Piefpafpoef jij bent dood: kinderspel & geklungel!
Er
komt zoveel
lezenswaardigs op me
af dat ik 't lang niet allemaal kan bijbenen.
Laat staan 't in myDi zetten. Het blijft dus bij 'n zo nu & dan
opschrijven van wat me treft & iets doet.
't Is als met lichamelijk voedsel:
je moet kiezen & delen.
'n Microkosmos van de macrokosmos:
ze boven, ook hier beneden.
Afrekenen
met de illusies uit je verleden.
Herformuleren van iets wat lang geleden begon.
Wie schrijft over geweld, die schrijve persoonlijk, of schrijve niet.
Ik kan er nu ook niet zo bar veel anders mee aan dan her en der wat oppikken
van dezen en genen, er wat mee spelen, aan afdoen & toevoegen.
Over mijzelf valt niet zoveel te zeggen:
dat heb ik al meer dan een halve eeuw gedaan ~
ik verander en blijf dezelfde - maar van daaruit kan ik wel reageren
op wat ik tegenkom onderweg,
wat ik zie/lees/schrijf.
Elke dag is als een evaluatie van het verleden:
alle tijden en plaatsen dringen tot ons door & doen er hun werk tot in de fijnste vezels van ons bestaan. En wij zitten op 't topje v/d ijsberg van ons leven die onder ons wegsmelt via de tand des tijds &
de smeltende omringende gletsjers
in stijgende zeewaterspiegels?
Het blijft een opnemen en afgeven,
ondergaan & eraan meedoen op eigen wijze
zolang 't brein werkt!
Hans Achterhuis heeft nu ook weer 'n filosofische zoektocht gepubliceerd in
Met alle geweld
& via de trouwe verdieping pik ik er wat uit wat me aanspreekt & treft.
Het is 'n analyse uit de jaren 60 & 70 van de afgelopen vorige eeuw die doorwerkt in ons heden
net als al die voorgaande gebeurtenissen in 2000 jaar.
Hij ontdekte 't marxisme & was bezig met de Derde Wereld.
Werkte bij 't werelddiakonaat v/d Hervormde Kerk & speelde met de vraag:
hoeveel geweld mag & kan je gebruiken om onrechtvaardige situaties in de wereld te veranderen.
Daarna raakte dat thema wat op de achtergrond tot 't begin van deze eeuw. Ondertussen schreef hij over Gandhi & Mao & wat al niet. Terwijl hij dat alles weer eens opzocht schrok hij van de koude en nuchtere manier waarop hij erover schreef.
Geweld was een soort van optelsommetje geworden:
de ene optie kost zoveel duizend doden, de andere zoveel duizend?
"Dus" dan is het een [ietwat] beter dan 't andere!
Vanwege de quasi-rationele aanpak
klinkt zo'n rekenkundige benadering ons soms aannemelijk in de rode oortjes & rondglurende oogjes. Geweld lijkt soms prima te verantwoorden zolang het maar een beetje in verhouding staat tot het doel dat het lijkt te dienen. Dit perspectief [in z'n boek behandelt hij in totaal zes perspectieven op geweld] noemt HA het 'doel-middel-schema.
Bij nader onderzoek blijkt het lang niet zo aantrekkelijk als 'toen' wel eens het geval leek!
Heiligt 't doel de middelen?
Of kunnen de ['juiste'] middelen ons eventuele doel 'doen ontstaan'!
Geweld werd vaak teruggebracht tot 'n offer voor 'n hoger doel! Om 'n omeletje te bakken moet je nu eenmaal eieren breken & Jean-Paul Sartre, filosoof/koning v/d jeugd van de jaren zestig v/d vorige eeuw, leek wel de kampioen in dit soort van modieuze redeneringen?!
Over de Franse Revolutie
oordeelde hij dat ze terecht bijna iedereen uit de weg ruimde
die haar leek te bedreigen en inplaats van teveel geweld werd toen juist misschien wel veel te weinig geweld gebruikt?
"Die revolutionairen van 1793 hebben waarschijnlijk niet genoeg gedood!"
En dat gold volgens JPS evenzeer voor de revoluties in zijn eigen eeuw:
als in China tijdens de Kulturele Revolutie het geweld
NOG
massaler zou zijn geweest, dan zou Mao het land
WEL
succesvol hebben
hervormd?
Ik heb dat soort redenaties
nooit zo zien zitten als dienstweigeraar &
'pacifistisch-socialist'
...
Achteraf
noemt Achterhuis
Sartre nu 'n bloeddorstige verheerlijker van [oerdom massaal] 'volksgeweld'!
Toch waren er dus ook wel degelijk denkers die [zeer] kritisch waren,
maar die werden maar al te vaak niet gehoord, ook door HA niet!
Hij herinnert zich Cornelis Verhoeven die in '67 "Tegen het geweld" publiceerde:
dat belandde al snel i/d ramsj, wat duidelijk maakt hoe de tijdgeest was in die tijd van betweters.
Die tijdgeest komt dus ook tot uitdrukking in HA's eigen exemplaar van "Tegen het geweld":
als hij zijn aantekeningen in de marge terugleest, dan staat daar
"GELUL"!
En op 'n soort vergelijkbare manier
verliep ook de confrontatie met Hannah Arendt.
"Slim geredeneerd maar onjuist", schreef hij i/d kantlijn van haar boek over geweld.
Blijkbaar was hij zo door Sartre [e.d.] bevangen, & denkt hij pas nu: zij heeft wel gelijk gehad!
Inmiddels heeft hij Arendt gerehabiliteerd want in de beginparagraaf van z'n boek
noemt hij haar zijn 'filosofische leidsvrouw bij de studie van geweld'!
[Ik was in die tijd weg van Krishnamurti, Erich Fromm, Maslow & Marcuse e.d.]
Arendt doet 'n poging om afstand te nemen van die 'logica' van het doel heiligt de middelen.
Als het over politiek gaat dan weigert ze nog te spreken van doelen ~ dat is veel meer iets voor ambachtslieden die de realiteit volgens hun werktekeningen modelleren [& moduleren]!
Natuurlijk hebben politici ook ambities, maar daarnaast heeft de democratie ook
een intrinsieke waarde: in deze staatsvorm komt een opvatting
over goed samenleven
tot uitdrukking
...
Zo'n pricipiele verdediging v/d democratie
miste Hans i/d affaire~Duyvendak. De aanvankelijke trots van het Kamerlid op z'n actieverleden
maakte weliswaar al snel plaats voor spijt: inmiddels had hij ingezien dat hij via 't parlement [toch veel] meer kon bereiken. Bij dit mea culpa zet Hans vraagtekens, want hoe was Duyvendaks waardering v/d democratie uitgevallen als de Kamer ietwat minder effectief was gebleken?
't Antwoord op die vraag kreeg Hans 10 jaar geleden al!
Het ministerie van Landbouw had hem, naast verschillende wetenschappers & activisten,
uitgenodigd voor een discussie over het milieu. Centraal stond de vraag hoe het in 's hemelsnaam mogelijk zou zijn om duurzaamheid en natuurbehoud te realiseren!
Al snel bereikte men overeenstemming:
in elk geval niet via [de normale] democratische weg, en daarom stelde de gespreksleider
dan ook een tijdelijke 'milieudictatuur' voor om de noodzakelijke maatregelen snel[ler] te kunnen doorvoeren. 'n Prima idee, vond men toen. Zet dat soort idee dus maar rustig
naast 't 'leefbaar Nederlandse' gedachtengoed van Pim Fortuyn
tussen 't Torentje & de Dark Room Milieus.
Samen met Volkert van der Graaf, Theo 'de geitenneuker' van Gogh,
de onevenwichtige Moehammad & al die andere heethoofden met hoogstmerkwaardige conspiratietheorietjes, rarakrakers &
traangasbrakers!?
Dus hoewel Arendt zich inmiddels
a/d ramsj heeft ontworsteld & Sartre nauwelijks nog wordt gelezen, is er
nog niet mee gezegd dat diens denktrant helemaal tot 't verleden behoort.
Van zo'n discussiebijeenkomst over 't milieu [e.d.] is 't nog maar 'n klein stapje
naar de moord op Pim Fortuyn, een v/d gebeurtenissen die vormend zijn geweest voor 't boek van HA!
Hij had meteen al 't gevoel: dit heeft te maken met deze milieubeweging,
terwijl de allereerste reacties toch vaak waren:
dit heeft er niets mee te maken, hier is nu
gewoon weer eens de ene of andere
zwaar gestoorde gek aan 't door~
gedraaide werk geweest.
Meteen werd naar
Mohandas Gandhi verwezen als inspirator v/d milieubeweging.
Toen heeft HA bits gereageerd: er zitten nu eenmaal bepaalde problematische kanten
aan de milieubeweging & hij was verbaasd over de discussies die toen ontstonden.
Het blijkt toch heel moeilijk voor mensen om te kunnen erkennen
dat 'n beweging met zulke mooie doelen ook tegelijkertijd
zeer gewelddadige kanten kan hebben!
En als 6 mei 2002 die ene cruciale datum in dit boek is
dan is 11 september 2001 de andere. HA weet nog goed dat de dag er op 'n belangrijke vergadering gepland was: hij meldde zich af omdat hij geschokt was & nu niet kon overzien wat dat alles te betekenen had & hij kon toen niet meer gewoon over koetjes & kalfjes blijven praten.
Inmiddels heeft hij uitvoerig geanalyseerd was er gebeurde op die dinsdag in september.
Wat heel niet wegneemt dat hij zich nog steeds erg kan opwinden over de manier
waarop over al die aanslagen wordt gesproken?!
Hij werd altijd boos
als mensen roepen: waar maak jij je toch allemaal druk om!
Het verkeer is veel erger, want daar vallen nog veel meer doden!
Opnieuw die reductie van geweld tot een kwestie van optellen en aftrekken:
zo belanden slachtoffers van terreur en verkeersslachtoffers
onterecht op een grote hoop en 't gevolg is
dat allerlei cruciale verschillen uit
het zicht geraken en
uiteindelijk alles
op alles gaat
lijken?
Eigenlijk
leven we nog steeds in een samenleving
die uiterst gewelddadig is, redeneert men dan:
kijk maar eens wat een ongelukken er in het verkeer [e.d.] gebeuren!?
Je kunt de gekste achterdochtige en samenzweerderige motieven bedenken over al die aanslagplegers, legale & illegale terroristen, bom-mengooiers, zelfmoordauto's, aanslagen over en weer
van geheime diensten in opdracht van al die schurkenstaten, ingewikkelde formules
& daar weer ontelbare youTubefilmpjes over tonen
die dat alles 'bewijzen'?
Hoog Tijd dus
voor 'n kopjen koffie [ook levensgevaarlijk?]!
Het heeft in ieder geval zin om verschillende stemmen
te horen: en dan liever van degenen die komen met wat meer gedegen bewijzen,
analyses & illustraties!
Misschien
tot straks of later
want ik ga ook eerst misschien even nog
een klein dutje doen tussendoor.
For now: saya~
nara.

Asih, man, 80 jaar
Log in om een reactie te plaatsen.
vorige
volgende