mydimysteries & openbaringen dichtbij & verderaf?!


*

"DE
mydicode":
'mydiopenbaringen
als algemeen religieus
fenomeen'


Als
een verhaal
over g d en openbaring verteld wordt,
is het bepaald door de cultuur
waarin het speelt.

Dat geldt ook
voor mydibijbelverhalen en mydiverhalen.
Mensen kunnen niet zonder [af]goden
en illusies!

In preken
hoor je vaak
dat de roeping van Avraham iets heel bijzonders was en is,
namelijk dat hij op g ds bevel zijn geboorteland [Ur in Chaldea] verlaat
en op reis gaat via Haran in Zuid Turkije naar het land {Kana'an} dat g d hem wijzen zal,
net als wij vroeger of later op reis gaan naar waar we heen gaan [in yhwh's naam?]:
hij breekt met de godsdienst van zijn voorvaderen
en gaat "YaHWeH" dienen, de enige echte
ware "G D"?

Ik zal
dat bijzondere
van deze breuk met het verleden
niet ontkennen voor hen en voor ons,
maar ook niet dat het 'mydiverhaal' van die breuk duidelijk de sporen draagt
van die patriarchale cultuur van het Nabije Oosten en [in ons geval]
ons hedendaagse Nieuwe
"Wilde" Westen.

"G D" openbaart zich
blijkbaar nooit aan Sara maar alleen aan Avraham?
Kennelijk moest je TOEN minstens 'n man zijn om een openbaring te kunnen ontvangen:
tegenwoordig hoef je alleen maar spiritueel gevoelig te zijn voor fantasie en illusionair spel!
Dat herinnert ook ons eraan dat in allerlei religies slechts bepaalde personen
als openbaringsmiddelaar
kunnen optreden.

Een verkenning van openbaring
als algemeen religieus fenomeen kan daarover meer licht geven.
Twee grondbeginselen zijn steeds weer aan de orde:
openbaring is kennis van het goddelijk mysterie [het geheim van ons bestaan!] {I}
en openbaring is mededeling van kennis van het goddelijk mysterie {II}
[wat en waarom doen wij hier en nu wat we doen
en laten?] ...


{I}
Openbaring is kennis
 van het goddelijk mysterie.
Dat is kennis die niet in de eerste plaats met de middelen van het menselijk verstand verworven kan worden: zowel de rede als de ervaring blijft meestal buitenspel!
Het is een wezenlijk kenmerk van openbaring dat zij niet kan worden afgedwongen, maar wordt ontvangen ...

Het is een vorm van
afhankelijke kennisontvangst, niet van autonome kennisverwerving?
Die kennisontvangst onttrekt zich over het algemeen aan wetenschappelijke toetsing.
Die toetsing hoeft volgens deze opvatting ook niet en zou zelfs een nadeel zijn, want dan zou openbaring ons niet meer persoonlijk raken, maar aan methodische twijfel onderworpen worden ...
DE vraag: is het wel waar wat mij geopenbaard wordt? doet reeds tekort aan de wezenlijke betekenis van openbaring: zij overweldigt je, zij verandert jouw leven!

Ik noem dat de existentiele betekenis van openbaring.
Zoals Ya'akov uitroept nadat hij in Bethel die droom heeft gehad van een ladder die tot in de hemel reikt
en waarlangs engelen ['boodschappers'] opklimmen en neerdalen:
"Waarlijk, YaHWeH is aan deze plaats en ik heb het niet geweten?!"
{GEN 28:10-22} ...

Hij wist het niet,
het werd hem geopenbaard!
En DAT verandert zijn leven?
Hij noemt deze plaats dan ook een Huis G ds: Beth'el!
Niet voor niets staat erbij: 'maar tevoren was de naam der stad [vroeger heette het daar] LUZ' [vs. 19] ...
DAT is de radicle verandering van heidenland in geheiligd land en van een arglistige Ya'akov ['hielenlichter'] in een gelovige Israel [zie GEN 32:22-32, waar Ya'akov een 'strijder met g d' wordt: Israel!

Je kunt echte dit mydiverhaal van GEN 28 ook kritisch lezen?
DAT kan leiden tot de volgende interpretatie.
Het land waarp Ya'akov heeft liggen slapen wordt van de plaatselijke [af]goden afgenomen en aan YaHWeH toegekend, en DUS aan Ya'akov en zijn nageslacht gegeven, want YaHWeH zegt in die droom:
"Het land waarop jij nu ligt te slapen zal ik aan jou en jouw nakomelingen geven" [vs. 13] ...

Gewoon een openbaring die landjepik legaliseert!
Er is zelfs ruimte voor nog meer argwaan? Ya'akov had een steen van die plaats genomen en onder zijn hoofd gelegd [vs. 10], maar iedereen weet wel dat een steen een zeer onaangenaam hoofdkussen is?
DAT was TOEN ook niet anders dan NU!

Die steen is een gewijde steen,
en een gewijde steen is een traditioneel openbaringsmiddel?
Gewijde stenen zijn in alle natuurreligies voorwerpen van religieuze ervaring en verering ...
Waar gewijde stenen staan maakten de plaatselijke [af]goden zich aan de geestelijke leiders bekend!

Ya'akov IS zo'n leider.
Hij vervuld de rol van een aartsvader in Israel.
Het zou een vergissing zijn om hem hier te zien als 'zomaar' een individuele 'gelovige' die 'toevallig' hier een strikt persoonlijke godservaring heeft ...

Ya'akov is in dit mydiverhaal
een soort van 'corporatieve persoonlijkheid' [= een persoon waarin een heel volk is samengevat], zoals ook wel blijkt uit de zegen die hem gegeven wordt:
zijn nakomelingen zullen zeer talrijk zijn en zich uitbreiden
naar het westen, oosten, noorden en zuiden
[vs. 14]?

"Ya'akov" staat hier voor het volk "Israel"!
Maar er is sprake van NOG een algemeen religieus openbaringsmiddel:
'de droom' ...

Dromen overkomen je,
je kunt ze niet tegenhouden of regisseren.
DAAROM worden dromen dan ook bij uitstek gezien als een middel om openbaringen te geven.
Zelfs als Ya'akovs droom te Beth'el gelezen kan worden als een bijzondere openabring va YaHWeH aan Israel, dan gaat dat NOG niet zonder algemene openbaringsmiddelen zoals een gewijde steen en een droom [of heilige geest: scheppings- & genezingsdrang, benoeming en verwoording, vraag & antwoord]!
En die middelen kun je kritisch analyseren ...

Dat brengt ons
hier en nu bij die tweede notie:
openbaring niet als kennis, maar als mededeling
van kennis.

{II}
Openbaring is mededeling van kennis omtrent het goddelijk mysterie [ons hele leven!]!
DEZE opvatting gaat ervan uit dat geen enkele openbaring RECHTSTREEKS tot stand komt?
Openbaring blijft niet zomaar ergens toevallig in de lucht hangen, maar bereikt mensen en die mensen getuigen van openbaringen die hun ten deel zijn gevallen!

Je hebt altijd te doen met opebaringsbemiddelaars [personen, engelen, orakels e.d.] en met openbaringsmiddelen [menselijke taal & schrift, verschijnselen in de natuur, voortekenen aan de sterrenhemel, dromen, visioenen e.d.]!

DAT vraagt om een nadere verklaring van de verhouding tussen openbaring als kennsi en als mededeling van kennis. Dat is het tweede deel van de dubbele toets: HOE kunnen we WETEN dat hetgeen voor openbaring wordt uitgegeven ook echt WAAR is? Ook DAAROP had het klassieke openbaringsbegrip een antwoord!


Maar ik ga eerst uitrusten.
We hebben een uur lang gefietst, geroeid, trappen gelopen, op de lopende band en met 'steps' & armen.
EN nog eens met de bal gegooid naar elkaar met de gekste resultaten ...
Eerst wat eten en drinken en dan zien we wel weer verder!
Of niet?

@
09 jan 2007 - bewerkt op 25 jun 2008 - meld ongepast verhaal
Weet je zeker dat je dit verhaal wilt rapporteren? Ja | Nee
Profielfoto van Asih
Asih, man, 81 jaar
   
Log in om een reactie te plaatsen.   vorige volgende