mydikloven ~spelonken ~grotten ~bergen ~ dalen ed!


Toch
nog maar
wat simpele boodschappen
gedaan omdat de voorraad
bijna op was: brood, groente,
kip, uien, vis, eieren, koffie, augurken,
bier, wijn ~ eenvoudiger kan bijna niet voor
een kluizenaar van
[meer dan?]
90 kilo!

Als
Oom Nico
zegt dat iets
niet echt gebeurd hoeft
te zijn om waar te zijn,
dan heeft hij het over een
heel andere waarheid,
maar ook over een andere
werkelijkheid.

Nog
een voorbeeldje
voor het gemak:
't wordt door 'nieuwtestamentici' voor waar gehouden
dat Yehosjoea haNatsri [haMasjiach] die wrede kruis~
dood is gestorven:
een cognitieve waarheid.

Die waarheid
doet je wat of doet je niets.
Veel mensen doet die kruisdood niets,
in ieder gavel niet meer dan de wrede dood
van een andere figuur
uit het verleden ...

De Duitse schrijver/filosoof Lessing
had het meer dan tweehonderd jaar geleden al
scherp gezien toen hij aan de theologie de vraag voorgelegde
die haar toentertijd in grote verlegenheid bracht:
hoe kan een feit uit een ver verleden
NU
iets
voor ons betekenen?

We zullen later hopelijk ook nog wel zien
dat die verlegenheid helemaal niet nodig was geweest,
maar nu gaat het nog eventjes over wat anders:
in die vraag van Lessing [1729~1781] is aan de orde
hoe een cognitieve waarheid
[de dood van Yesjoea]
kan functioneren als een non~cognitieve waarheid
[een waarheid die voor jou van waarde is].

Het antwoord dat SjaulPaul
en de evangelisten na hem geven
is een onomwonden 'ja,
dat kan!'

Op de mogelijkheid dat dit kan
berust dan ook de hele klassieke 'verzoeningsleer'?
Je moet dus goed weten wat je doet als je zegt:
'nee, dat kan niet!'

Dat daargelaten,
het antwoord van SjaulPaul
en de evangelisten na hem
betekent dat een cognitieve waarheid
niet een tegenstelling vormt
met een non-cognitieve waarheid,
maar als een non-cognitieve waarheid
KAN functioneren.

Indien niet,
dan is het een cognitieve waarheid
die ons niet echt raakt
['dat Yehosjoea gekruisigd is zegt me niks'].

Indien wel,
dan is het een cognitieve waarheid die ons raakt
["Yesjoe, jouw verzoenend sterven,
blijft het rustpunt van
ons hart"].

Een cognitieve waarheid
functioneert dan als een cognitieve waarheid.
Nog een ander voorbeeldje terwijl het brood rijst en rond half zeven ongeveer
klaar/gaar zal zijn.

In Marcus 5:24~34
staat het mydiverhaal van een vrouw
die al reeds twaalf jaar aan bloedvloeiingen leed
en geloofde dat ze genezen kon worden
door het 'kleed' [de mantel] van Yehosjoea
aan te raken ...

Yesjoea merkt dat
'omdat er kracht van hem was uitgegaan
[uit hem was weggestroomd]'
volgens die tekst.

Hij vraagt: "Wie heeft mij aangeraakt?"

Daarop volgt dan:
'De vrouw die bang was geworden
[bevreesd en bevende]
en stond te trillen omdat ze wist wat er met haar gebeurd was,
kwam naar hem toe en viel voor hem neer
en vertelde hem de hele waarheid
[vs. 33]!

Dat is het cognitieve waarheidsbegrip:
de waarheid, de hele waarheid en niets
dan de waarheid!

Maar wat IS waarheid?

Dat zij aan ernstige bloedvloeiingen leed
en dat zij stilletjes van achteren in het voorbijgaan
de kleren van Yesjoe had aangeraakt,
waarna terstond de vloedvloeiingen
ophielden.

Is echter de oorzaak
dat Yesjoea gemerkt heeft dat de vrouw hem heeft aangeraakt,
namelijk dat er kracht van hem was uitgegaan
[v. 30] ook de waarheid?

Moderne bijbellezers
hebben er geen moeite mee te geloven
dat de anonieme bijbelschrijver te goeder trouw is en de waarheid vertelt.
Ze hebben moeite met de werkelijkheidsbeleving van deze vrouw,
namelijk dat het aanraken van de kleren van Yehosjoea voldoende is om genezen te worden
van chronische bloedingen.

Het lijkt potdorie Lourdes wel
of Jomanda en al dat soort van placebogedoe?
Dat kan niet [echt], vinden zij:
niet 'echt' gebeurd!

TOCH
moet het een mydiverhaal blijven
dat ons 'iets' doet?
In navolging van Ter Linden zeggen zij:
wel waar ...

Ze bedoelen:
het is een mydiverhaal met een waardevolle betekenis.
Wie commentaren raadpleegt of bij het luisteren naar een preek
weet door te dringen tot de exegese die aan de preek ten grondslag ligt,
zal ontdekken dat theologen erin slagen om ons met mydiverhalen te stichten door een andere werkelijkheidsbeleving te suggereren dan deze vrouw
waarschijnlijk
had?

Dat gaat bijvoorbeeld zo:
in de thora staat dat een menstruerende vrouw cultisch onrein is
en geen man mag aanraken, noch door een man
'benaderd' mag worden.

De vrouw,
die het kleed van Yesjoe aanraakt,
overtreedt een voorschrift van de thora.
Bij Yesjoea telt 'dat voorschrift' zogenaamd niet meer?
Dat de aanraking van de kleren van Yesjoe deze vrouw van haar chronischekwaal afhelpt, moet dus niet als 'echt gebeurd' worden opgevat?
TOCH is het
'waar'!

En dan wel aldus:
de wonderlijke genezing staat symbool voor het afschaffen van de regel uit de thora
dat een menstruerende vrouw
cultisch onrein is.

DAT is dan
in dit geval
het 'bijzondere' van het optreden
van "Y"?

Dat klinkt misschien wel aannemelijk,
maar de veronderstelling dat dit mydiverhaal ook echt ZO bedoeld is,
BLIJFT een vermoeden.

Het kan ook best zijn
dat toen algemeen geloofd werd
dat de aanraking van kleren van een 'heilige godsman'
een genezing kon bewerkstelligen?

In MAT 14:36 wordt verteld
dat allen, die ernstig ongesteld waren
en de kwast van Yehosjoea's kleed aanraakten,
van hun kwaal genezen werden.

Dat klinkt alsof de anonieme schrijver dat ZELF [ook] geloofde?

En waarom ook niet?

De werkelijkheidsbeleving
van hem en zijn lezers
was nu eenmaal TOTAAL anders
dan de onze!

De mensen geloofden toen
over het algemeen waarschijnlijk veel meer in 'wonderen'
[wie kon een dokter betalen?],
in goede boodschappende engelen en beschermers
en in kwade boze duivels en
vloeken,
in opstandingen uit de doden
en wat allemaal niet
NOG MEER?

Ze hielden het voor mogelijk
dat hemel en aarde in zes dagen waren geschapen
en waren er ook nog eens vast van overtuigd dat de aarde helemaal plat was
en dat de hemel er als een koepel boven stond
van waaruit "G D" en zijn engelen toezicht hielden op alles wat gebeurde of niet en daarop invloed uit-oefenden tot in de allerkleinste details en de grootste gebeurtenissen,
happenings en 'eindtijden'?

Ze geloofden
dat boven die koepel{s} G d een hemels paleis bewoonde
en de wolken kon gebieden het op aarde al of niet te laten regenen
[allahoeakbar & insjallah!] ...

Voor ONS
zijn dat dan ook over het algemeen
beelden en symbolen,
misschien ook wel voor al die diverse anonieme bijbelschrijvers,
maar dat weten we niet
en dat kunnen we ook niet
[meer] weten!

HUN
beleving van de werkelijkheid
was nu eenmaal heel anders dan
de onze?

En wij kunnen alleen maar geloven
binnen het kader van ONZE beleving van 'de werkelijkheid'?!
DAT heeft NTL wel heel goed begrepen in zijn tragikomische hervertellingen ...
In navolging van bijvoorbeeld Rudolf Bultmann leest hij al die mydibijbelverhalen ZO
dat de mythische werkelijkheidsbeleving van de schrijvers NIET [meer]
beslissend is voor het verstaan van 'de boodschap:
RB wilde het non-cognitieve waarheidsbegrip handhaven,
maar dan moest het wel passen in onze moderne werkelijkheidsbeleving?
We hadden het er al eerder en vaker over
en komen er ook vast wel weer eens op terug
zolang myDi bestaat en nog redelijk
'functioneert'!?

Dit wordt weer eens
veel en veel te lang!
Kortom:
het mydiverhaal van Marcus
over die bloedvloeiende vrouw [whatever her problem might have been]
stamt uit de premoderniteit,
0maar de hedendaagse mydilezer & -schrijver
leeft in een eigen moderniteit
[meestal]!?

"HIJ/ZIJ/HET"
leest dat mydiverhaal van toen
onvermijdelijk met heel andere ogen en oren
dan die mydilezers & -schrijvers
van TOEN ...

WIJ
zijn van hen
niet alleen maar gescheiden in tijdsafstand,
maar ook in plaats- en
werkelijkheisbeleving!

TUSSEN
premoderniteit en moderniteit
lopen dubbele breuklijnen
op diverse gebieden!

Nowadays
heeft Bernard Yack
dit verschijnsel grondig geanalyseerd:
we moeten volgens hem dan ook scherp onderscheiden
tussen een temporele en een inhoudelijke opvatting
van premoderniteit en
moderniteit.

De temporele opvatting
typeert alle nieuwe verschijnselen als modern,
ook typisch irrationele verschijnselen
als religieuz fundamentalisme en etnocentrisch nationalisme,
terwijl de inhoudelijke opvatting alleen modern noemt
wat 'rationeel en redelijk' is?

DAT
is volgens Yack iets TE gemakkelijk,
want wat verklaard moet worden
is waarom irrationele verschijnselen zich voordoen
in een tijd die als rationeel
wordt beschouwd?

Volgens de temporele opvatting
is er helemaal niets op tegen om de moderniteit op te vatten als een tijd van fundamentele tegenstellingen:
liberalisme EN fundamentalisme,
democratie EN totalitarisme,
kapitalisme EN communisme,
technocratie EN populisme,
individualisne EN collectivisme,
autonomie EN structuurdwang?

Volgens de inhoudelijke opvatting kan dat niet!

Fundamentalisme,
totalitarisme, communisme,
populisme, collectivisme en structuurdwang
vallen af, want die zouden
premodern zijn?

Dat is echter een vooroordeel [aldus YACK].

Voor de thematiek van onze huidige mydiverhaaltjes
is van belang dat niet zelden godsdienstig geloof als premodern wordt opgevat!
Wie gelooft is per definitie premodern?

DAT
is ook een vooroordeel,
waarmee de onvruchtbare tegenstelling
tussen geloof en wetenschap alweer eens een keer
nieuw leven wordt ingeblazen ...

Dat maakt het er helemaal niet eenvoudiger op
om al die mydibijbelverhalen [en onze eigen wederwaardigheden dag in dag uit]
ZO uit te leggen dat iedereen ermee
'uit de voeten kan'?

DAT
is en blijft een 'probleem'
dat wij dan ook stuk voor stuk nader onder ogen
moeten blijven zien!
Of niet?

Het staat een ieder volkomen vrij
om te lezen en te schrijven zoals men maar wil!
En dat gebeurt dan ook:
mydiertjes komen er nu eenmaal in alle soorten en afmetingen,
vormen en inhouden {!}
en dat maakt het ook juist
interessant?

Als ieder hetzelfde deed
en dacht, voelde en wilde, beschreef en verwachtte,
DAN was er geen bal meer aan!

Juist
die afwisseling
maakt myDi dan ook
de moeite waard!

@
23 dec 2006 - bewerkt op 18 jun 2008 - meld ongepast verhaal
Weet je zeker dat je dit verhaal wilt rapporteren? Ja | Nee
Profielfoto van Asih
Asih, man, 81 jaar
   
Log in om een reactie te plaatsen.   vorige volgende