neigingen ten goede en ten kwade {yetser hatov}...
*
Zalig gedroomd:
alles liep weer op fantastische wijze dwars door elkaar ~
plaatsen, tijden, mensen, voelen, denken, doen & laten ~
verbazend hoeveel er te leren valt van je eigen brein dat door de hemel fietst
en de hel ziet liggen
als het ware bij wijze van spreken en schrijven
met steeds weer andere woorden
& visioenen:
"Beraad:
taal & spreker"
~@~
WAT is
karakteristiek
voor moreel beraad?
Ik begin bij de deelnemers:
DAT moeten leden van de 'moral community' zijn
en niet alleen deskundigen.
Moreel beraad moet dus UIT de benauwde veste van de professionals
worden gehaald en teruggebracht naar waar 'het' HOORT,
de mensen die de praktijk van het
'menszijn'/'mensen'/mensworden' uitoefenen
en daarin willen
SLAGEN!
Beraad is met samenleven een gegeven.
Mensen hebben als kenmerk dat hun leven zich al waarderend voltrekt.
WAAR ze hun voorkeuren vandaan halen doet op dit moment niet zo ter zake,
het UITOEFENEN van de praktijk van het menszijn, het denken, voelen en handelen,
verloopt in termen van waardeoordelen, waarbij ik dan denk aan waarden op ALLE niveaus,
van mooi/lelijk tot geoorloofd/ongeoorloofd.
Het is, mijns inziens, dan ook een wijd verbreid misverstand,
als zou WAARDE een 'toegevoegde waarde' zijn aan een op zichzelf waarde-loze werkelijkheid.
Natuurlijk KAN de werkelijkheid om ons heen benaderd worden onder aftrek van wat mensen en dingen hun waarde verleent; een arts kan kanker bestuderen, als ging het om wiskunde & ict, zelfs [of juist omdat] zijn eigen zoon daaraan is overleden.
Wetenschapsbeoefening speelt zulke kleine kunststukjes klaar, gelukkig maar,
en de resultaten ervan worden vervolgens weer geloosd in het werkelijke leven waar de waarden heersen.
In de omgang van alledag bevat ELKE uitspraak een waardeoordeel en is ELKE handeling gericht op het realiseren van wat iemand graag wil. Hij zou haar, was het anders,
niet ondernemen.
De scheiding tussen wetenschappelijke beschrijving
en waarde-geladen beoordeling is, met andere woorden, KUNSTMATIG aangebracht.,
onontbeerlijk om een aantal problemen baas te kunnen,
maar een abstractie.
In het dagelijks leven
is evalueren NIET een aparte akte:
morele noties, om het DAAR voor het moment maar even op te houden,
evalueren doorgaans niet de wereld van de beschrijving, maar ze BESCHRIJVEN de wereld van de waarde-oordelen - dat wil zeggen: ONZE DAGELIJKSE wereld!
Denk aan fraude, zelfmoord, vreemdgaan, geweld en bedrog,
allemaal evaluerende beschrijvingen
van gedrag.
De dagelijkse wereld
die in de omgang tussen de mensen ter sprake komt,
bestaat uit een universum van waardeoordelen en de taal die wij bezigen in de omgang,
uit waardentaal!
Met ONZE TAAL,
HET instrument waarmee we communiceren met onszelf en de anderen, komt een wereld van waarden en normen mee die we DELEN.
Meer of minder dan,
moeten we erbij zeggen:
uit het BERAAD moet DAT blijken,
sterker nog, het BERAAD IS ER JUIST VOOR om te bekijken HOEVER dat 'delen' gaat?
Maar er zou geen beraad gehouden kunnen worden, als we in principe de TAAL die we spreken,
en DAARMEE [op waarden leunende] interpretatie van onze wereld,
niet DEELDEN ...
Alleen de aanwezigheid
van VOORGEGEVEN TAAL is niet genoeg voor het morele beraad.
De taal, die mensen MET ELKAAR DELEN, is de NOODZAKELIJKE VOORWAARDE voor VERSTAAN en
VERSTAAN WORDEN, maar wil het zover komen, dan heeft taal sprekers nodig
die het woord NEMEN!
WAT Heidegger verder ook bedoeld mag hebben met 'die Sprache spricht',
het blijft wel stil als niemand de vrijheid neemt om TE SPREKEN. Taal zowel als de spreker die het woord neemt zijn immers de beide ingredienten voor
COMMUNICATIE?
~@~
Samengevat:
want ik ga nog even een dutje doen om te trachten verder te dromen,
moreel beraad veronderstelt mensen die met elkaar een taal delen, en taal delen is een op waarden lopende INTERPRETATIE van mens en wereld DELEN.
ALDUS heeft MOREEL BERAAD een BASIS!
NIET de basis dat alle mensen 'goed' zijn of 'het goede willen' of 'hetzelfde':
ZULKE opvattingen zijn slechts wensdromen
en maken bedrog?
BASIS IS
aan de ene kant
een gemeenschappelijke interpretatie,
een interpretatietraditie, zeg maar,
en aan de andere kant mensen die in alle VRIJHEID,
MET BEHULP VAN DIE TAAL het woord nemen,
en spreken
...
BEIDE ingredienten
behoeven dan ook altijd weer
nadere toelichting:
zonder einde.









Asih, man, 81 jaar
Log in om een reactie te plaatsen.
vorige
volgende