myDidissident{en}

~*~

ONDANKS
zijn woedende uitvallen,
behaalt Job uiteindelijk
de overwinning.
G D
eindigt met:
"Mijn toorn is ontbrand tegen u [Elifaz]
en tegen uw beide vrienden,
want gij hebt niet recht van mij gesproken
zoals mijn knecht Job."



HOE
is het mogelijk
dat G D aan Job eer bewijst
en zijn vrienden bestraft, terwijl hij, Job,
toch zo heftig tekeer is gegaan?
Om het maar eens platweg te zeggen:
hoe wint G D de weddenschap
die als inzet het geloof
van Job
heeft?

IN de eerste plaats
geldt in het algemeen
dat Job nooit gehoor geeft aan het advies van zijn vrouw om
"G D vaarwel te zeggen en te sterven".
Hij zet wel vraagtekens bij G ds rechtvaardigheid,
goedheid en liefde,
en hij vreest voor
zijn leven.

TOCH weigert hij
om G D de rug toe te keren.
Tegen heug en meug blijft hij volharden: "Wil HIJ mij doden,
ik blijf op HEM hopen"
{13:15}.

JOB mag dan
zijn geloof in G ds rechtvaardigheid hebben verloren,
maar hij weigert hardnekkig zijn geloof in G D zelf op te geven.
Zelfs in ogenblikken van diepe wanhoop laat hij
schitterende flitsen van hoop
en geloof
zien.

Job geeft er
de voorkeur aan
te leven met de pijnlijke paradox
dat G D hem liefheeft, hoewel alles op het tegendeel wijst.
Zijn vrienden houden vast aan de volgende logische redenering:
het lijden komt van God, God is rechtvaardig, daaruit volgt, Job,
dat je schuldig
bent.

Na zijn leven
'onder de loep te hebben genomen'
en te hebben gespeeld met het concept van een onrechtvaardig God,
komt Job tot een formule die op het eerste gezicht nergens op slaat:
het lijden komt van G D. G D is rechtvaardig. Ik ben onschuldig.
In de beste Hebreeuwse traditie klemt Job zich vast aan al deze drie
waarheden, hoe ze elkaar ook lijken
tegen te spreken.

Job
voelt
intuitief aan
dat hij beter af is wanneer hij op G D blijft vertrouwen,
dan wanneer hij alle hoop laat varen, hoe ver weg of zelfs sadistisch
G D ook schijnt
te zijn.

Hij houdt
vast aan de idee
van een persoonlijk universum.
Welke criteria zouden we moeten aanleggen
in een onpersoonlijk universum om vast te stellen
dat pijn erger is dan welbevinden, of dat Jobs
gelukkige omstandigheden beter zijn
dan zijn tragische
situatie.

Job blijft
geloven in gerechtigheid
en in een persoonlijke G D, ondanks de talloze bewijzen
van het tegendeel, want de alternatieven zien er nog
veel slechter
uit.

In de
tweede plaats
zegt hetgeen Job van G D vraagt veel over zijn karakter.
[Ik weet wel wat ik aan G D had gevraagd: neem mijn ellende weg,
G D! Geef me eerst mijn gezondheid terug en dan kunnen we praten
over de les die ik moet trekken uit deze rampen.]
Job vraagt iets
anders.

Als wanhoop
hem alle moed ontneemt,
en als hij voelt dat zijn geloofsvertrouwen afneemt,
vraagt hij of zijn einde gauw mag komen.
Waarom?

"Dat zou nog
vertroosting voor mij zijn, ja,
ik zou van vreugde opspringen bij het leed, dat HIJ niet spaart,
omdat ik de woorden van de Heilige niet heb
verloochend
{6:10}.

Als het
einde niet komt
en Job voelt dat zijn gebed is een wanhopige schreeuw in het niets,
dan vraagt hij om een middelaar, een scheidsrechter,
'die zijn hand op ons beiden zou kunnen leggen'.
Zijn smeekbeden {9:33, 16:19-21} zullen vele eeuwen later
als profetie worden gezien en op aangrijpende wijze
in vervulling gaan in Yehosjoea, als de middelaar
tussen G D &
mensen ...?

Hij moet het
[nog] stellen zonder scheidsrechter
[als we de ziener/verteller/schrijver/lezer/vertaler/zoeker (e.d.)
even buiten beschouwing
laten?] ...

De wanhoop nabij,
beperkt Job zich uiteindelijk
tot EEN dringend verzoek, dat hij tot het bittere eind blijft herhalen.
Hij vraagt om een persoonlijke verklaring van GD zelf {13:3, 31:35}.
Hij wil in een hoorzitting een kans krijgen het getuigenis van G D
te horen over wat zich voordoet als een uitgesproken
onrechtvaardigheid.

[Denk ook o.a. Anne Frank,
Franz Kafka, Soren Kierkegaard, Dietrich Bonhoeffer
en Etty Hillesum!]?

Dit laatste verzoek
doet de vrienden van Job in woede ontsteken.
Welk recht heeft hij, een onbetekenend schepsel,
om GOD ter verantwoording te roepen?

Hoe kan 'een sterveling, een made, een mensenkind, een worm'
{25:6} zich verzetten tegen de GOD van hemel en aarde?

Een cynische Mark Twain maakt de volgende vergelijking:
"Je kunt even gemakkelijk een planeet beschadigen door er
met modder tegenaan te gooien."
Job geeft niet op.

Tot het eind toe
staat hij op zijn recht G D te vragen om een verklaring.
Dat verzoek wordt door g d
ingewilligd.

Viktor Frankl,
overlevende uit een Duits concentratiekamp,
kwam tot de conclusie dat het ergste lijden zinloos lijden is.
Die conclusie wordt bevestigd door de lotgevallen van Job
en de schrijver/lezer van deze woorden: wij vragen
een verklaring voor ons leed, een zingeving
voor ons lijden, en dat antwoord kan
alleen maar van g d zelf komen
in ons binnenste ...

Job
komt uiteindelijk
door de 'geloofstest', door vast te houden aan het geloof in g d,
hoewel dat geloof door niets wordt ondersteund.
Hij houdt zijn menselijke waardigheid hoog,
zelfs als die van alle kanten
wordt aangevallen.

Je zou als het ware
bij wijze van spreken en schrijven
met steeds weer dezelfde en andere woorden ook
Job de eerste 'protestant' kunnen noemen in de meest letterlijk
en ingrijpende zin van het woord.

Hij verkiest het vasthouden
aan een persoonlijk geloof boven een zich verschuilen
achter vrome leerstellingen.

Hij effent daarmee de weg
voor anderen die na hem komen:
de apostel PAUL, die het opneemt tegen het sanhedrin,
of de voorgangers van de reformatie, die in verzet komen
tegen het gezag van
de kerk.

Job wil niet
dat zijn persoonlijke rechten worden bedolven
onder dogma's.

William Safire
heeft de betekenis van Job als volgt samengevat
in zijn boek The First
Dissident:

Als
het boek Job
na tweeeneenhalf millennium
inderdaad nog iets te zeggen heeft
aan doodgewone, weldenkende mensen,
dan is het wel dit:
het is waar dat mensen ronddwalen in onwetendheid
en vaak struikelen.
G d ziet echter liever
dat we in die situatie vragen stellen,
dan dat we alles zomaar over ons heen laten komen.
Geconfronteerd met onverklaarbare onrechtvaardigheid
is toorn te verkiezen boven
berusting.

Safire
zegt ook
over Job:
"Ik begon
mijn zoektocht in dit boek
met twijfel aan mijn geloof
en ik eindigde met geloof
aan mijn twijfel."








~#~