sweet dreams are made of this who am I to disagree

'n Ietwat redelijker prijs voor 'n handgeschreven boekrollen in 'n Talmoedverhaal over 'n weduwe die alleen maar 'een wollen deken, 'n boekrollen met Psalmen & 'n beschadigde rol met Job & Spreuken' bezat ~ geschatte waarde: 5 mineh, wat gelijkstaat aan 500 dinar {zilverstukken}?! Op grond van deze anekdote zou 'n nieuwe boekrollen van Yesjayahoe ongeveer 200 zilverstukken moeten hebben gekost, wat toch alweer 'n inkomen was van meer dan 6 maanden. 'n Ander Talmoedverhaal vertelt over 'n dief die 'n gestolen Thorah {in 't verhaal aangeduid als 'het boek'/SEFER} verkocht voor 80 zilverstukken. De koper verkoopt 't aan 'n derde partij voor 120 zilver-stukken, waarbij hij meer dan 30% winst maakt; deze prijs lijkt reëel!?

Ook al hebben deze rabbijnse passages slechts beperkte waarde voor 't bepalen v/d prijs van geschreven boekrollen, ze laten in elk geval wel zien dat 'r aan 't begin v/d jaartelling al 'n bescheiden handel bestond in geschreven teksten. Omdat Joodse schrijver als hun schrijf-materiaal leer, papyrus of perkament gebruikten, waren die kosten algauw hoger dan die van (klei)tabletten. Papyrus was 't minst kost-baar, maar 't feit dat beschreven rollen werden hergebruikt wijst erop dat geen van deze materialen werkelijk echt goedkoop was ...

De listen van 'n papyrusrol i/d Oudheid worden geschat op 't equivalent van 1 of 2 weken salaris voor 'n gemiddelde arbeider, wat wel betekent dat de kosten v/h schrijfmateriaal hoger waren dan de kosten v/h schrijven zelf?! In de Romeinse tijd daalde de prijs van pa-pyrus na beëindiging v/h staatsmonopolie & was Palestina in staat om zelf de papyrusproductie te beheren. Overigens laten de rollen uit Qumran zien dat men voor de meer klassieke teksten perkament gebruikte, wat 'n duurder materies soort was. 't Salaris van 'n Joodse kopiist lag boven 't gemiddelde. In Ecclesiastes Rabbah zegt Rabbi Me'ir dat 'n goede schrijver 2 zilverstukken per dag kon verdienen, wat toch alweer tweemaal zoveel was als 't gemiddeld salaris van 'n 'gewone' arbeider. Als je daar de kosten v/h schrijfmateriaal bij op-telt, die we eerder al schatte op zo'n 2 weken salaris [30 zilverstukken], dan moeten de productiekosten van 'n Jesajarol zo ongeveer 'n maandsalaris zijn geweest ~ ervan uitgaand dat 'n ervaren schrijver 'n week nodig had om zo'n tekst te kopiëren: 30 zilverstukken is
aanzienlijk minder dan de 200 zilverstukken die werden genoemd i/d passage uit de Talmoed, die we ook al eerder & vaker noemden?!

I stay curious yellow, green, blue, red, white, black, grey, purple, orange & love the rainbows of our brains & surrounding scenery ........