Van god los, maar 't werkte wel tussen hemel & hel
Uit
de TVVWZADA3/5/'14mdabdh@b[]
'LEEK HET'
De waerelt was veelkleurig geordend, totdat al i/d 17de eeuw 't oneindig kleine herontdekt werd: ook al 'bestaat' dat in feite niet, 't was wel heel handig voor tal van schetenwappelijke 'bewijzen'; ook al was Rome nog 'tegen', èlders bloeiden wetenschap & economie er wel door op!? Het over wetenschap discussiëren ging in 't England v/d 17e eeuw ongeveer zó: "SYMBOLEN ZIJN EEN ARMZALIG, LELIJK [ÈN TRAGIKOMISCH], MAAR SOMS OOK NOODZAKELIJK STEIGERWERK VOOR 'N BEWIJS; ze zouden i/h openbaar net zo min te zien [èn te horen] mogen zijn als de misvormde noodzakelijkheid die men in het kleinste kamertje verricht?"! Òftewel: vlg. Thomas Hobbes moest John Wallis de wiskunde níet vervuilen met het door hem bedachte symbool voor 'oneindig groot', èn bovendíen lijkt dat veel op 'n drol!
'n Half continent verderop, in dezelfde eeuw, was de toon ietwat beschaafder, zoals je verwachten mocht van 'n vooraanstaand lid v/d orde der Jezuïeten: "DINGEN DIE NIET BESTAAN, & DIE OOK NIET KÙNNEN BESTAAN, KUN JE NIET VERGELIJKEN", schreef de Zwitser-se wiskundige Paul Guldin vanuit Wenen, daarmee denkend 't levenswerk v/d Italiaan Bonaventura Cavalieri zó met de grond gelijk te maken. Die ruzie ging in beide gevallen over hetzelfde: mòcht een nieuwe rekentechniek, èrg Hàndig In Gebrúik, serieus meedoen in de wiskunde, ook al sloot hij niet aan bij 't klassieke & vereerde meetkunde~systeem van Euclides? Maar 't ging over véél méér, zo schrijft Amir Alexander, wetenschapshistoricus a/d Uni van Cali fornia @ Los Angeles, in zíjn boek 'INFINITESIMALS; How a dangerous mathe-matical THEORY SHAPED THE MODERN WORLD'! Want rekenen met 'infinitesimalen', ONEINDIG KLEINE DINGEN, stond voor 'n zekere vrijheid van denken die bedreigend was voor zowel de politieke filosofie van Thomas Hebbes als 't theocratisch ideaal v/d Sociëteit van Jezus. En vlg. Alexander had de theoretische strijd grote gevolgen voor de ontwikkeling v/d landen waar hij woedde: in England wòn-nen de infinitesimalen. Dáár & elders @ Noord-EU kon de nieuwe leer volwassen worden als de differentiaalrekening, die nu schoolwis-kunde is. Daar bloeide dus de wetenschap, èn dáármee de industrie! En @ Italia, waar de Jezuïeten wonnen, ging het licht uit.
Asih, man, 80 jaar
Log in om een reactie te plaatsen.
vorige
volgende