~*~
in
het
bijzonder
de
regenval~
in
de zomer
van half mei tot half september
regent het er bijna nooit
het is dan erg warm & droog
niet in het minst omdat er dan ook vaak een warme oostenwind waait
uit de woestijn
de gewassen op het veld moeten het in dit seizoen
van de dauw
hebben
~
de
winter
van november tot april
is de regentijd
westenwinden
waaien vanuit de zee
doen het dan vaak en hevig regenen
vooral in die streken zoals yehudah
waar de heuvelrug
het hoogst
is
ten
oosten
van het centrale hoogland
valt er minder regen en ook in het erg hete dal van de yardeen
is de regen
gering
maar
in het noorden
waar de heuvels minder hoog zijn
valt de regen ook meer
oostwaarts
de
landbouw
neemt een zeer grote plaats in
in kana'an palestina israel:
druiven olijfolie granen
is regen van levensbelang
en kan de verzengende oostenwind
funeste uitwerkingen hebben:
vroeger waren de israelieten en de andere bewoners
van kana'an/palestina GEHEEL van de natuur
afhankelijk
de
vestiging
van de israelieten in kana'an
naast de filistijnen en de anderen NA de exodus
betekende dat er een EINDE kwam aan hun
rondtrekkend bestaan sinds de tijden
van avraham uit ur, haran en egypte:
niet langer trokken zij met hun kudden van
oase naar oase door het land en
de streek
ze
kregen nu
eindelijk een 'eigen' land
waar ze bleven
wonen
ze
sloten zich
voor een deel aan bij de levensgewoonten
van de aldaar reeds wonende volken
de kana'anieten en de
filistijnen
en
naast
veeteelt
gingen ze ook
en vooral aan de landbouw
steeds meer doen evenals aan handel
en nijverheid
bovendien
maakten ze kennis met het leven
in versterkte ommuurde
steden zoals de kana'anieten
dat gewoon
waren
de
verdere
geschiedenis
van het volk israel hangt zonder twijfel
net zoals ONS 'eigen' mydileven vooral voor
een groot deel samen met de ligging en de aard
van hun land en omgeving:
de hele mensheid is nu onderhand OOK
een mengsel van 'oorspronkelijke' bewoners,
emi- & immigranten, gastarbeiders,
volksverhuizers, heidenen en
'gelovigen' ...
~*~
ook
worden er
in de mydibijbel heel wat andere
planten en dieren genoemd NAAST al die
merkwaardige volksstammen uit verre
en nabije midden oosterse
streken
voor
het overgrote deel
komen deze nog steeds in het 'heilige' land
en de naburige heidense landen
voor
al
het
oeroude
mythisch/mystieke
genesismydiverhaal vertelt ons
dat de vruchten van de bomen en struiken
oorspronkelijk de 'mensch'
tot voedsel
dienden
[GEN 1:29]
~*~
NA
'de eerste zonde'/'t eerste
"BESEF van kwaad"
van de nakomelingen van de heer
adam macho chimp & madam chava beau nobeau
werden ze 'uit het paradijs van afrika verdreven':
'de mensch' moest TOEN door middel
van veeteelt en landbouw
ZELF aan voedsel
zien te komen
{?!}
waarbij hij en zij
DANIG gehinderd werden
door 'doornen & distelen' en allerlei ander
zelfveroorzaakt 'onkruid'
[GEN 3:17-18]
~*~
PAS
LATER
'na de zondvloed'
MOCHT 'de mensch van G D'
ook 'vleesch
eten'
[GEN 9:3]
~*~
ALS
belangrijkste vruchten
in het mydibijbelse kana'an/palestina
kunnen genoemd worden: olijven, vijgen, granaatappels & druiven
van olijven werd olijolie gemaakt [olijfberg/gethsemane]
die voor velerlei doeleinden gebruikt werd, o.a.
bij het koken en als geneesmiddel [MAR 6:13]
& verlichting
[MAT 25:
1-13]
OOK DUS
werd olijfolie gebruikt bij het 'zalven'
van priesters en koningen
[1 SAM 10:1]
IN
GEN 9:20
lezen we hoe NOACH
na de zondvloed [mediterranee > zwarte zee > ararat]
een wijngaard plantte
{MET gevolgen!}
van
de druiven
van de wijnstok
werd voor een groot deel
wijn gemaakt
en naast de olijfboom
en de wijstok speelde ook de vijgenboom
een grote rol in het economische leven van de
israelieten en de
Anderen
de
uitdrukking
'wonen [of zitten] onder je eigen wijnstok en vijgenboom'
[1 KON 4:25] betekende voor hen dan ook
LEVEN in vrede en
voorspoed!
want
in tijden van oorlog en hongersnood
waren de vijanden erop uit om deze noodzakelijke bronnen
van overleven en voorspoed zo snel mogelijk
te vernietigen
ANDERE
bomen die in de mydibijbel
genoemd worden zijn onder andere de CEDER
een altijd groene naaldboom die erg hoog en oud kan worden
de [dadel]palm en de
cypres
van
het hout en de hars
van bepaalde bomen en planten
werden OOK in de myditijd van onze bijbel
allerlei welriekende produkten gemaakt:
de belangrijkste waren aloe, balsem, mirre, wierook
opium & hash
[YO 19:
39]
ALOE
mirre & balsem bij begrafenissen
asfalt & hennep bij het mummificeren en de scheepsbouw
en ook werden ze gebruikt als geneesmiddelen en als
schoonheidsmiddel
[ESTHER 2:
12]
wierook
werd vooral bij het 'offeren' gebruikt
voor de heerlijke geur wanneer zij
verbrand wordt
[LEV 2:
1]
ook
komen we in
onze mydibijbelverhalen liefdesappelen tegen
de vruchten van de alruin die liefdesappelen werden genoemd
omdat men meende dat ze o.a. de vruchtbaarheid van
'de vrouw' bevorderden
[GEN 30:14-16;
HOOG 7:
13]
de
dieren
worden bij de israelieten
in twee groepen verdeeld:
de 'reine' & de
'onreine'
WELKE
dieren rein/onrein
zijn en waarom
staat te lezen in LEV 11 &
DEUT 14:
3-21
daarom
is bijvoorbeeld
het eten van varkensvlees
bij de joden verboden
in de tijd
van de makkabeeers
de grote joodse verzetsstrijders
tegen de heidense syrische overheersing
[2e eeuw BC]
werden vele vrome joden
gedwongen om
varkensvlees te eten:
wilden zij trouw blijven aan
de joodse wet
en aten ze dat niet
DAN werden ze als martelaars
door de syrische koningen
gedood!
omdat
varkens & zwijnen
onreine dieren zijn [allesvreters]
waren er in israel ook geen varkenshoeders
maar die waren er wel bij andere volken rondom [LUKE 15:15]
ook honden en katten behoren tot de onreine dieren
en werden dan ook niet als huisdieren
gehouden:
WILDE
katten leefden
vooral in de bossen
[YIR 50:
39]
terwijl
wilde honden
ook veel in steden en dorpen rondzwierven
en het afval van de mensen
opvraten
[LUKE 16:
21]
"ECHTE"
wilde dieren
die ook in de mydibijbel genoemd worden
zijn natuurlijk BEER WOLF LEEUW JAKHALS & PANTER {!}
vooral schaapherders hadden daar veel mee te maken en probeerden
hun kudden zo goed mogelijk tegen deze wilde roofdieren
te beschermen
[1 SAM 17:34;
YO 10:
12]
ALS
rij- & lastdieren had men
in de mydidolilalobijbeltijd vooral ook EZELS
MUILDIEREN en {eenbultige} kamelen
terwijl RUNDEREN [ossen] maar ook wel ezels
vooral als trekdieren werden gebruikt
o.a. bij het
ploegen
terwijl
ezels, muildieren,
kamelen & runderen
in het gewone dagelijkse mydileven
een grote rol speelden, werd het PAARD speciaal als rij- en trekdier in de strijd gebruikt [SPR 21:31]: dit was al heel vroeg zi in egypte en bij de
filistijnen en andere buurvolken van isreal
BIJ de israelieten zelf was het pas koning salomo die grote aantallen
paarden kocht en uit andere landen invoerde [1 KON 4:26]
OOK lezen we dat in die myditijd al APEN & PAUWEN
op grote schaal van overzee het land werden
binnengebracht [1 KON 10:22]
ALLEEN
reine dieren
mochten aan "G*D" ['de verborgen bondgenoot']
geofferd worden: men gebruikte als offerdiereb vooral geiten of bokken,
schapen, runderen en ook duiven en die dienden de mensen ook tot
voedsel: VERDER weten we dat er in de dorpen en steden
in de nabijheid van fris helder stromend water
onder andere het meer van galilea
veel vis gevangen en
gegeten werd
[MAT 4:
18]
KORTOM:
DAT MEN DICHT BIJ DE NATUUR LEEFDE
- VEEL DICHTER DAN WIJ NU - BLIJKT DUIDELIJK UIT HET FEIT DAT BIJVOORBEELD OOK sprinkhanen gegeten werden
[LEV 11:22;
MAT 3:
4]
tenslotte komen we in onze mydibijbel ook nog een dier tegen,
een vreemde vogel, die niet echt bestaat, maar die in mydiverhalen & -fabels een GROTE rol speelde: namelijk de feniks!
VAN DEZE FABELVOGEL WERD VERTELD DAT HIJ AAN HET EIND VAN ZIJN LEVEN IN ZIJN NEST ZOU STERVEN MAAR DAARNA
WEER TOT LEVEN
zou komen
[iov 29:
18]

