Ook als de dood voor mij 'n vrind geworden is ...

blijft m'n dood voor de ander 'n vijand ...

De dood is 'n taboe, & moet dat ook blijven: de dood hoort niet bij 'tbleven, al is hij onze voortdurende metgezel, & moet iemand, door 't leven met de rug tegen de muur gezet, 't soms met hem op 'n akkoordje gooien. Er is geen plicht tot leven: m'n leven is mij niet heilig!?

Niemand kan 'n ander verplichten om te leven: de grondwet garandeert mij 't recht op leven, maar dwingt mij er niet toe als plicht .......

We moeten 't elk ander lastig maken om 'eruit te stappen' (want willen we 't wel echt & weten we wel goed wat we willen?), maar niet onmogelijk. Elk mens heeft 'n voor anderen ontoegankelijke verhouding tot z'n eigen leven & z'n eigen dood. Niemand kan binnentreden in de gewetensvrijheid van 'n ander, die tot zelfdoding beslist. Ook religieus gezien niet, voeg ik hier als 'protestant' aan toe ..................

Zelfdoding - precies: dat moeten we zelf doen! Hulp bij zelfdoding is dus 'n contradictio in terminis[/]! Zelfbeschikkingsrecht lijkt zo dus echter te worden ingezet als 'n claimrecht dat beslag legt op de wil van anderen? De werkelijke morele vraag is niet of ik dood mag
(want dat mag), maar of & in hoeverre ik van anderen mag verlangen om mij daarbij te helpen ... LEVENSBESCHOUWELIJK: vragen om 't einde is veelal zoeken naar zin. Door de focus zo exclusief op hulp bij zelfdoding te richten wordt de werkelijke problematiek v/h heel erg oud worden ('t moeizaam zoeken naar zin) versluierd! Wat is de zin van 'n hoge(r) leeftijd? Waarvoor komt iemand 's ochtends z'n bed nu niet meer uit? Wat maakt dat men zich elke dag opnieuw weer toevertrouwt aan 't leven? Wat maakt dat 't leven dan nog smaakt? ...

NIEMAND kan die vraag voor 'n ander beantwoorden! Maar elkander bijstaan in 't zoeken ernaar loont (WEL) ... Oud worden is voort-durend jezelf opnieuw moeten uitvinden: 'iemand worden die je nog niet was'. 't Dagelijks huiswerk voor 'n zinnige(r) ouderdom bestaat uit 't vinden van manieren om daarbij 't verval te slim af te zijn: 'zingeving als copingstrategie'. Maar ook: zingeving als innerlijke groei, leren wat 't is om te 'staan i/h einde' (Herman Andriessen). Zijn we daarin bedreven & creatief genoeg? Zetten we voldoende middelen in om dat te worden? Naast 'n debat over de doodswens van 90-plussers hebben we ook scholing nodig in 'hoogbejaarde levenskunst' .......

Ik behoor niet alleen maar toe aan mijzelf? Sommige andere zoogdieren lijken 'loners' op voortplanting na, maar wij als mensen kunnen niet buiten elkaar (& onszelf): de zin van 't menselijk 'zoogdier' is al met al vele malen 'intensiever' & 'rijker' dan dat van 'de anderen' ...