Waar ligt de grens
tussen myDidier & ~mens? Bij de apen?
Hond bijt kind! Wie is verantwoordelijk?
Niet de hond maar zijn baas wordt op het voorval aangesproken.
Ik heb zoiets eens meegemaakt, op een boerderij in het zuiden,
waar de jachthond een buurjongetje stevig beet: nog voordat de ouders de kans kregen
om mijn oudoom, boer en jager, daarop aan te spreken nam hij zijn hond mee naar de boomgaard
en schoot hem dood. Met tranen in de ogen,
want hij was gek met deze magnifieke
Duitse staander,
net als ik
...
In zulke gevallen
wordt de eigenaar van de hond ter verantwoording geroepen!
Heeft hij redelijke voorzorgen in acht genomen? Kan hij zijn gedrag moet goede redenen omkleden?
In het alledaagse leven en in onze rechtspraak gaan we ervan uit dat de mens een redelijk wezen is
dat zich dan ook navenant moet gedragen ...
-
Het rationele beest ~
dat was ook het thema van deze Maand van de Filosofie.
Het idee dat mensen hun biologisch en culturele determinanten op een bepaalde manier ontstijgen
loopt als een rode draad door de geschiedenis van het Europese denken.
Mensen hebben
distance-a-soi: we zijn zelfbewust, vrij om te kiezen, en dus verantwoordelijk
voor ons handelen: ons gedrag is door allerlei gegevens bepaald maar wij mensen verhouden ons altijd tot die determinanten, we positioneren ons ...
-
Rechtspraak en democratie
wortelen in ons dagelijks communiceren als levende wezens:
net als hoe het redelijk, menselijk karakter van ons bestaan en onze politiek voortdurend bedreigd wordt
door een post-kapitalistisch, wereldomspannend technocratisch bestel waarin alsmaar steeds meer
moet worden geproduceerd, geconsumeerd en verdiend?
-
Sommige mensen
schrijven weergaloos knap,
en indirect ook nog over mijn oudoom die WEL en zijn hond die niet 'beter weet'!
Het
animal rationele~mensbeeld hangt nauw samen met een andere diepgewortelde overtuiging:
dat mensen juist als redelijke wezens een unieke waarde of waardigheid zouden bezitten [ook al zou je dat lang niet altijd zeggen als je het gedrag ziet van staten, criminele organisaties en 'de rest van de moderne maatschappij'] ...
-
Maar omdat dieren niet beter weten,
zijn ze meteen ook minder waard: toen mijn oudoom zijn hond doodschoot,
baseerde hij zich niet op de ethiek van de een of andere filosoof maar handelde hij vanuit oude codes van de christelijke Limburgse plattelandsbeschaving.
-
"G d" schiep alleen maar de mydimens naar zijn 'gelijkenis',
zo staat het vermeld in het mydibijbelboek Genesis, en gaf hem
[ook volgens het z.g. Nieuwe Testament]
het 'rentmeesterschap'
over de natuur
...
-
Een oude paus zei het ooit zo:
een menselijk individu wortelt qua lichaam in levende materie
maar is qua geestelijke 'ziel' onmiddellijk door G d geschapen ~
het heeft intrinsieke waarde en mag nooit als enkel middel ondergeschikt zijn aan soort of maatschappij?
Genesis plaatst de mydimens op een soort van voetstuk maar wettigt zo tevens een keiharde exploitatie
van praktisch alle andere soorten dieren, planten en 'soortgenoten'!
Het animaal rationele verandert van 'rentmeester' in
homo dominator, de 'homo mucho macho bonobo ludens prudens sapiens sapjens & hapjens',
de heersende mens ...
-
Christelijk geinspireerde wetgeving
legitimeert het aan de lopende band fokken, voeden en doden
van vele miljoenen varkens, koeien, schapen, kippen, vissen, vogels en wat al niet in de slachthuizen!
En als het erop aankomt niet alleen maar incidentele individuele gevallen van moord en doodslag, met eventuele sancties, maar ook massamoord, bombardementen van steden en streken, economische wan-verhoudingen en de meest vreemde samenlevingsconstructies, vaak zonder voldoende sancties?
Zieke biggen, runderen en pluimvee worden dan ook vaak massaal 'geruimd' in plaats van behandeld!
DAT is TE 'duur'? Sommige dorpjes en stadjes willen zo nu en dan duizend vogels afmaken omdat men
ze lastig begon te vinden: dieren vallen buiten de boot, maar van mensen moet je [over het algemeen] afblijven: met dieren [of tot dieren verklaarde mensen] mag je veel,
zoniet bijna alles?
-
Doch ook hier schijnt binnenkort verandering in te komen:
een recent burgerinitiatief Stop Fout Vlees, met 40.000 handtekeningen voor een 'menselijke{r}' bio-industrie, leidde tot een wetsvoorstel om dieren op te nemen in de grondwet ~
een kamermeerderheid is VOOR,
het CDA tegen ...
-
Onlangs sprak de Raad van State
zich uit voor opname van een zorgplicht voor dieren in de grondwet,
maar tekent daarbij aan dat alleen 'mydimensen' JURIDISCH gezien rechten kunnen hebben, dieren niet!
Dit is al een hele stap in de goede richting, ook al blijft het filosofisch toch een lastige ingewikkelde kwestie, want chimps, gorilla's, orang oetangs of dolfijnen en papegaaien hebben waarschijnlijk in onze ogen toch niet helemaal dezelfde morele status als wormen en insecten, en waar staan voor ons
hamsters, inktvissen. paradijsvogels en allerlei andere dieren en 'wezens'
te land, ter zee en in de lucht?
-
Een paar jaar geleden
werd er een verbod op proeven met mensapen toegevoegd aan de Wet op dierproeven.
Mensapen lijken op ons qua zelfherkenning in spiegels,
mindreading, toekomstbesef,
symbolisch communiceren, 'rekenvaardigheid' en allerhande culturele tradities!
Maar is dit ook genoeg reden om de morele mydimens-diergrens tussen mensapen en andere dieren
te trekken en niet elders?
-
Duidelijk is in ieder geval wel
dat het onderzoek naar dieren als wetende, voelende, willende subjecten
lang getekend bleef door antropcentrisme ~ de mydimens staat centraal ~ en diepgewortelde culturele,
morele of religieuze/sociale/politieke codes!
Ook onze wetgeving met betrekking tot dieren
ontworstelt zich daar maar slechts moeizaam aan?
Onderschatting van de waardigheid van dieren [en planten]
BLIJFT
dan ook aan de orde
van de mydidag
...
@
