Puber extreem nachtdier: meisje eerder volwassen?!


Dan
toch nog
maar even wat
anders nu voor de
broodnodige verandering:
ik heb m'n leeftijd ook weer aangepast ~
61 staat echt niet tussen al die kleine kinderen,
pubers & adolescenten?
De lucht is grijs en ik nog niet
maar wat lezen en schrijven is nooit
weggegooide
tijd!

Sociale jetlag
verhoogt de kans op allerlei ziekten en roken.
Vroeger toen ik nog jong was kostte het nog wel eens moeite
om 's morgens vroeg op tijd uit bed te komen, maar tegenwoordig is het,
speciaal na al die boeiende dromen van de laatste tijd,
een fluitje van een cent.

Ooit
kon ik mezelf niet ertoe krijgen om soldaat te worden
en het niet nalaten om te gaan liften en lopen door verre landen,
en nu ben ik haast met geen stok de deur meer uit te krijgen
als de zon niet schijnt en/of er iets 'belangrijks'
ondernomen moet worden.

Ouderdom
komt met gebreken
en jong zijn is ook niet alles:
elke leeftijd, ieder mens onder alle omstandigheden
heeft dus wel iets eigens
en bijzonders
...

Maar
mensen van
wat voor leeftijd
dan ook die elke ochtend
een probleem hebben met het uit bed komen
hebben waarschijnlijk last van een sociale jetlag:
onze bio~logische klok loopt dan niet synchroon met de wereld om ons heen.
En dat is niet gezond. Bij vrouwen die decennia lang wisselende nachtdiensten draaiden,
is een verhoogde kans op borstkanker geconstateerd!

Sommige mensen
wonen volgens hun biologische klok in een andere tijdzone.
Ze worden hier wakker, maar eigenlijk leven ze elders.
De symptomen komen overeen met de problemen die we ervaren na het passeren van tijdzones
tijdens een reis.

Dan klopt
de aankomsttijd niet met de interne tijd.
Bij een sociale jetlag wijkt de interne tijd af
van het maatschappelijke ritme van werk en vrije tijd.
Na een reis heb je even last, maar mensen met een sociale jetlag dragen de consequenties
hun gehele werkende leven!

Verhuizen heeft geen zin.
Na verloop van tijd staat de klok weer verkeerd?
Dit heeft te maken met de snelheid van de interne klok.
Mensen die 's ochtends niet uit bed kunnen komen, hebben een klok met een cyclus die langer duurt dan de klok van mensen die juisy altijd vroeg opstaan.

Maar de klok gelijk zetten kan wel!
We hebben ontdekt dat er geen verschil in de reactie is op licht bij ochtend- en avondmensen,
Bij beiden zien we een effect op het melatonineritme, dat is gekoppeld aan het moment
waarop we gaan slapen als we zelf zouden mogen kiezen.

Twee uur voor het slapen
stijgt de hoeveelheid melatonine in het bloed.
Drie, vier uut na het inslapen is de melatonineconcentratie op zijn top,
daarna daalt hij en daar is hij nog mee bezig als we opstaan.
Met licht kunnen we het melatonineritme verschuiven.

Als een ochtendmens
meer licht krijgt aan het eind van de avond dan zal hij de volgende dag langer kunnen opblijven. Nachtmensen kunnen juist beter een beetje schemeren tegen het eind van de avond
en 's morgens goed veel licht krijgen,
dan zijn ze de volgende avond
eerder moe.

We gaan nu proeven nemen
waarbij een half uur voordat iemand op moet staan de hoeveelheid licht langzaam toeneemt.
Wat voor soort licht is niet zo belangrijk naar het schijnt.
We dachten eigenlijk aanvankelijk dat buitenlicht beter was, want dat is 50 tot 1000 keer helderder dan 'binnenlicht'. Maar het licht hoeft niet echt zo fel te zijn!
"Kantoorverlichting" heeft ook effect ook al verschilt dat waarschijnlijk per individu?
Het zit in iemands genen of hij 'een vroege vogel' ~ a lark ~ is
of een 'nachtdier' ~ an owl ~!

En verder
speelt vooral ook de leeftijd mee.
Onze interne klok verschuift gedurende ons leven:
kinderen zijn vaak ochtenmensen, pubers juist extreme nachtdieren.
NA ons twintigste schuift de klok weer terug, zodat we als ouderen juist weer vroeger gaan opstaan!
Dat meisjes iets eerder volwassen worden dan jongens
blijkt ook hier weer eens ...

Bij 17,5 jaar zitten meisjes aan hun maximum in laat opblijven,
terwijl jongens tot hun 21ste levensjaar steeds later gaan slapen.
Zij zijn voor het grootste deel van hun volwassen leven in het algemeen meer nachtmensen.
Dit sekseverschil verdwijnt rond het vijftigste levensjaar, de gemiddelde leeftijd van de meno~ & penopauze?

NA de 65
worden individuele verachillen juist vaak weer groter!
Pubermeisjes kunnen er vaak helemaal nog niets aan doen dat ze 's morgens niet uit bed kunnen
komen: hun bioritme is ingesteld op laat naar bed en laat op.
Vruchtbaarheid, de pil[len] en dergelijke zullen ook wel een rol spelen evenals voedsel, drinken, bezigheden overdag en sociale 'klassegewoonten'
en allerlei andere invloeden
en afwijkingen?

Tegenwoordig
zijn de meeste mensen juist milde tot extreme
nachtdieren, doordat ze 's avonds in verlichte huizen wonen en 's ochtends over het algemeen
niet meer genoeg licht krijgen ...

Daarom
zou onze nieuwe minister van onderwijs {Ronald Plasterk?}
misschien ook kunnen pleiten voor flexibele werk- en schooltijden om mensen met een sociale jetlag hierin tegemoet te kunnen komen.

Scholen
en andere
bedrijven & instellingen
zouden niet vroeger dan tien uur moeten beginnen,
want het probleem is het grootste bij mensen die 's ochtends nog niet helemaal wakker zijn!
Er zijn namelijk vandaag de mydidag steeds meer aanwijzingen dat werken
of het nakomen van andere verplichtingen in een afwijkend ritme
NIET gezond is!

Behalve voor de hand liggende zaken als concentratieproblemen en vermoeidheid
blijken nu ook vooral psychische aandoeningen steeds vaker voor te komen onder mensen met een sociale jetlag?

Bij onderzoek aan dieren
~ zelfs bacterien hebben een biologische klok ~
blijkt het verstoren van het natuurlijke ritme zeer schadelijk!
Muizen ontwikkelen kanker en fruitvliegjes gaan beduidend vroeger dood.
Ongezond is vooral als de klok vaak heen en weer
wordt geslingerd ...

Bij vrouwen die dertig jaar of langer wisselende nachtdiensten hebben gedraaid,
bijvoorbeeld in de gezondheidszorg, is een verhoogde kans op borstkanker geconstateerd.
Er komt ook meer kanker voor bij piloten en stewardessen, maar die ontvangen OOK meer STRALING?! De werkelijke oorzaken voor die verhoogde risico's zijn nu
nog niet helemaal duidelijk ...

Ook blijken mensen die uit de pas lopen veel vaker te roken:
van de personen zonder sociale jetlag rookt ongeveer 10%, de groep die twee uur afwijkt, bevat al ruim 25% rokers, en de groep die vier uur uit de pas loopt ruim 55%!
Dit zegt nog niets over het soort rokers; zware en lichte gevallen
komen in ALLE groepen voor?

Maar het verband is onontkoombaar:
het heeft echt te maken met de sociale jetlag en veel minder met het type mens.
OOK het gebruik [misbruik?!] van alcohol, drugs en cafeine e.d. ligt HOGER bij mensen met een GROTERE sociale jetlag, al is dat verband soms iets minder overtuigend
en bewijsbaar ...

Het is daarom dan ook helemaal niet zo'n toeval
dat veel mensen juist in de PUBERTEIT beginnen met roken {E.D.!}!
Juist tijdens de adolescentie is de biologische klok ingesteld op later naar bed gaan en later opstaan?
Pubers gaan over het algemeen
tussen twaalf en vier uur 's nachts
naar bed?

Als
ze dan
om zes uur 's ochtends moeten opstaan,
is het voor hen
eigenlijk nog
midder~
nacht!

Ze
kunnen er
dus in dit geval
'niets' aan doen
dat ze zo vaak zo vreselijk moeilijk uit bed kunnen komen
en allerlei andere mallotige bijverschijnselen vertonen
en veroorzaken?

Doordat
ze worden
gedwongen om vroeger
op te staan dan hun interne klok aangeeft,
hebben ze ook des te meer kans te gaan roken [o.i.d.] en
[nog] ziek[er]
te worden!

DAT
lijkt me
een zwaarwegende reden
om scholen en andere 'banen'
misschien voortaan wat later te laten beginnen.
Je bent net zo oud als je bent, eruitziet of niet,
je voelt en je al of niet je voelt, kroelt, smoelt, b{o}ed{o}elt,
behaagd, plaagt, vraagt, maagd of knaap
die zich gedraagt en/of
misdraagt
...
@
23 feb 2007 - bewerkt op 04 jul 2008 - meld ongepast verhaal
Weet je zeker dat je dit verhaal wilt rapporteren? Ja | Nee
Profielfoto van Asih
Asih, man, 81 jaar
   
Log in om een reactie te plaatsen.   vorige volgende