't Griekse GNOSTIKOS verwees naar 't vermogen om kennis te vergaren, maar 'n vroegchristelijke sekte nam die term over & noemde zichzelf de GNOSTIKOI, 'de Wetenden'. De vroegste verwijzing naar deze sekte is 'n veroordeling door Irenaeus, de bisschop van Lugdunum (Lyon), opge-schreven rond 180 CE. Dit 'weten' heeft meer te maken met een PERSOONLIJK BEGRIP dan met intellectueel inzicht - analoog aan het verschil tussen tussen kennen & weten? Gnostici beriepen zich vaak op 'n geheime openbaring als bron van informatie & gezag - maar dat deed SP ook!
Er komt echter veel meer kijken bij 't gnosticisme dan alleen 't denkbeeld dat 'n individu z'n redding hoofdzakelijk in eigen hand heeft dankzij een 'directe & persoonlijke band met 't goddelijke'. 't Gaat ook verder dan 'n specifiek pakket overtuigingen aangaande de aard v/d materiële wereld?!
Voor gnostici was de wereld inherent verdorven doordat ze zich had afgescheiden van haar Schepper waardoor er 'n antipathie tussen 't godde-lijke & 't materiële was ontstaan, 'n visie die bekend werd als 't dualisme. Gnostici zagen de schepping zelf als intrinsiek slecht & hadden 'n radi-vaal andere visie op de aard van 'zonde': voor hen was 't niet alleen het resultaat van individuele moraal, maar niets minder dan 'n kosmologisch probleem. Aan 't begin v/h gnostisch evangelie van Maria spreekt JC zèlf in deze termen: juist DÀT bracht hen tot 'n totaal ander beeld v/d verlos-sing dan dat v/h conventionéle christendom.
Om díe kloof te kunnen dichten & zo 'n brug te slaan & te bouwen tussen materiële & de goddelijke wereld 'zond De Schepper 'n Verlosser' ~ die al sinds 't begin der tijden naast God had bestaan ~ díe 'n 'menselijke gedaante aannam' of 'in 'n menselijk wezen trad'?
Voor gnostische christe-nen was Jezus die verlosser: 'n soort van half-goddelijk wezen dat 'altijd al had bestaan' & met z'n (re)incarnatie ook aan de materiële wereld de kans op verlossing aanbood door 'n begin te maken met de ÒMKERING v/d oorspronkelijke 'zondeval': in díe zin doet 't gnostisch gedachtegoed best wel denken aan de leer van SJAPEAUCHAPO Paulus, maar 't werkt die ideeën heel anders ÚIT ...
