Nog ééntje voor de heimkehr naar A'damGrootMokum?!

Best wel lastig die eindloze nieuwsgierigheid tussen global 'huisjesmelkerts', grootgrondbezitters, dienaars van hermandad & jointstrikefighters!

KA DB pa 131/132 I/d 13e eeuw slaagde de nieuwe orde v/d predikheren, gesticht door de Spaanse priester Domingo/Dominicus Guzmán (ca. 1170-1221), erin om de oude Lectio Divina te verenigen met 't rationalisme v/d kathedrale scholen. Deze dominicanen waren de intellectuele erf-genamen van zowel de filosofen als de geleerden van St.-Victor: ze gaven de geestelijke exegese niet op, maar besteedden groter aandacht aan de letterlijke schriftzin. Die systematische academici wilden de aristotelische wijsbegeerte aanpassen aan 't christendom. De kerkvaders hadden de allegorische schriftzin vergeleken met de 'ziel' of 'geest' v/d bijbeltekst, maar voor Aristoteles was de ziel niet v/h lichaam te scheiden: ze be-paalde & vormde onze fysieke ontwikkeling & vertrouwde o/d waarneming v/d zintuigen. Daarom lag voor de dominicanen de 'geest' v/d Schrift niet onder de bijbeltekst verborgen, maar bevond hij zich ìn de letterlijke & historische betekenis.

In z'n Summa theologica wist Thomas van Aquino (1225-1274) de oudere, geestelijke methode met de nieuwe filosofie te verzoenen. Vlg. Aristo-teles was G d de 'eerste Beweger', die de kosmos 'in beweging' had gezet. Thomas verbreedde dit idee & wees erop dat G d ook de 'eerste Schrijver' v/d Bijbel was. De menselijke schrijvers die 't goddelijk woord tot 'n aardse realiteit hadden gemaakt, waren zó gezien G ds instument ...

Hij had ook hèn 'in beweging gezet', maar ze waren zelf verantwoordelijk voor de stijl & de literaire vorm v/d tekst? De exegeet moest de gewone betekenis niet verwaarlozen, & kon van alles over die goddelijke boodschap(pen) aan de weet komen door 't werk van deze schrijvers op 'n zeer methodische & wetenschappelijke manier te bestuderen! Net als de 12e-eeuwse rationalisten hadden de scholastici, zoals die academici werden genoemd, zoveel vertrouwen in hun rationele vermogens dat ze hun theologische speculatie(s) losmaakten v/d exegese. Thomas zelf was hierin conservatiever: G d was 'anders' dan 'n menselijke schrijver, die z'n boodschap alleen (nog) maar in woorden kon overdragen; G d had ook macht om historische gebeurtenissen zó te orkestreren dat ze de heilswaarheden zichtbaar maakten.

We sullen scene: have a Nice Day etceterara ...