10/51 met bijenhouderij i/d 19e eeuw lag 't anders
Centra hiervan waren Putten, Ermelo & Nunspeet: uit deze gemeenten werd in 1825 honing & bijenwas naar Holland verkocht; vervoer hiervan geschiedde met 'n 20-tal schepen uit de haven van Harderwijk. Volgens baron Sloet tot Oldhuis was bijenteelt vooral 'n aange-legenheid van "eenigszins gegoede boeren", slechts een enkele dagloner hield er een bijenvolk op na?! De baron was vòl LÒF over deze Veluwse bijenhoning èn zag mogelijkheden om de handel daarin te activeren: in doorschijnende flessen doen & verkopen op de Londen-se markt, zó was zíjn advies; hier is echter niets van gekomen!? Het houden van bijen & de boekweitteelt stonden nauw met elkaar in verband! Voor de bijenhouders was de boekweitteelt van belang voor de verkrijging van honing: de bestuiving door de bijen van deze boekweit was immers ook voorwaarde voor een goede oogst?!
'n Aantal welgestelde grootgrondbezitters was actief bij het veredelen van runderrassen; zo ontving de te Nunspeet woonachtige oud-burgemeester C.L. VITRINGA van Ermelo na zijn pensionering in 1851 een medaille als waardering voor de fok van een rund want de onoordeelkundige wijze van fokken van runderen leverde, tot in 't begin v/d 20e eeuw, commentaar op van diverse burgemeesters op de Noordwest-Veluwe. De Mèlk werd op de boerderijen beperkt tot boter bereid & hoofdzakelijk op de regionale markten doorverkocht.
Pas i/d laatste jaren v/d 19e eeuw & i/h begin v/d 20e eeuw kwamen er hier ook melkfabrieken die de boterproductie langzamerhand v/d boeren overnemen & op grotere schaal gaan produceren? In de bronnen wordt nog niet gesproken van kaasbereiding! 'n Úitzonde-ring hierop vormde Elburg, hier werd in 1900 550 kg schapenkaas & 2000 kg Friesche nágelkaas geproduceerd! De akkerbouw was o/d Noordwest-Veluwe de gehele eeuw van veel groter betekenis dan de veeteelt: de opbrengst diende aanvankelijk als voedsel voor mens & dier! Intensivering v/d veeteelt was echter slechts ècht mogelijk àls de akkerbouw het nodige voedsel voor de dieren verschafte: als i/d loop v/d eeuw de veeteelt dan óók geïntensiveerd werd, kwam in toenemende mate de akkerbouw o/d Noordwest-Veluwe in dienst te staan v/d veeteelt èn waren opbrengsten minder voor voeding van de mens bestemd! Kwetsbaar was zij wèl voor ziekten & weers-invloeden: dàt de veeteelt híer indirect ook onder te lijden had mag duidelijk zijn? Rogge, aardappelen & boekweit waren dé belangrijk-ste akkerbouwgewassen. En ònze kennis & interesse is 't best gediend met kortgeschetste informatie vàn 't 'ontstaan & vergaan'?!!!!!!
Asih, man, 80 jaar
Log in om een reactie te plaatsen.
vorige
volgende