en ruimte.
Als
kleine kinderen
van lagere school-leeftijd
gingen we op van die warme hete zomerdagen ook wel eens 'wandelen'
over de asfaltweg en de stenen over de Zeeweg naar het IJsselmeer en dan verder door de weilanden naar Harderwijk. Of we besloten naar het Apeldoornse Juliana~dal
& de Prins Bernhardtoren {of was het andersom?}
te fietsen {onaangekondigd}
en zwoegden op tegen al die heuveltjes
en moesten 's avonds opgehaald worden omdat we te moe waren
en niet meer in staat om zelf nog
terug te fietsen.
Of 's avonds
naar de druivenkassen van 'meneer de baron'
van Schermbeek op Groevenbeek en nog veel meer van dat soort van apenstreken samen met de buur-kinderen, neefjes & nichtjes. Ik had gisteren al een superlang mydiverhaal gemaakt over Zuyderzee, IJstijden & Klimaatsveranderen, Aardbevingen & Overstromingen, Hongersnoden
en Volksverhuizingen bij herhaling,
maar door een of ander
klein tikfoutje
verdween weer eens [voor de zoveelste keer]
het hele superlange mydiverhaal over 'ooit' in de mist:
je bent nu eenmaal een computeranalfabeet
of niet?
En ik ben
dus duidelijk van huis uit
GEEN
motorrijder of automobilist,
loopbaanfiguur met gouden [of anderssoortige] handdrukken,
zilveren medailles of uebervette leren
vaderlandslievende
oorkonden?
Het leek
een hele vertrouwde
normale wereld na die vijf oorlogsjaren
en de crisistijden die daaraan voorafgingen!
De meeste mensen hoorden nog bij de ene of andere religieuze of politieke zuil
{rooms, protestants, socialistisch, communistisch of liberaal/humanistisch e.d.},
ze werkten toen nog van vroeg 's ochtends tot 's avonds laat,
zes dagen per week, negen uur per dag &
's zondags naar de kerk of
in de natuur?
Hoe
onschuldig &
lieflijk filosofieles met kinderen
ook tegenwoordig nog is, besef je als je in het culturele tijdschrift
Eutopia brieven van kinderen
aan hun ouders leest.
Het gaat niet
om de vraag hoe je weet
dat je ouders van je houden,
maar om de vraag
OF
je ouders van je houden
en het meest ontroerende is nog wel
die brief van Fadua Al Akchaoui, die haar lieve vader vraagt terug te komen.
Hoe haar vader vertrokken is schrijft ze niet:
"U moest waarschijnlijk gaan,
maar dat neemt niet weg dat ik boos ben dat u bent gegaan!" Fadua's vader ging geen pakje sigaretten
kopen om vervolgens niet meer terug te komen.
Hij heeft nog wel afscheid van haar genomen,
waarbij hij aan haar de onmenselijke opdracht gaf voor haar moeder te zorgen.
"Maar het grootste probleem
is dat ik niet weet hoe ik u moet vervangen.
Hoe vervang ik iemand met wie zij de afgelopen 46 jaar heeft geleefd.
Vanaf haar 16de is ze u trouw geweest en heeft ze u gesteund.
Zesenveertig jaar deelde ze
al haar meest intieme momenten met u.
En nu niets dan leegte!" Het opmerkelijke van deze brief is dat Fadua haar vader niet oproept terug te komen
omdat ze hem zo mist,
maar omdat ze hem nodig heeft:
"Ik heb nooit gedacht dat ik dit ooit nog zou zeggen,
maar ik heb u nodig, vader, voor moeder.
Ik heb u nodig!" Waarom deze vader is weggegaan,
blijft in het ongewisse.
Zeker is dat hij iets nieuws is gaan doen?
Iets nieuws,
dat klinkt in onze tijd aanlokkelijk.
De Franse filosoof Alain Badiou zegt daarover::
"Opnieuw beginnen is het enige dat telt!" Misschien is het een idee aan deze Franse filosoof die brief van Fadua te sturen!
Of zou het mogelijk zijn het bestaande zelf nieuw te maken?
Daarvoor pleit Mari Huijer in het
Filosofie Magazine.
Zij erkent
dat het verlangen om opnieuw te beginnen
zo oud is als de mensheid.
"Zodra een mens te maken krijgt met onomkeerbare onvolmaaktheden van zichzelf en het bestaan, borrelt het verlangen op om opnieuw
te mogen beginnen!" Maar echt opnieuw beginnen
is bijna altijd een illusie.
Zelfs de man die een pakje sigaretten ging kopen en nooit meer terugkeert naar huis,
sticht later een leven dat veel lijkt op zijn eerdere bestaan?
Volgens Huijer is echt opnieuw beginnen
"alleen mogelijk binnen het reeds bestaande!" Huijer zoekt de voorwaarden voor dit nieuwe begin niet in het achterlaten
maar in het opnieuw geboren worden.
Hier doet zij een beroep op de Duits~Amerikaanse filosofe Hannah Arendt.
Iederer geboorte is iets nieuws in een wereld die al langer bestaat.
"Op dezelfde manier kan elk mens,
omdat hij uniek is,
iets nieuws of iets onverwachts in gang zetten
binnen de bestaande verhoudingen.
Zo zal iemand die zich uitspreekt over haar werksituatie,
relatie of samenleving
en het initiatief neemt om dingen anders aan te pakken,
meer verandering teweeg brengen
dan iemand die plompverloren vertrekt om elders opnieuw te beginnen?" Had de vader van Fadua dit maar geweten.
Ik heb er zelf als klein kind hoogstwaarschijnelijk nauwelijks echt bij stil gestaan
dat mijn vader als 30-jarige een half jaar voor mijn geboorte werd doodgeschoten door Duitse soldaten op de Groevenbeekse hei rond een uur of twee op woensdagmiddag 13 december 1944,
ongeveer op hetzelfde tijdstip dat de SD de 'verzetsbunker' bij Drie overviel op enkele kilometers afstand van daar en waar Jannes Born als 20-jarige werd neergeschoten
'op de vlucht'?
Ze lagen naast elkaar begraven.
Maar het onderwerp was jarenlang 'te beladen' met emoties!
Pas als je zelf een oproep krijgt om dienstplichtig soldaat te worden in dienst van het vaderland
en zelf moeten leren schieten met het geweer en steken met de bajonet
terwijl je werkt in een revalidatiecentrum in het oude landhuis van Colijn in Leersum,
gaat je 'een lichtje' op?
Al die brave
[of minder brave] jonge borsten van ooit en elders
werden [en worden vaak nog steeds] opgeroepen om 'hun plicht te doen voor het vaderland', de 'moedertaal te verdedigen', zwakken te gaan beschermen,
zelfs 'de vijand lief te hebben'
[en wat verder al niet]!
Wat doen dan toch altijd maar weer
al die jonge soldaten in al andere verre landen en streken?
Met pantservoertuigen, bommenwerpers & oorlogs~
tuig dat permanent en constant aan vernieuwing toe is,
moet worden vervangen,
aangepast,
uitgebreid en doorverkocht aan de
meestbiedenden?
Starfighter,
Lockheed, Orion,
Stealth, Cruiseraketten, submarines
& al die bedreigende atoombommen,
biologische strijdwapens, chemische bestrijdingsmiddelen,
economische boycots en al dat andere gekonkel & gekronkel in militaire uniformen,
onderling op leven en dood strijdende moslims &
christenen, socialisten, communisten,
fascisten, kapitalisten &
al die andere jeugd
in/met of zonder
houten kisten
...
Ondertussen
moeten er boodschappen worden gedaan,
naar de wc gegaan en nog 1001
'andere dingen'
...
Tot
straks of
'later'!



