kabp83/84 sommige rabbijnen vonden dat Akiva veel

Te ver ging! Zijn collega rav Yisjma'el betichtte hem ervan zijn eigen betekenis aan de bijbeltekst te willen opdringen: 'Jij zegt gewoon tegen de tekst: "Zwijg tot ik de uitleg heb gegeven!"?'

'n Goede midrasj/exploratie bleef zo dicht mogelijk bij de oorspronkelijke tekst- betekenis, & rav Yisjma'el stelde dat die alleen veranderd mocht worden als dat absoluut echt nodig was. De methode van rav Yisjma'el genoot respect, maar die van rabbi Akiva vond meer weerklank omdat ze de betekenis van de tekst openliet?! Voor moderne exegeten is deze methode (meestal) onaanvaardbaar: zo'n midrasj gaat vaak (veel) te ver, lijkt de integriteit van de tekst aan te tasten & is ten koste van 't origineel op zoek naar betekenis!? Maar de rabbijnen geloofden dat de bijbeltekst 'het woord van G d' was & daarom ook oneindig. ÈLKE BETEKENIS die zij erin ontdekten, was zo ook door G d bedoeld, zolang ze maar nieuwe inzichten opleverde & de gemeenschap ten goede kwam?!? Tijdens hun uitleg van de tora verbeterden de rabbijnen vaak ook de bewoordingen van de tekst ...

Ze zeiden dan tegen hun leerlingen: 'Lees niet dit [...] maar dat!' Door zulke veranderingen brachten ze soms 'n toon van barmhartigheid in de tekst aan die in het origineel ontbrak.

Bijvoorbeeld toen rabbi Meïr, één van de meest vooraanstaande leerlingen van rav Akiva, 'n voorschrift uit Deuteronomium besprak: 'ALS IEMAND EEN MISDRIJF HEEFT GEPLEEGD WAAROP DE DOODSTRAF STAAT, EN U HANGT HEM NA VOLTREKKING VAN HET VONNIS AAN EEN PAAL, DAN MOET U ZIJN LIJK VÓÓR HET EINDE VAN DE DAG BEGRAVEN EN HET DAAR NIET 'S NACHTS NOG BUITEN LATEN HANGEN; ANDERS MAAKT U HET LAND DAT YHWH, UW G D, U ALS GRONDGEBIED GEEFT, ONREIN. WANT OP EEN GEHANGENE RUST G DS VLOEK [kilelat ELOHIEM]!' De Israëlieten hadden zelf belang bij deze bepaling, want als ze het land onrein maakten, dan zouden ze het kwijtraken.

Maar rabbi Meïr stelde een nieuw lezing voor, die gebaseerd was op 'n spel met woorden: 'Lees niet KILELAT ELOHIEM,' zei hij, 'maar KALLAT ELOHIEM [de pijn van g d]!' Ook i/d alleronwaarschijnlijkste stukken v/d tora vielen zo wel de liefde & de gulden regel te ontdekken! (Waar 'n wil is, daar ...?)! Zoals 'n modern geleerde zegt: 'De weefspoel v/d midrasj weeft 'n patroon van barmhartigheid om 'n strenge wetsbepaling heen!' Omdat de rabbijn z'n leerlingen ertoe opriep de tekst te veranderen, raakten ook zíj betrokken in 't actieve proces van eindeloze herinterpretatie. Je kunt daar blijkbaar (bijna) alle kanten mee uit als je dat echt wilt?

Waar beginnen & eindigen goed gebruik & misbruik? Wat is ècht waar of onwaar? Welke intentie bewerkt wat?