huthering weights

365 dagen per jaar sinterpiet & zwarte klaas [for some] 't kan verkeren met beweren & geweren ka DB pa 124 Terwijl sommige Europeanen in 't Nabije Midden Oosten tegen de moslims vochten, studeerden andere in Spanje samen met de moslimgeleerden die hen hielpen om 'n groot deel v/d cultuur terug te kunnen vinden die ze tijdens de duistere middeleeuwen waren kwijtgeraakt. In 't islamitisch koninkrijk al-Andalus ontdekten nu zo westerse geleerden de geneeskunde, wiskunde & wetenschap v/h klassieke Griekenland, die juist i/d moslimwereld bewaard waren gebleven & wèl verder waren ontwikkeld. Zij maakten in 't Arabisch kennis met Aristoteles & vertaalden zijn werk in 't Latijn. Europa maakte zich op voor 'n intellectuele wedergeboorte. De rationele wijsbegeerte van Aristoteles, die nuchterder was dan 't Platonisme dat ze zich via de kerkvaders eigen hadden gemaakt, vervulde veelwesterse geleerden met opwinding & stimuleerde hen om hun eigen denkvermogen te gebruiken.

Dìt had (ook) onvermijdelijk gevolgen voor de bestudering v/d Bijbel: terwijl Europa zich organiseerde & het rationele ideaal er voet aan de grond kreeg, probeerden geleerden & monniken 'n zeker systeem aan te brengen i/d nogal chaotische tradities & toestanden die ze hadden beërfd: de tekst v/d Vulgaat was bedorven geraakt door de opeengestapelde fouten van generaties monniken-kopiisten die elk boek v/d bijbel meestal voor-zagen van 'n voorwoord met 'n commentaar van Hiëronymus of van één v/d andere 'kerkvaders'. In de 11e eeuw hadden de meeste gebruikte boeken zo ook heel verschillende voorwoorden gekregen, die elkaar nogal eens (ON)behoorlijk tegenspraken.

'n Groepje Franse geleerden stelde daarom 'n standaardcommentaar samen, dat bekendstaat als de Glossa Ordinaria: Anselmus van Laon (ca. 1050-1117), die hiervoor de basis legde, wilde docenten 'n duidelijker uitleg verschaffen van elk vers v/d Bijbel! Àls de lezer een probleem tegen-kwam, dan kòn hij zo de noten i/d marges of tussen de regels v/h manuscript raadplegen, die verklaringen bevatten van Hiëronymus, Augustinus of Gregorius; die Glossa was weinig méér dan 'n samenraapsel van beknopte aantekeningen; er was nog weinig of geen ruimte voor 'n uitvoerige bespreking van subtieler details.

Maar de geleerden verwierven zó wèl al 'n rudimentaire kennis waarop ze kònden voortbouwen.