van 'betekenis' naar 'van betekenis' [ook in 2007]

DAT
alles
was kenmerkend voor onze 'premoderniteit'!
WAT
gebeurt er dus in onze 'moderniteit', als het premoderne wereldbeeld moet plaatsmaken
voor het 'moderne wereldbeeld'?

DAN
worden tradities,
mythes, sociale gewoontes en zeden, normen en waarden
UIT
het ['al']omvattende 'mydiverhaal' gelicht en allemaal [liefst]
afzonderlijk geinterpreteerd!

Dat leidt dan dus weer
tot een totaal andere benadering dan die tot dusver in tempels en kerken e.d.
gebruikelijk was; de kwestie wordt nu: in hoeverre is hetgeen als geschiedenis verteld werd
nog eigenlijk wel historisch betrouwbaar?

HOE
[in 's hemelsnaam?]
moet datgene wat als mythe bedoeld is
ZO
worden uitgelegd dat wij er nog wat mee kunnen?
Het standaardantwoord is dat de mythe moet worden 'ontmythologoseerd', zoals Robinson dat in de jaren zestig in navolging van Bultmann noemde ...

Nog daargelaten of dat juist is,
voor de godsdienstsociologie van het bijbelse tijdvak werd weer een andere vraag relevant:
WELKE
sociale gewoontes, welke zeden en welk rechtssysteem kunnen wij ontdekken in de voorschriften
van bijvoorbeeld de thora en wat betekenen die voor
ONS?

Enzovoort!

De letterlijke lezing van het verhaal
wordt tegenwoordig nogal eens vervangen door wetenschappelijk onderzoek naar de betrouwbaarheid
van mededelingen van respectievelijk historische, mythische, sociale en ethischeaard.
Wat vanouds het verhaal bijeenhield wordt nu soms door wetenschappelijk onderzoek uit elkaar getrokken en aangeboden als aparte stukjes tekst die dan ook met historische, literaire of sociologische onderzoeksmethoden worden onderzocht!

De consequentie is dan ook dat het verhaal als literair genre uit de belangstelling verdwijnt ...

Maar wat niet verdwijnt is de opvatting
dat de bijbeltekst blijvende religieuze betekenis heeft en dat die betekenis
door onze 'uitlegkunde' [alweer] kan worden ontdekt.

Dus het aloude schema van letterlijke
en dieper liggende geestelijke betekenis van de bijbeltekst blijft bestaan,
zij het na door het filter van het wetenschappelijk onderzoek te zijn gegaan.
Sommige wetenschappers menen dan ook dat dit model in
ALLE
theologieen van de moderniteit te kunnen aanwijzen hoe verschillend die onderling ook mogen zijn ...
Ze gaan immers allemaal uit dat de religieuze betekenis van de [bijbel]tekst - in scherp onderscheid tot zijn waarheid - transparant is te maken door haar uit te leggen met behulp van modellen van algemeen menselijke ervaring [bijvoorbeeld existentiefilosofie of taalfilosofie]!
De enige uitzondering op dit model lijkt de openbaringstheologie van Barth te zijn,
maar dat is slechts schijn [volgens Hans Frei].
Dat blijkt uit zijn analyse van het model van die theologie.
Het uitgangspunt is dat de unieke waarheid van het christelijk geloof alleen maar door goddelijke openbaring gekend kan worden en om dat te ontdekken is geloof nodig.
Dat geloof heeft geen andere zekerheid dan onvoorwaardelijk te vertrouwen op "G ds openbaring"!
Hebben we nu een rond, ovaal, vierkant, driehoekig of nog [veel] meerhoekige mydiologie te pakken?
Maar om in te zien dat dit
"ZO IS",
is [nog]
MEER
dan geloof nodig ...
Want
WAT
wordt van mensen gevraagd?
Van mensen wordt blijkbaar [schijnbaar?] gevraagd dat we, om de unieke waarheid van het evangelie te ontdekken [de betekenis] van het geloof] iets voor WAAR aannemen op 'gezag' [de waarheid
van het geloof]. En daarmee kom je nietuit boven de door Descartes aangewezen cirkelredenering
van geloven op gezag?

Dat gaat niet;
iets aannemen op gezag kan geen bewijs vervangen en is zelfs geen geloof.
Je moet daarom voncluderen [zegt Frei], dat stilzwijgend is verondersteld dat er een gebied van menselijke ervaring bestaat waarop zowel het evangelie als de algemeen menselijke ervaring haar licht laat schijnen en dat beide hetzelfde op dezelfde wijze belichten.
HOE
zouden anders mensen die nooit geloofd hebben tot geloof gekomen kunnen zijn?
En
ZO
ging het toch in alle missie- en zendingsreizen?
OOK
de theologie van Barth ontkomt er niet aan om een beroep te doen op algemeen menselijke ervaring ...

Hardnekkige ontkenningen overtuigen niet!