Q27/28 deze tweede joodse opstand 133-135 ~~~~~~~~
Deze oorlog, die grote verwoestingen & verregaande ontvolking van het land met zich meebracht, werd nog gevolgd door een periode van onderdrukking en vervolgingen. Toen deze enigszins waren afgenomen, werd het centrum van de Thora-studie naar 't noorden, naar 't plaatsje Oesja (nabij Chaifah) overgebracht. Daar werd 't sanhedrin opnieuw ingesteld & daar koos ook de volgende patriarch, Rabban Sjim'on ben Gamliël II, zijn domicilie. De academie van Oesja heeft 'n belangrijke rol gespeeld bij de consolidering van de vele rabbijnse tradities, zoals die 'n generatie later op schrift zouden worden gesteld.
De volgende patriarch, Rabbi Juda haNasi, verplaatste de academie weer naar 't ietwat zuidelijker gelegen Beth She'ariem: hij wist 't pa-triarchaat gedurende de lange tijd dat hij deze functie uitoefende, tot 'n werkelijk gezaghebbend instituut om te vormen. Juda haNasi, die meestal kortweg Rabbi wordt genoemd, realiseerde de schriftelijke redactie v/d Halachische delen v/d mondelinge Thora in 'n uitvoerig document, de Misjna!
'n Generatie later volgde de Tosefta, 'n document dat veel op de Misjna lijkt: hiermee eindigt de periode v/d zg. tannaïem, de geleerden v/d Misjna. Daarna werd onder de volgende vertegenwoordigers v/d patriarchen-dynastie de academie naar Tiberias verplaatst. Dáár zou in de volgende eeuwen HÈT centrum van 't Palestijns Jodendom gevestigd blijven & daar werd alweer 't volgende grote document van de rabbijnse literatuur geredigeerd, de Palestijnse of 'Yeroesalemse' Talmoed (rond 400)!
Intussen had zich in 't oosten 't verschijnsel voorgedaan dat nakomelingen van de joodse ballingen in 'Babel' die daar gebleven waren en nog niet naar Yeroesjalayiem waren teruggekeerd. Deze groepen waren erin geslaagd om hun eigen joodse identiteit te bewaren en in contact te blijven met de centra @ Palestina. Mede als gevolg v/d Bar Kochbah-opstand was de invloed & 't gezag van de geleerden in Pa-lestina afgenomen, zodat de academies van Babel konden bloeien.
De geleerde die meestal kortweg RAV (=heer/meester/vereerde/geliefde/gezaghebbende e.d.) wordt genoemd, maakte de academie in de plaats Soera groot, terwijl zijn rivaal SJMOEËL (ook wel MAR SJMOE'EEL) in Nehardea zetelde: deze academie werd in de loop van de 3de eeuw verwoest & vond uiteindelijk 'n nieuw onderkomen in de plaats Poembedita & zou daar tot i/d 11de eeuw blijven. Van belang hier-bij was 't feit dat deze streken BUITEN de grenzen van het Romeinse Rijk lagen & zijn gebleven?! Op basis v/d Misjna & de overige tra- dities v/d leerscholen in Palestina werd in Bab EL (Babel) door de Babylonische Amoraïem de BABYLONISCHE Talmoed geredigeerd (600)!
Karakteristiek voor die Babylonische academies waren de halfjaarlijkse massale studieweken, gewijd aan speciale traktaten v/d Misjna ....
AvdH: TERZIJDE ~ voor de moderne lezer zijn de termen Palestijns & Babylonisch enigszins verwarrend? PALESTINA is de antieke bestuurlijke term voor de belangrijkste delen van 't oude land Israël (afgeleid van de bijbelse Filistijnen) & is i/d westerse wetenschap al-tijd gebruikt voor wat 't traditionele Jodendom ERETS YISRA'EEL of 't Heilige Land noemt. In de loop v/d 20ste eeuw heeft 't Arabisch na-tionalisme deze naam overgenomen (Filastin/Falastin) & overwegend toegepast op de Arabische bewoners van het land. BABEL is de bijbelse naam voor het rijk van de Babyloniërs waarheen rond 590 voor Christos de Judese ballingen werden gedeporteerd. 't Is de aan-duiding gebleven voor die gebieden van het Tweestromenland (Mesopotamia) waar zich eeuwenlang grote & succesvolle joodse gemeen-schappen hebben bevonden.
Schema: TANNAÏEM Hillel, Sjammai & Yochanan ben Zakkai @ Yavneh/Jamnia rond 't jaar 0 t/m de Eerste Opstand rond 70 (SP's rondzendbrieven)
Gamliël II, Akiva & Isjma'eel Meïr tijdens de Tweede Opstand rond 134/135
Sjim'on ben Gamliël & Juda haNasi @ Oesja/Bet Sjeariem: MISJNA rond 200/TOSEFTA rond 230?
AMORAÏEM in Palestina: Gamliël III etc. @ Tiberias met de Palestijnse Talmoed rond 400!
AMORAÏEM in Babel: Rav (Abbas Aricha) (Mar) Sjmoe'eel @ Soera/Nehardea/Pumbeditha met de Babylonische Talmoed rond 600 }~~~~
't Heeft nog steeds 't meest weg van 'n kruising tussen 'n kruiswoordpuzzle & 'n 1001 stukjes opzoekpuzzle vol beweging- & kleurfestijn!!