Wat is er mooier dan heen en weer blijven reizen tussen oerbaarmoeders & oerbegraafplaatsen, ijstijden & opwarmingen & menselijk 'gedoe'?
Ik zou 't niet weten! Sinds zondagmiddag (Moederdag) 13 mei 1945 (augustus/september '44) bijna 68/69/70 jaar 'wereldburger' & benieuwd
van 's morgensvroeg tot 's avondslaat! Dekstenen, dekheuvels, keienvloeren, draagstenen, stopstenen, wandstenen & poortstenen: mensen-levens hebben wel iets weg van oerbouwwerken, astrologische & astronomische bespiegelingen, coöperatieve deformaties & reformaties ~~~
Alsvanouds hebben mensen de neiging om via mimiek, gedrag, gebaren, geluiden, zang, dans, vertellen van verhalen rondom vuurhaarden & zo voorts blijk te geven van onze indrukken door middel van uitdrukken: vanavond naar de oeroude oudtante Dina, de laatste der lokale Mohi Kanen die op woensdagsmiddag 13 december '44 zestien was & de enige van alle 'ooms & tantes' die nog kon navertellen "over vroeger" ~~!
Wat was de constructie & 'betekenis' van huynebedden met hun bijbehorende termen, botten, schedels, urnen, graven & gemeenschappen??!
Net zoals mensen zijn ook niet alle hunebedden op precies dezelfde manier gebouwd en van inhoud, voor- en nageschiedenis voorzien: enige be- & verlichting is nooit weg in deze oppervlakkige tijden vol lawaai, geouwehoer, gezwets, geklets, gekots & geflos tussen kruinen & kiezen.
Bij de meesten ontbreken één of meer van de grote stenen: de kleine stopstenen zijn allemaal allang verdwenen ~ bij Assen, Hoogeveen & Emmen ligt 't redelijk complete hunebed van Loon & in de bossen bij Schoonoord ligt 't enige hunebed met 'n eigen naam: 'De Papeloze Kerk'; hier werden tijdens de reformatie - VERBODEN - 'hervormde kerkdiensten' i/d 'gereformeerde open lucht' gehouden, alwaar uiteraard GEEN roomskatholieke priester ('paap'
meer bij aanwezig was?! Dit is ook 't enige hunebed dat is gereconstrueerd: in '58 (toen ik 12/13 was & al twijfelde tussen kluizenaar- & zwerverschap) heeft de groningse archeoloog Van Giffen het graf gedeeltelijk laten overdekken met zand ~
Het geeft daardoor 'n ietwat beter beeld v/h oorspronkelijke graf ook al is men het tegenwoordig met sommige details niet meer eens ~~~~
In 1870 was "Loon" nog gaver: toen lag de oorspronkelijke dekheuvel er nog overheen ~ onder toezicht v/d Commissaris der Koningin werd 't zand echter weggegraven ~ mens dacht 't hunebed op die manier 'te restaureren' ~ de meeste 'kransstenen' die om de heuvel heenstonden zijn in ieder geval nog wel bewaardgebleven! "'K Staa, als verbaast, Dees' Steenmyt aan te schouwen!" riep mejuffrouw Titia Brongersma, 'n bevallige Groningse, uit toen ze i/d pinksterdagen van 1685 't Grote Huynebed van Borger bezocht: indrukwekkende 'reuzenoverblijfselen' ~~