'n
Groot deel
van Nederland bleef
min of meer 'religieus'
['ideologisch']: ongeveer de helft,
meer dan in de meeste andere Europese landen
volgens deskundigen op dit gebied? Als reli/ideosolisten konden de
Nederlanders intensief op zoek gaan naar religieuze/ideologische zingeving
zodat onze verre voorouders ervan onder de indruk
zouden zijn geweest: iedereen kan nu immers
ook zelfstandig lezen
& schrijven?!
Maar,
zoals vroeger
't geval schijnt te zijn geweest,
als samenbindende & neonormatieve kracht lijkt religie
[ideologie] gedoemd om te verdwijnen uit 't publieke leven,
geen wonder na al die heksenverbrandingen & jodenvervolgingen,
slavenhandel & illegale arbeiders? Nederland is zo 'one nation without g d'
geworden! De paarse kabinetjes schenen dit schijnbaar onomkeerbare feit te illustreren
en gingen dan ook voortvarend & nijver aan de slag
met verdere legalisering van abortus,
euthanasie & homo~
huwelijk.
Ondertussen
konden rechtse christenen
homoseksualiteit rustig bestempelen als een zonde net als 'n
diefstal of moord, kunnen orthodox fundamentalistische moslims zeggen dat de Europeanen nog min-der zijn dan honden en varkens wanneer zij homoseksualiteit aanvaarden en kunnen beiden voor een
rechter worden gedaagd wegens discriminatie, maar in hogere rechtbanken ook weer vrijgesproken wor-den wegens het recht op vrijheid van meningsuiting en geloofsovertuiging. Het blijft dus nog gemodder
met termen als geitenneukers, heidenen, hemelse sferen
& helse genoegens in seks,
drugs & gevloek.
Tegelijkertijd
was het ook nog steeds niet echt duidelijk
of en in hoeverre religie en ideologie werkelijk
van het toneel en uit het publieke leven al of niet 'verdwenen'?
We hebben nog steeds de herdenking van de holocaust/shoah, militaire & burgerslachtoffers van oorlogen, massabombardementen van steden als London, Dresden, Hiroshima & Nagasaki met eigen 'rituelen, heiligen & mystieken', zoals Anne Frank & Etty Hillesum.
De stille tochten tegen 'zinloos geweld' & 'collateral damage',
't massale afscheid van volkszangers als Andre Hazes
in de Amsterdamse Arena & volksmenners als
Pim Fortuyn, diverse artiesten als Ramses,
Theo van Gogh, hun extreem fanatieke
moordenaars, bevrijdings- en doden-
herdenkingsdagen, het massaal
vieren van koninginnedag, sint
nicolaas & kerstmis, oud &
nieuw, pasen, pinkster &
hemelvaart.
Zelfs
nepdominees, schertsfraters
& freaks als Bram & Freek, Youp & Hans,
Wim, Herman en Seth voor-zien schijnbaar/blijkbaar in een spirituele behoefte door tegen betaling komische & erudiete adviezen te geven aan allerlei uiteenlopende groeperingen & ook verwilderde Janmaten, Geertjes en Favorita's doen erg hun best om in de behoeften van bepaalde bevolkingsgroepen te voorzien
op neoreligieuze
wijzen?
Andries Knevel
schijnt 'n opdracht van zijn God te hebben
net als de radicale katholiek Huib Oosterhuis:
kandidaat v/d Tweede Kamer namens de SP, 'n partij
met maoistische & seculiere wortel,
knoflook & ui!
Ook
die lijsten
kun je net zo lang maken
als je maar wilt naast
de nieuwrechtse
fascisten en
criminelen?
Aan
het begin
van deze nieuwe eeuw
was religie & ideologie dus weer
['n beetje] terug i/d publieke be-langstelling?
Maar wat heeft dat alles eigenlijk nog te betekenen? Nederlanders zijn niet teruggekeerd
naar de oude religies van weleer. Sterker nog, het deel van de [levende] bevolking dat nog lid is van 'n
geloofsgemeenschap zoals joden, christenen, moslims, hindoes, boeddhisten & ideologische partijen is
steeds kleiner aan het worden elk jaar en zo gezien wijkt het Nederland van nu toch wel erg sterk af van
het Nederland van voor de jaren zestig van de vorige eeuw! En zal onze toekomst nooit meer op dat ver-leden gaan lijken: het is definitief voorbij & er komt 'iets anders' voor in de plaats! Belangstelling voor 't
religieuze heeft nu andere gronden dan 'dope' & 'zuil'! In de eerste plaats zijn Nederlanders er nu al wel van doordrongen dat zij in een land met [heel] veel migranten voorlopig rekening moeten gaan houden
met het bestaan van allerlei religieuze [& 'ideologische'] minderheden: Nederlanders zijn daar onderling
nog lang niet over uit: hoe we ons in al deze debatten moeten & kunnen opstellen en met elkaar willen
omgaan in 't leven van alledag als Elckerlyc in myDiAlledagsland?! Wel is zeker dat we elkaar niet meer
kunnen negeren, discrimineren, moedwillig frustreren & 'kaltstellen',
vergassen, deporteren
& doodslaan.
In de tweede plaats
is er opnieuw waardering voor positieve effecten
van georganiseerde religie op deze samenleving
in de meest ruime zin des woords als mededorpsbewoners v/d globale 'wereldstad' van New
Babylon/Nieuw Amsterdam/New York e.d. Nederlanders willen niet meer per se lid zijn van kerk, tempel &
moskee of sjoel maar meer dan driekwart van ons vindt religie ['levensovertuiging'] wel een belangrijke basis voor de moraal met aanverwante 'normen en waarden': we lijken wat meer behoefte te hebben aan
een expliciete en gedeelde moraal [al was het alleen maar uit puur zelfbehoud?]! Daarom is de belang-stelling voor religie & ideologie in het vormen van praktische normen
en nuttige waarden
toegenomen
...
En tegelijkertijd
ook nog heel omstreden gebleven:
leden van kerk, synagoge, tempel & moskee worden
nu ook wel wat vaker een belangrijke bron van 'sociaal kapitaal' genoemd omdat gelovigen meer tijd en geld besteden aan goede doelen, vrijwillige hulpverlening, zorg voor ouderen, kinderen & hulpbehoeven-den. De seculiere joodse burgemeester van A'dam Job Cohen, zei dat de gemeente 'de bindende kracht
van kerken & moskeeen moet gebruiken om de Amsterdammers bij elkaar te houden' & niet helemaal
uit elkaar moet vallen in hangkotsjongeren, ligbedouderen,
tippelhoerzones & voetbal~
hooliganfanaten
...
Omdat
'goed/normaal
burgerschap' nu weer
belangrijk gevonden gaat worden
tonen ook politici ineens alweer wat meer belangstelling
voor de sociale betekenis van gebeds~ & leerhuizen. In de derde plaats is
het zo dat meer Nederlanders weer op zoek gaan naar hun eigen tradities, achtergronden en genetische
lichaams/geesteskenmerken? Omdat we de negatieve kanten van richtingloze globalisering hebben ont-dekt, lijken we sinds '68 meer dan ooit op zoek naar 't gemeenschappelijk 'eigene': daarom is 'erfgoed' nu zo'n belangrijk concept geworden [2008: jaar v/h religieus erfgoed] voordat alles verdwijnt onder het
stijgende zeewaterniveau of uebervette lagen radio-actieve atomaire as e.d.! Voor secularisten was 't ei-
gene van Nederland de verdere doorwerking v/d Verlichting: 't Humanistisch Verbond plaatste 'n adver-tentie met 't verzoek om ietwat meer financiele steun voor armslag, omdat de Nederlandse samenleving
zonder 't HV zou zijn 'overgeleverd aan de [af]goden'. Tegelijkertijd zagen veel Laaglanders, ook die-genen die al jaren geleden uit 'n kerk waren gestapt, de betekenis v/h 'christendom' [e.d.] voor de Ne-derlandse geschiedenis en onze eigen typische identiteit. Soms werd getracht om dit soor waarnemingen
te verpolitiseren. Wilde Geert als agnost zei dat NL een alnd met joods-christelijke wortels was waarin er geen plaats was voor de islam? Voor weer anderen was de opkomst v/d islam juist 'n uitdaging om ons
'eigen' profiel van Nederland als tolerant land dat wel tegen een stootje kan en onze multireligieuze sa-menleving te versterken. Ella Vogelaar, minister van Wonen, Wijken & Integratie, voorspelde dat Neder-land op den duur 'n joodschristelijkislamitische cultuur zou opleveren en in dit alles voelen veel orthodo-xe christenen & moslims zich geroepen om hun eigen religie [traditie/cultuur e.d.] ietwat duidelijker te gaan positioneren in de Nederlandse samenleving
tussen Maastricht & Groningen,
Vlaanderen & Texel!
Die behoefte
aan 't opnieuw vaststellen van 'n eigen
nationale identiteit is dus nu een van de redenen
waarom 't religieuze verleden van Nederland opnieuw in de belangstelling staat, maar die betekenis zal
nu voortaan ook wel altijd 'omstreden' zijn [dat is het altijd al geweest vanaf het begin af aan?]! Onder-tussen zijn we wel te ver verwijders geraakt van dat verleden om de tradities van voor '68 in volle glorie
te kunnen herstellen: dat is onmogelijk geworden ~ we kunnen alleen nog maar erop vooruitgaan wat
dat betreft! De enorme diversiteit aan levensbeschouwelijke opvattingen in Nederland zou 'n consensus over ons religieuze verleden totaal onmogelijk maken: ik zie wel uit naar 't te bouwen "NL"-Museum in Arnhem waar dit alles kan worden samengebracht temidden van het 'openluchtmuseum' van oertijd tot toekomst in de komende jaren! Misschien kunnen we ons intussen wel troosten met de gedachte dat al onze voorouders OOK al in 'n multireligieus veelstromenland woonden & dat ook zij soms grote moeite
hadden met 't scheppen van 'n gezamenlijke identiteit?! 't Is misschien 'n kleine troost, maar 't is toch
niet ongelangrijk om ietwat beter te gaan beseffen dat levensbeschouwelijke eensgezindheid, hetzij re-
ligieus, 't zij niet~religieus, waarschijnlijk nooit
[meer] voor Nederland
is weggelegd.
Zie ook: www.geloofinnederland.net



