lichtblauwgrijswitkoel in grot 10 & grot 11 {SH}

& vanjehoempahhoempahhoempahtedereh@brandend zand: heel veel jaren geleden in 'n diligence, met de trekschuit & vurige hemelwagentjes!

Dit waren de laatste twee grotten die werden ontdekt. Vermoedelijk is grot 10 nooit als bergplaats voor handschriften gebruikt, want hier is zelfs nog niet 't allerkleinst fragment van 'n rol gevonden: wel schijnt deze voorlaatste grot in vroeger tijden als verblijf te zijn gebruikt, misschien als 'n eenzame schuilplaats voor joden die vluchtten voor de wraak v/d Romeinse legioenen na die Eerste Joodse Opstand of na de Tweede onder Bar Kochbah, 'n eeuw later? Grot 11 werd in 1956 ontdekt door de nog altijd actieve bedoeïen. Op grond van later onderzoek lijkt duidelijk dat deze 'allerlaatste' {?} grot sinds de Oudheid afgesloten was gebleven, maar er werd nog maar heel weinig i/d grot aangetroffen! Tegen die tijd was de eigenlijke waarde v/d Dode~Zoutzeerollen al wijd & zijd bekend geworden onder de mensen die ook maar iets met Qumran te maken hadden: de bedoeïenen, archeologen & 't groter publiek.

Hoewel 'r uiteindelijk toch zo'n 20 zwaar beschadigde fragmenten konden worden opgespoord, gaan 'r nog steeds hardnekkige geruchten dat 'r ook andere, beter bewaard gebleven handschriften waren gevonden die toen ofwel totaal verloren zijn gegaan door veel te nonchalant beheer, ofwel in de grijpgrage handen van particuliere verzamelaars terecht zijn gekomen. Vooral ook dit laatste kan heel goed 't geval zijn geweest. Lang nadat alle grotten al waren ontdekt & hun inhoud veilig opgeborgen, verscheen de alomtegenwoordige Kando opnieuw ten tonele: hij had laten uitlekken dat hij 'n omvangrijke boekrol uit Qumran in bezit had, maar hij trok zich keer op keer op 't be-slissend moment uit de onderhandelingen terug als 't ging om daadwerkelijke aankoop! Uiteindelijk werd die zaak hem op 't nippertje nu gelukkig toch nog net op tijd uit handen genomen, want gedurende de bezetting van Beth Lechem (het 'broodhuis' door Israël i/d loop v/d Zesdaagse Oor-log van '67 werd z'n winkeltje ondersteboven gekeerd door Yigael Yadin, handelend in opdracht v/d Joodse Israëlische Overheid: onder de vloer-delen, wegrottend in 'n oude schoenendoos, bevond zich de zogeheten TEMPELROL, 'n lang document waarop zeer gedetailleerd de bouw van 'n ideale vorm v/d Grote Tempel @ Yeroesjalayiem wordt beschreven, 'n geschrift dat zelfs kan worden gezien als 'n tot dan toe verdwenen toe-voeging of aanhangsel bij de Pentateuch? Hoewel deze boekrol als gevolg v/d slechte behandeling door Kando duidelijk ook zwaar had geleden, is hij tamelijk goed bewaard gebleven, zodat de tekst later door Yadin zelf kon worden vertaald & gepubliceerd. Algemeen werd aangenomen dat de 'Tempelrol' in Grot 11 moet zijn gevonden: de vraag of Kando op de hoogte is geweest v/d verblijfplaats van nog andere geschriften uit deze grot (of ze zelfs misschien al wel in z'n bezit had) blijft nog steeds onbeantwoord, hoewel 't 'r niet ontbreekt aan geruchten hierover.

Maar dat gaat eigenlijk ook wel op voor haast alle onderdelen v/d 'myDibijbelverhaaltjes' tussen Adam/Ewa & de Apocalyptische 'Modern Big B{r}other Times' ...