Q246b't was de schrijver Willem Arondeus die zich
VOOR 'SMIT' UITGAF! HIJ WAS ÉÉN VAN DE VERDELERS VAN DIE ALLEREERSTE PRIMITIEVE PB'S DIE DE GROEP VAN GERRIT VAN DER VEEN MAAKTE.
MAAR VAN DER VEEN VOND SPOEDIG 'N AMSTERDAMSE DRUKKER, FRANS DUWAER, & DIE KREEG ONDERMEER ZÓ NÚ OOK HULP VAN 'N VRIEND, WIL VREUGDENHIL: 'We drukten 's zondags als 't vaste personeel natuurlijk niet aanwezig was èn we dus moesten zorgen dat 't personeel ook niet merkte, 's maandags als ze op de drukkerij kwamen, dat daar al gewerkt wàs, zodat alles wat we gebruikten, weer precies zó als voor aanvang op dezelfde plaats teruggelegd moest worden! Als we rookten, dan deponeerden we de As in het bovenzakje van onze werkjas, zodat er niets op de grond gemorst werd! Frans had 'n ernstige maagkwaal, maar ondanks dat drukte hij urenlang aan de pers & èlk pb moest zes keer door de pers! Zó heeft hij gezwoegd omdat er eenvoudig persoonsbewijzen móesten komen?!
Twee jaar lang, àlle zòndagen èn dikwijls óók 's avonds èn 's NACHTS! In mei '44 probeerde Gerrit zijn vrienden úit 't Húis van Bewaring @A'dam te bevrijden. Bij de schietpartij die daarop volgde, werd hij getroffen door een kogel in de rug en hij werd 'r later door de SD halfverlàmd gevonden: de avond vóór z'n arrestatie drukte Frans nog; drie dagen later al werd hij samen met Gerrit van der Veen gefusilleerd - vijf mannen, waarvan twee Gerrit overeind hielden. Frans had 60.000 persoonsbewijzen gedrukt!"
Wie kregen nu die nagemaakte pb's? Ieder die door de SD of door 'foute' Nederlanders gezòcht werd: illegale werkers, arbeiders die nu weigerden om in Duitsland te werken, maar vooral ook joden die wilden onderduiken of al ondergedoken waren! In A'dam, a/d Prinsen-gracht, i/h pand waarin hij zíjn bedrijf uitgeoefend had, had Otto Frank, op de bovenste verdieping tijdig een goed gecamoufleerde ver-blijfs- & woon/slaapruimte ingericht: daar kon hij, dank zij de aan hem verleende hulp, samen met zijn gezin & ook nog enkele anderen onderduiken èn schreef zijn jongste dochter Anne Frank haar jeugdig 'puberale' dagboek dat bij toeval bewáárdgebleven was o/d vloer!
Maar zó'n VÒRM van langdurig onderduiken in 'n schuilplaats die jijzelf had laten maken, kwam eigenlijk haast níet vóór? Het was regel dat joden juist onderdoken in niet-joodse gezinnen, & óók dat de eventuele kinderen van alle leeftijden dàn meestal gescheiden werden van hun ouders & families! 'n Déél van die kinderen, zuigelingen & kleuters, ongeveer 1000, werd in '42 & '43 gesmokkeld úit 'n in ASD tegenover de Hollandse Schouwburg gelegen crèche: dit gebeurde ten dele door 'n groep studenten uit Utrecht. Nú óók nòg steeds èrg actueel!!
Asih, man, 80 jaar
Log in om een reactie te plaatsen.
vorige
volgende