaak), Palestijnen nauwelijks nog kunnen ademen (men pleegt zich als 't ware voort te planten als konijnen in dienst van Allah), & waar nog altijd 'n christelijk theater wordt opgevoerd dat Godfried ('rk' Bomans, ondanks zijn kritiek, terugvoerde naar z'n kindertijd van 't kribje & 't kerststukje.

ABDELKADER BENALI: Oost = West. Reizen door de Arabische wereld & 't Westen. De Arbeiderspers, A'dam ISBN 978902957010; 265 blz. €15 & P.F. THOMESE: Grillroom Jeruzalem. Contact, A'dam ISBN 9789025436810; 141 blz. €10. Ik stond erbij & keek ernaar (minstens) dat afgelopen vijftig jaar .........