oenen hadden gezien & dat z'n 'persoonlijke opstanding 't eind der tijden' aankondigde, waarbij de rechtvaardigen uit hun graf zouden opstaan: Yesjoe zou weldra 'in glorie terugkeren om dat hemels g dsrijk op aarde te (be)vestigen'. Hun leider @ Yeroesjalayiem was Ya-akov, de broer van Yesjoea die bekendstond als TSADDIEK (rechtvaardige) & goede relaties had met zowel de
Farizeeën als de Essenen.
Maar deze beweging trok ook Griekssprekende joden uit de diaspora aan & verrassend genoeg 'n aanzienlijk aantal 'godvrezenden', niet-joden, die al lid waren v/d synagogen. In Palestina, waar veel sekten vijandig stonden tegenover niet-joden, was die 'Yesjoebeweging' 'n opmerkelijk verschijnsel, maar i/d diaspora ('verstrooiing'/verspreiding/uitzaaiing) was die joodse spiritualiteit meestal minder exclusief & stond ze meer open voor allerlei hellenistische ideeën. Er was 'n grote joodse gemeenschap in 't Egyptisch Alexandria, 'n stad die was gesticht door Alexander de Grote 'n paar eeuwen eerder & die 'n belangrijk centrum van geleerdheid was geworden (met bibliotheek!).
Alexandrijnse joden studeerden aan 't gymnasium, spraken Grieks en zouden 'n interessante synthese van Griekse en joodse cultuur tot stand brengen, maar aangezien nog maar weinigen van hen 't oude Hebreeuws machtig waren, konden zij de thorah niet lezen. Sterker nog, zelfs in Palestina spraken de meeste joden Aramees in plaats van Hebreeuws & ze hadden 'n vertaling (TARGOEM) nodig wanneer ze hun Wet & de Profeten i/d synagoge voorlazen! Joden waren i/d 3e eeuw v.C. op 't eilandje Faros, vlak voor de kust van Alexandria, begonnen om hun eigen geschriften ook in 't Grieks te vertalen. 't Initiatief tot dit project werd waarschijnlijk genomen door de Alexan-drijnse joden zelf, maar i/d loop v/d jaren werden (zoals gebruikelijk) ook daar legenden omheengeweven? Men zei dat Ptolemeüs Fila-delfos, de Griekse koning van Egypte, zó onder de indruk was v/d joodse geschriften dat hij ook zèlf 'n vertaling wilde voor zíjn eigen bi-bliotheek!
Dus vroeg hij de hogepriester @ Yeroesjalayiem om uit èlk v/d 12 stammen 6 oudsten naar Faros te sturen: dezen werkten zo nu dus
nijver allemaal samen aan de oeroude teksten en maakten een vertaling die zó volmaakt was dat iedereen vond dat ze voortaan voor altijd
'onvergankelijk & onveranderlijk'
bewaard moesten blijven voor 't noeste nageslacht over de hele wereld?!
Ter ere van die iet-wat meer dan 70 vertalers stond deze vertaling dan ook bekend als de Septuaginta. 'n Andere legende had bepaalde elementen van de nieuwe Thorahspiritualiteit overgenomen: die 70 vertalers bleken 'profeten EN priesters van de mysteriën' te zijn, want
"IN AFZONDERING
GEZETEN RAAKTEN ZIJ ALS HET WARE BEZETEN EN GEÏNSPIREERD, SCHREVEN ZE NIET IEDER VOOR ZICH IETS ANDERS, MAAR HET-ZELFDE, WOORD VOOR WOORD!" Net als de schriftgeleerden (als vanouds) waren ook die vertalers aldus geïnspireerd & brachten zij het "Woord van God" op dezelfde manier tot uitdrukking als de oorspronkelijke (meest anonieme) bijbelschrijvers zèlf?! Dit laatste verhaal is doorverteld door de beroemde alexandrijnse exegeet Filo {20 v.C.~45 n.C.}, die uit 'n rijke joodse familie in Alexandria stamde.
Hoewel deze Filo dus wel 'n tijdgenoot was van Yochanan de Doper, Ye(ho)sjoe(a) & rabbi Hillel (één v/d meest vooraanstaande vroege Farizeeën van die tijd & plaats), leefde hij in 'n (haast) volkomen ANDERE intellectuele wereld! Filo was platonist & schreef 'n groot aantal commentaren op Genesis & Exodus, waarin deze boeken werden omgevormd tot allegorieën v/d goddelijk LOGOS (rede): DIT was een heel ander soort van TRANSLATIO ~ FILO probeerde de essentie v/d sjemitische verhalen te 'transfereren' of 'over te brengen' in 'n ANDER cultureel idioom & conceptueel kader. (Eigenlijk doen we @myDi iets dergelijks: tijd, plaats, geslacht, familie, buurt, dorp, stad & land vermengen)
~~~


