voor 't aangezicht van g d: waait de menselijkheid
Deugd
al dat geloven
in oude & moderne deugden?
Want als je al die deugden van groepen in het verleden en heden gaat optellen
dan kom je wel tot grote aantallen verschillen
en overeenkomsten.
De lakmoesproef
voor 'n ethisch duurzaam geloof is dat 't ongeschonden
door de toets v/d morele houdbaarheid komt. Die dus duidelijke variaties
blijft vertonen in de loop der eeuwen
onder talloze groepjes!
Deskundigen zeggen
dat je daar dan ook achter moet komen
door het geloof te toetsen aan de kardinale
deugden: 't moet door de toets v/d wijsheid kunnen komen ~
met 't verstand kunnen we doorzien dat 't bestaan van "G D" niet te bewijzen valt,
evenmin als zijn 'niet~bestaan'. Of zoals HK 't tegenwoordig zegt:
"G d is van verbeelding". Je zou ook kunnen zeggen [in eindeloze variatie{s}
van definities/interpretaties:
"G d is van gelovige verbeelding".
Gelovige verbeelding moet 't vooral hebben
van redelijkheid & begrijpe-lijkheid:
op die manier [alleen maar?] is het te onderscheiden van bijgeloof,
ook van al die moderne vormen van bijgeloof als ietsisme,
eindeloos bewustzijn, geloof in wonderen & mystieke constructies
of kommersjele ongebonden spiritualiteit &
hoogst merkwaardige titels,
eindeloze reeksen
goeroes,
kwakzalvers &
Jomanda's.
Daarover
gaat dan ook 't nieuwste boek
van Gerrit Manenschijn "Religie terug van even weggeweest. Maar waar is God?"
Eigenlijk is het dus schitterend om door te blijven gaan met het beschrijven
van wat er alles opkomt in de geesten van mensen met schijnbaar
eindeloos veelvuldige wensen,
illusie & imaginaties
...
DE
meest centrale kardinale deugd
blijkt wel ons gevoel voor rechtvaardigheid te zijn,
samen met liefde & geduld. Ons geloven moet ook
door de toets v/d rechtvaardigheid kunnen komen:
denk daarbij nu maar even terug aan het felle sociale protest
van profeten als Amos, Hosjea & Yesjayahoe tegen politieke wan-
toestanden & corrupte religieuze praktijken
v/d politieke & religieuze leiders in hun dagen van meer dan
2500 jaar geleden. G d wil helemaal geen brand- & reuk-
offers meer want daar wordt hij alleen maar dood-
ziek van, gaat kotsen en braken, ontsteekt in
toorn, raakt helemaal de kluts kwijt &
gaat over zijn
nek
...
Hij wil alleen
nog maar gerechtigheid.
Opvallend is dat de profeten
dit niet alleen maar zeggen tegen alle koningen
maar ook tegen de priesters, met al hun eigen godsdienstige invullingen.
Yesjayahoe gaat dan ook zeer heftig tekeer tegen priesters die omkoopbaar zijn.
In dit nieuwe boekje over religie & menselijk zoeken laat GM dan ook duidelijk zien
dat Yehosjoea haNatsri aka haMasjiach felle kritiek heeft
op die traditionele achterstellingen van o.a. 't kind &
vrouwen, vreemdelingen & machtelozen,
zieken & zwakken.
Onvermijdelijk
komt menselijke{r} gematigdheid om de hoek kijken,
nog zo'n kardinale deugd waar we niet zonder kunnen.
Voor ons geloof betekent dit nu dan ook: overdrijf nu niet weer zo vreselijk!
Of in de woorden van de sceptische, relativerende wijsheidsleraar Prediker:
"Wees niet al te rechtvaardig en wees niet al te goddeloos!"
In onze moderne eigentijdse woorden & normale woorden:
"Wees alsjeblieft geen morele scherpslijper. Laat anderen niet
onder het juk van eigen kleinburgerlijke moraal doorgaan. Of,
zoals DS ooit zei: 'de kerk is al gauw vreselijk overstuur
van de hete zonden v/d seksualiteit, maar zelden
van de ijskoude zonden van de liefdeloosheid
& de zelfverrijking'!"
Dan hebben we
nog een laatste deugd
over op ons morele verlanglijstje
van alle plaatsen, tijden en situaties: menselijke{r}
MOED &
geduld
...
"Voor geloven
betekent dat: we moeten de moed hebben
om te leren leven met wat [nog] niet gekend kan worden.
Heb de moed en het geduld om te leren leven met een g d
wiens bestaan niet of nooit zal kunnen worden 'bewezen'.
Van wie je wel kunt zeggen: "Ik geloof in G d!", maar niet:
"Ik geloof dat God bestaat!" Dat is een kwestie van
eenvoudige logica: als je zeker weet dat god bestaat,
dan hoef je ook nu al niet meer in 'hem/haar/het' te geloven ~
als je gelooft in God dan is het helemaal overbodig om er
aan toe te voegen 'dat hij bestaat'!
ALS
jij gelooft,
bestaat hij 'alleen maar'
in jouw eigen gelovige
verbeelding.
Geloven
is vooral een kwestie van vertrouwen,
en niet van zeker weten. Ons vertrouwen kan beschaamd worden,
zeker weten niet. Als zeker weten beschaamd wordt,
dan was het geen weten, hoogstens zomaar
een mening.
De ouwe filosoof IK
zei dan ook dat geloven meer is
dan alleen maar iets 'menen', maar wel
wat minder dan
alleen maar
'weten'.
Daaruit
trok hij toenmaals de conclusie:
"Om te kunnen geloven, was ik in staat om het weten op te geven!"
Wie de moderne deugd [ook van de 'moderne jeugd'] 'geloven' in
de praktijk wil brengen, krijgt het er dus helemaal niet
gemakkelijker op!"
Het is
GEEN
plastic bullshit
...
Waar zou je nu
vandaag de mydidag nog aan kunnen zien
dat iemand de deugd
v/h 'echte' geloof
praktiseert?
Een deugd
is een levenshouding,
een manier van er echt bij zijn
en van echt{er} proberen te leven hier & nu we er nog zijn.
Daarvoor hadden we dan ook ooit in de klassieke deugdenleer
de term 'habitus' wat je kunt vertalen met 'houding',
maar dan moet je niet denken aan zoiets als innerlijke gesteldheid,
maar vooral ook aan waarneembaar gedrag, want habitus
betekent ook 'uiterlijk waarneembaar gedrag'
[inclusief onze lichaamstaal] en zelf onze
'{aan}kleding'.
Dat was voor GM
dan ook aanleiding om in zijn boek
een hoofdstuk te schrijven met als titel "Geloven is 'n manier van leven".
Daar beginnen we dan helemaal aan de buitenkant, bij kleding en lichaamstaal!
En we eindigen dat hoofdstuk met de paragraaf "De ondubbelzinnige eenvoud van de goede werken"! DAT zijn dan ook de goede werken van Matai 25: hongerigen
voeden en dorstigen laven, vreemdelingen huisvesten en naakten kleden,
naar zieken omzien en ook de
gevangenen niet vergeten
maar hen blijven
opzoeken.
DAT
is dan ook
HET
ultieme bijbelse oordeel over
geloof dat ethisch nog
WEL
door de beugel kan:
geen woord meer over zoiets mals als 'de ware leer'
of over alleen maar 'goede bedoelingen',
maar wel over concrete goede werken,
die 'ongelovigen' ook even goed doen
als z.g. 'gelovigen'!
Als ongelovigen
net zo 'goed' zijn als gelovigen,
waar is geloof dan nu nog
eigenlijk goed voor?
Wat heb je eraan
en wat maakt het 'anders', 'echter',
'verbindender'/waardevoller
...?
Het geloof
is er niet voor de moraal,
maar voor de hope [net als de dope]
dat 't gewoon zin heeft om al die bekende 'goede werken' te doen &
ze niet na te laten uit oppervlakkigheid,
onachtzaamheid/egoisme.
DAT
is de meerwaarde
die het die het geloof
aan de moraal kan geven?
Voor gelovigen is dat 'n kwestie van godsvertrouwen,
niet van seculier vooruitgangsgeloof. In zijn boek verwijst GM met twee motto's naar
de overtuigingskracht van goede werken die zonder morele zelfvoldaanheid
worden verricht. De eerste les is van Cicero:
"Je leert God kennen uit zijn werken!"
De tweede van Yesjoea:
"Laat
ZO
jouw licht schijnen voor de mensen,
opdat ze jouw goede werken zien & onze Vader
in de hemelen verheerlijken!"
Die niet-christen Cicero zegt:
je kunt god kennen uit zijn werken.
De vraag blijft liggen
WELKE
werken dat dan wel precies zouden moeten zijn
en hoe je ze kunt kennen, onderscheiden,
waarnemen, waarderen
en 'beamen'
...?
YESJOE
haNatsri aka haMasjiach
is iets preciezer als hij zegt
via de evangelisten van bijna 2000 jaar geleden:
als gelovigen goede werken doen, dan laten ze zien dat de god
in wie zij geloven go{e}d is. Want wie 'n gewelddadig geloof heeft,
zo betoogde GM in zijn boek "Religie & haat: over religieus gemotiveerd
terrorisme", gelooft in een gewelddadige God.
In zijn nieuwste boek laat hij dus nu ook zien:
wie nu een ruimhartig, vredelievend geloof heeft en dat in onze manier van leven
en laten leven laat blijken, die is het die gelooft in een liefdevolle g d,
een g d die
'het goede wil voor
alle mensen'.
Meer hoeft ook niet.
Maar met minder gaat het niet.
Gerrit Maneschijn:
Religie terug van even weggeweest. Maar waar is God?
Meinema Zoetermeer ISBN 9789021141855, 192 blz.
voor 17,50 euri
al dat geloven
in oude & moderne deugden?
Want als je al die deugden van groepen in het verleden en heden gaat optellen
dan kom je wel tot grote aantallen verschillen
en overeenkomsten.
De lakmoesproef
voor 'n ethisch duurzaam geloof is dat 't ongeschonden
door de toets v/d morele houdbaarheid komt. Die dus duidelijke variaties
blijft vertonen in de loop der eeuwen
onder talloze groepjes!
Deskundigen zeggen
dat je daar dan ook achter moet komen
door het geloof te toetsen aan de kardinale
deugden: 't moet door de toets v/d wijsheid kunnen komen ~
met 't verstand kunnen we doorzien dat 't bestaan van "G D" niet te bewijzen valt,
evenmin als zijn 'niet~bestaan'. Of zoals HK 't tegenwoordig zegt:
"G d is van verbeelding". Je zou ook kunnen zeggen [in eindeloze variatie{s}
van definities/interpretaties:
"G d is van gelovige verbeelding".
Gelovige verbeelding moet 't vooral hebben
van redelijkheid & begrijpe-lijkheid:
op die manier [alleen maar?] is het te onderscheiden van bijgeloof,
ook van al die moderne vormen van bijgeloof als ietsisme,
eindeloos bewustzijn, geloof in wonderen & mystieke constructies
of kommersjele ongebonden spiritualiteit &
hoogst merkwaardige titels,
eindeloze reeksen
goeroes,
kwakzalvers &
Jomanda's.
Daarover
gaat dan ook 't nieuwste boek
van Gerrit Manenschijn "Religie terug van even weggeweest. Maar waar is God?"
Eigenlijk is het dus schitterend om door te blijven gaan met het beschrijven
van wat er alles opkomt in de geesten van mensen met schijnbaar
eindeloos veelvuldige wensen,
illusie & imaginaties
...
DE
meest centrale kardinale deugd
blijkt wel ons gevoel voor rechtvaardigheid te zijn,
samen met liefde & geduld. Ons geloven moet ook
door de toets v/d rechtvaardigheid kunnen komen:
denk daarbij nu maar even terug aan het felle sociale protest
van profeten als Amos, Hosjea & Yesjayahoe tegen politieke wan-
toestanden & corrupte religieuze praktijken
v/d politieke & religieuze leiders in hun dagen van meer dan
2500 jaar geleden. G d wil helemaal geen brand- & reuk-
offers meer want daar wordt hij alleen maar dood-
ziek van, gaat kotsen en braken, ontsteekt in
toorn, raakt helemaal de kluts kwijt &
gaat over zijn
nek
...
Hij wil alleen
nog maar gerechtigheid.
Opvallend is dat de profeten
dit niet alleen maar zeggen tegen alle koningen
maar ook tegen de priesters, met al hun eigen godsdienstige invullingen.
Yesjayahoe gaat dan ook zeer heftig tekeer tegen priesters die omkoopbaar zijn.
In dit nieuwe boekje over religie & menselijk zoeken laat GM dan ook duidelijk zien
dat Yehosjoea haNatsri aka haMasjiach felle kritiek heeft
op die traditionele achterstellingen van o.a. 't kind &
vrouwen, vreemdelingen & machtelozen,
zieken & zwakken.
Onvermijdelijk
komt menselijke{r} gematigdheid om de hoek kijken,
nog zo'n kardinale deugd waar we niet zonder kunnen.
Voor ons geloof betekent dit nu dan ook: overdrijf nu niet weer zo vreselijk!
Of in de woorden van de sceptische, relativerende wijsheidsleraar Prediker:
"Wees niet al te rechtvaardig en wees niet al te goddeloos!"
In onze moderne eigentijdse woorden & normale woorden:
"Wees alsjeblieft geen morele scherpslijper. Laat anderen niet
onder het juk van eigen kleinburgerlijke moraal doorgaan. Of,
zoals DS ooit zei: 'de kerk is al gauw vreselijk overstuur
van de hete zonden v/d seksualiteit, maar zelden
van de ijskoude zonden van de liefdeloosheid
& de zelfverrijking'!"
Dan hebben we
nog een laatste deugd
over op ons morele verlanglijstje
van alle plaatsen, tijden en situaties: menselijke{r}
MOED &
geduld
...
"Voor geloven
betekent dat: we moeten de moed hebben
om te leren leven met wat [nog] niet gekend kan worden.
Heb de moed en het geduld om te leren leven met een g d
wiens bestaan niet of nooit zal kunnen worden 'bewezen'.
Van wie je wel kunt zeggen: "Ik geloof in G d!", maar niet:
"Ik geloof dat God bestaat!" Dat is een kwestie van
eenvoudige logica: als je zeker weet dat god bestaat,
dan hoef je ook nu al niet meer in 'hem/haar/het' te geloven ~
als je gelooft in God dan is het helemaal overbodig om er
aan toe te voegen 'dat hij bestaat'!
ALS
jij gelooft,
bestaat hij 'alleen maar'
in jouw eigen gelovige
verbeelding.
Geloven
is vooral een kwestie van vertrouwen,
en niet van zeker weten. Ons vertrouwen kan beschaamd worden,
zeker weten niet. Als zeker weten beschaamd wordt,
dan was het geen weten, hoogstens zomaar
een mening.
De ouwe filosoof IK
zei dan ook dat geloven meer is
dan alleen maar iets 'menen', maar wel
wat minder dan
alleen maar
'weten'.
Daaruit
trok hij toenmaals de conclusie:
"Om te kunnen geloven, was ik in staat om het weten op te geven!"
Wie de moderne deugd [ook van de 'moderne jeugd'] 'geloven' in
de praktijk wil brengen, krijgt het er dus helemaal niet
gemakkelijker op!"
Het is
GEEN
plastic bullshit
...
Waar zou je nu
vandaag de mydidag nog aan kunnen zien
dat iemand de deugd
v/h 'echte' geloof
praktiseert?
Een deugd
is een levenshouding,
een manier van er echt bij zijn
en van echt{er} proberen te leven hier & nu we er nog zijn.
Daarvoor hadden we dan ook ooit in de klassieke deugdenleer
de term 'habitus' wat je kunt vertalen met 'houding',
maar dan moet je niet denken aan zoiets als innerlijke gesteldheid,
maar vooral ook aan waarneembaar gedrag, want habitus
betekent ook 'uiterlijk waarneembaar gedrag'
[inclusief onze lichaamstaal] en zelf onze
'{aan}kleding'.
Dat was voor GM
dan ook aanleiding om in zijn boek
een hoofdstuk te schrijven met als titel "Geloven is 'n manier van leven".
Daar beginnen we dan helemaal aan de buitenkant, bij kleding en lichaamstaal!
En we eindigen dat hoofdstuk met de paragraaf "De ondubbelzinnige eenvoud van de goede werken"! DAT zijn dan ook de goede werken van Matai 25: hongerigen
voeden en dorstigen laven, vreemdelingen huisvesten en naakten kleden,
naar zieken omzien en ook de
gevangenen niet vergeten
maar hen blijven
opzoeken.
DAT
is dan ook
HET
ultieme bijbelse oordeel over
geloof dat ethisch nog
WEL
door de beugel kan:
geen woord meer over zoiets mals als 'de ware leer'
of over alleen maar 'goede bedoelingen',
maar wel over concrete goede werken,
die 'ongelovigen' ook even goed doen
als z.g. 'gelovigen'!
Als ongelovigen
net zo 'goed' zijn als gelovigen,
waar is geloof dan nu nog
eigenlijk goed voor?
Wat heb je eraan
en wat maakt het 'anders', 'echter',
'verbindender'/waardevoller
...?
Het geloof
is er niet voor de moraal,
maar voor de hope [net als de dope]
dat 't gewoon zin heeft om al die bekende 'goede werken' te doen &
ze niet na te laten uit oppervlakkigheid,
onachtzaamheid/egoisme.
DAT
is de meerwaarde
die het die het geloof
aan de moraal kan geven?
Voor gelovigen is dat 'n kwestie van godsvertrouwen,
niet van seculier vooruitgangsgeloof. In zijn boek verwijst GM met twee motto's naar
de overtuigingskracht van goede werken die zonder morele zelfvoldaanheid
worden verricht. De eerste les is van Cicero:
"Je leert God kennen uit zijn werken!"
De tweede van Yesjoea:
"Laat
ZO
jouw licht schijnen voor de mensen,
opdat ze jouw goede werken zien & onze Vader
in de hemelen verheerlijken!"
Die niet-christen Cicero zegt:
je kunt god kennen uit zijn werken.
De vraag blijft liggen
WELKE
werken dat dan wel precies zouden moeten zijn
en hoe je ze kunt kennen, onderscheiden,
waarnemen, waarderen
en 'beamen'
...?
YESJOE
haNatsri aka haMasjiach
is iets preciezer als hij zegt
via de evangelisten van bijna 2000 jaar geleden:
als gelovigen goede werken doen, dan laten ze zien dat de god
in wie zij geloven go{e}d is. Want wie 'n gewelddadig geloof heeft,
zo betoogde GM in zijn boek "Religie & haat: over religieus gemotiveerd
terrorisme", gelooft in een gewelddadige God.
In zijn nieuwste boek laat hij dus nu ook zien:
wie nu een ruimhartig, vredelievend geloof heeft en dat in onze manier van leven
en laten leven laat blijken, die is het die gelooft in een liefdevolle g d,
een g d die
'het goede wil voor
alle mensen'.
Meer hoeft ook niet.
Maar met minder gaat het niet.
Gerrit Maneschijn:
Religie terug van even weggeweest. Maar waar is God?
Meinema Zoetermeer ISBN 9789021141855, 192 blz.
voor 17,50 euri
27 apr 2008 - bewerkt op 27 apr 2008
- meld ongepast verhaal
Log in om een reactie te plaatsen.
- O 03 mei 2026 34 In het begin van de 7de eeuw had deze Arabische
- O 03 mei 2026 In dit geval kijkt Mor Nilam Asih via decennia dus
- O 02 mei 2026 Niet geraakt door rampen die ‘t Romeins Keizerrijk
- O 02 mei 2026 33 Ten tijde van paus Gregorius
- O 02 mei 2026 Pas in de 9de eeuw zou het Karolingische rijk daar
- O 02 mei 2026 Ook in de tweede helft van de vierde eeuw viel al-
- O 30 apr 2026 ‘t Verval v/h Romeinse Rijk & de Romeinse Samen-
- O 30 apr 2026 Verval v/h Romeinse Rijk & Romeinse (320-467) etc.
- O 30 apr 2026 ‘t Verval v/h Romeinse Rijk en Romeinse Afwijkende
- O 30 apr 2026 ‘t Verval v/h Romeinse Rijk & de Romeinse10.45/1/5
- O 30 apr 2026 ‘t Verval van Romeinse Rijken en samenlevingen was
- O 29 apr 2026 31 ‘Christos’ is ‘t Griekse woord voor ‘gezalfde’.
- O 29 apr 2026 De Joodse Gemeenschappen i/d Diaspora leken door
- O 29 apr 2026 “En ‘t houdt nooit op: op dit moment leven er meer
- O 29 apr 2026 29/30 Het houdt nooit op: elke oorlog laat diepe