Wat gebeurt er als we het geweten hadden?


HartelijkeGelukwensenMabel & Friso

Van alle
bijbelse genres
is er niets wat zo duidelijk afwijkt
van de moderne myDi-literatuur
als de profetie!

In profetie
worden preken, politiek en poezie zodanig gecombineerd
dat theologische, historische en literaire commentatoren
bij voorbaat de mond
wordt gesnoerd.

Onze aanpak
hier is literair, en
richt zich niet per se op taal of literair effect,
maar op karakter.

We kunnen
profetie beschouwen als
een karakterisering,
'n zelf-karakterisering van G*D
in een niet-verhalende
vorm.

Meestal
spreken de profeten niet hun eigen woorden.
Ze spreken de woorden of 'het Woord'
(enkelvoud en quasi gepersonifieerd,
zoals ze het vaak beschrijven)
van G*D ...

Als we hun relatie met G*D
op z'n minst opvatten als een literaire waarheid,
zouden we moeten vaststellen
dat dit "WOORD"
evenveel over G*D zegt
als over hen?

Als de karakterisering van G*D
via zijn boodschap aan de profeten in principe redelijk is,
dan wordt deze in de praktijk toch moeilijk
doordat er niet EEN,
maar diverse boodschappen lijken te zijn en,
wat erger is,
doordat deze elkaar vrijelijk en veelvuldig
tegenspreken.

Commentatoren
ontwijken dit probleem meestal
door stilzwijgend af te stappen van het idee
dat G*D hier de spreker is
en in plaats daarvan iedere profeet te behandelen
als een autonome, religieus-politieke
commentator,
een auteur in de moderne zin van het woord;
hiertoe delen zij de grote boeken op in inhoudelijk meer consistente
boeken, of zelfs in afzonderlijke
orakels.

Maar
welk historisch doel
hiermee ook bereikt wordt,
het is in feite een ontkenning
van de belangrijkste literaire premisse van de Bijbel zelf -
namelijk dat deze ogenschijnlijk tegenstrijdige boodschappen
allemaal uit dezelfde goddelijke bron
afkomstig zijn.

Zonder
het probleem
te ontkennen, kan de samenhang
via een andere weg gevonden worden:
we houden vast aan de veronderstelling dat deze boodschappen
allemaal afkomstig zijn van hetzelfde personage,
maar vervolgens concluderen we uit de tegenstellingen
dat het personage
het moeilijk
heeft!

Bij een
dergelijke interpretatie
worden de breuk in het verbond,
de val van Yeroesjalajiem en de Babylonische ballingschap
een crisis in het leven van G*D,
EN in het leven van
het volk!

De 'biograaf' van G*D,
die zich na de Pentateuch en
het Deuteromysterieus geschiedwerk
op de late profeten richt,
kan vergeleken worden met de biograaf van een generaal in
een belangrijke oorlog uit het verleden?
Zo'n biograaf,
die is uitgegaan van het belangrijkste overgeleverde materiaal
over deze oorlog, waarin de generaal weliswaar het centrale,
maar zeker niet het enige personage is,
krijgt nu
door een gelukkig toeval
de beschikking over drie grote en twaalf kleinere vondsten
van de persoonlijke correspondentie
van de generaal -
de vijftien boeken der
profeten.

De brieven zijn chaotisch gerangschikt.
Bovendien bestond de groep geadresseerden uit zeer uiteenlopende
individuen,
en de generaal heeft duidelijk geprobeerd om zich
aan hun behoeften en vermogens,
lichamelijk en geestelijk,
aan te passen?

En al even duidelijk blijkt
dat hijzelf ondertussen onder grote spanning verkeerde.
Aan zijn brieven valt nauwelijks een touw vast te knopen, en toch
zijn ze een adembenemende ontdekking,
een venster op de geest van iemand
die anders slechts door zijn daden
kan worden gekend en door
veel kortere
ad-hoc-verklaringen ...

De relatie
tussen de goddelijke protagonist en menselijke antagonist in de Bijbel
is uniek!
G*D schept de mensheid naar zijn beeld,
maar zonder dit zelfbeeld schijnt G*D
geen betrekkingen te kunnen
hebben. ook niet met
zichzelf?

In dit specifieke geval
zouden de profeten, als
G*D
zijn/haar/het
"WOORD"
niet stuurt,
ook niets te ontvangen hebben.
En toch zou hij zonder hen
niets te versturen hebben!
Wat hij hun,
als een begiftigd correspondent,
WEL stuurt,
is bovendien
persoonlijk toegespitst op
elk van hen?!

In deze 'brieven'
voorspelt de Heer keer op keer
in dreigende bewoordingen
de voornaamste ramp
die het verlies van het land van Israel betekende
en de ballingschap van het volk
als gevolg van hun breuk
in het verbond met
de Heer.

Veel,
zo niet het meeste, van deze dreigementen en voorspellingen
liepen vooruit op de werkelijkheid;
en als de kritisch-historische wetenschap
op inhoudelijke grond kan aantonen
dat sommige voorspellingen
NA de daadwerkelijke gebeurtenis uitgesproken zijn,
dan blijft in de volgorde waarin wij de Bijbel lezen
toch vooral van belang
dat ze allemaal na de daadwerkelijke gebeurtenis
GELEZEN zijn ...

In dit opzicht
kan hun emotionele zeggingskracht
min of meer vergeleken worden
met memoires en brievencollecties uit de Tweede Wereldoorlog -
bijvoorbeeld die van Montgomery, Churchill, Roosevelt,
Speer en De Gaulle - zoals die ontvangen werden
door lezers die al wisten hoe de oorlog
was afgelopen ...

Als 'vrede' is 'hersteld' en 'oorlog' is afgelopen,
dan kan men 'in alle rust' vaststellen welk effect die destijds
op de belangrijkste personen heeft gehad?

En welk effect heeft deze historische nederlaag van zijn verbondspartner
op G*D?
Kort gezegd is dat een stekelige, maar zeer betrokken opwinding!
G*D -
een god die, zoals we zagen (of niet?):
uit verschillende 'delen' bestaat -
gebruikt zijn innerlijke spanningen in profetie
met een gerichte, creatieve vindingrijkheid, met als doel
twee levens, het zijn en dat van Israel (en de rest van ons),
in stand te houden ...

De stem van ons 'geweten',
mits aanwezig en in ontwikkeling,
blijft 'levenslang' actief?

liefdesverdrietverliefd
gemeenverwardgaap!bah!nahnahverdrietigcool!erg vrolijkvrolijkvrolijkknipoogerg vrolijkcool!verdrietignahnahbah!gaap!verwardgemeen
verliefdliefdesverdriet
engel
En ik ga boodschappen doen!
24 apr 2004 - bewerkt op 09 dec 2007 - meld ongepast verhaal
Weet je zeker dat je dit verhaal wilt rapporteren? Ja | Nee
Profielfoto van Asih
Asih, man, 81 jaar
   
Log in om een reactie te plaatsen.   vorige volgende