ondraagbare mydiellende: -leed -pijn -verdriet ...

IOV/JOB's "g dsbeeld"



Door
z'n prachtige,
dichterlijke compositie &
oosterse rijkdom aan beelden
verdient 't boek 'n ereplaats
naast de psalmen.

Lang niet iedereen
heeft alle 42 hoofdstukken van 't boek Job gelezen omdat voor de
moderne mens dit literaire meesterwerkje 'n ietwat te breedsprakige verhaaltrant
lijkt te hanteren.

Maar de meesten van ons
kenden Iov/Job uit de bijbelse geschiedenis als 'n goed mens, in bijbelse termen 'n
"rechtvaardige", die geen kwaad had gedaan,
integendeel!

En toch
kreeg deze goedige mens
de ene na de andere ramp te verwerken.
Hij verliest al z'n bezittingen, z'n vrouw & z'n kinderen sterven & tot overmaat van ramp krijgt hij zelf
ook nog eens 'n kwaadaardige, pijnlijk irritante ziekte, waardoor we hem op
'n gegeven ogenblik in dit mydiverhaal aantreffen met etterende
jeukende zweren overdekt,
zittend op 'n
mestvaalt
...

Alles bij elkaar
is dit 'n zeer aanschouwelijk beeld van wat 'het kwaad'
in de praktijk kan betekenen: 'n haast niet te verdragen leed!
De vraag die het boek dan ook poogt op te lossen is:
HOE KAN 'N RECHTVAARDIGE "G D" [in g dsnaam] HET LIJDEN VAN 'N "GOED" MENS TOELATEN?

[Op zich al 'n vreemde vraagstelling.]


De 'vrienden' van Job
kunnen uit diens situatie maar
EEN
conclusie trekken:
Iov is blijkbaar toch wel 'n zondaar!
Zo raakt Iov ook nog z'n vrienden kwijt.
'n Ellenlang dispuut, in bloemrijke oosterse stijl opgevoerd, tussen Job & z'n z.g. vrinden
brengt dan ook geen oplossing.

Vooroordelen
spetteren in 't
rond
...


Ten slotte verschijnt 'G d' zelf ten tonele:
geleidelijk aan worden traditionele opvattingen ondergraven: zo
vooral ook de opvatting met name dat het lijden en het kwaad straffen van G d zijn,
terwijl welvaart & de aardse 'zegeningen' tekenen zouden zijn van 'beloning' voor 't goede,
als betrof 't 'n modern superbonus-systeem voor bankiers, aandeelhouders
& 'ueberbrave borsten'?

Dat was ook de heersende mening in de psalmen!

De vrienden van Job zijn de vertegenwoordigers van deze traditionele opvattingen.

Overigens
speelt deze manier van denken
nog steeds een rol binnen o.a. bepaalde orthodox
calvinistische stromingen.


Reeds op aarde
straft God volgens hen 'het kwade' & is 'welvaart'
een teken van zijn 'uitverkiezing'
o.i.d.?


De vraagstelling van 't boek Iov
komt dicht in de buurt van de moderne ervaring van G ds 'niet-ingrijpen',
zijn blijkbare afwezigheid & 'onverschilligheid' bij 't geschieden van uitzinnig leed
& afschuwelijke waanzin!


Kortom:
'n echte, duidelijke verklaring voor Jobs lijden krijgen we niet.
Toeval heerst & onbegrip
dreigt
...


De vraag is dus
wat die antieke anonieme auteur van 't boek Iov/Job
eigenlijk hiermee zou
willen zeggen.


Aangezien dit boek is ontstaan
tijdens of vlak na de voor Israel zo rampzalige ballingschap,
ging het er hoogstwaarschijnlijk om, 't ontzaglijke leed dat Israel moest ondergaan
in 't juiste 'religieuze perspectief'
te krijgen.

Job is dan hier
als het ware bij wijze van spreken & schrijven
[net als Yehosjoea haNatsri aka haMasjiach]
DE
verpersoonlijking van 't joodse volk in verleden,
heden & toekomst?!

Het lijden
dat Iov/Israel/Yesjoea [& ons] overkomt, is
als een door g d [of "Satan" 'de duivel] 'gezonden beproeving'.
Waar het in dit mydiverhaal dus om gaat, is dat we zien hoe Iov/Israel/Yesjoe
[& wijzelf] reageren?

Job
aanvaardt het lijden,
maar wil niettemin ook
'door g d'
erkend worden
'als een onschuldig mens'!
DIE
{h}erkenning krijgt hij:
't probleem van 't kwaad,
van 'het lijden', is [en blijft]
een mysterie dat door menselijke wijsheid
niet meer kan worden
opgelost
...


Volgens de "OT"-opvatting
openbaart de onzichtbare "G d" zich in de geschiedenis:
'WIE IK BEN
ZUL JE AAN MIJN DADEN ZIEN!'

't Verschrikkelijk
onbeschrijflijk leed van ballingschap, genocide,
deportatie, marteling, onmacht, massamoord & vernietiging
MOEST
'verklaard' worden.
Toen 't uitverkoren
'volk' werd weggevoerd als vreemdelingen naar 'n vreemd land,
was de verwachting eigenlijk 'dat G d zou 'ingrijpen'. Dat hij zich nu als
GROTE AFWEZIGE
liet kennen, was onverdraaglijk
voor de
mens.

{ECCE HOMO/ZIE DE MENS}!

De geschiedenis van Iov
wil die 'afwezigheid van g d' verklaren voor de
mens die zich blijft afvragen hoe 't komt & 'waarom 't zo is'
[of lijkt te zijn]!

't Kwaad
moest nu dus gezien
kunnen worden [ook] als 'n 'beproeving',
waarbij G d [al of niet op 'verzoek van satan de duivel]
de loyaliteit van zijn volk
'op de proef stelt'?

In ieder geval
blijkt nu dus ook uit dit boek
[afhankelijk van hoe wie het waar & wanneer leest]
hoezeer die ervaring van "G ds afwezigheid" [onze eenzaamheid & doelloosheid]
een rol blijft spelen & hoe die ervaring ook nu
als een groot gevaar
voor 't 'g dsgeloof'
gezien kan
worden.

Slaap
zacht, droom
zoet & tell us
all about it if
you really
want to
do so
...