Hot oil is made of This: who am I to disagree? Gimme some sweet dreams to conquer the world, rattle my bones & heal my brains ........
Dat was nog maar 't begin van 'n spektakelstuk waarvan 't nog maar de vraag is of 't ooit nog 'n bevredigend eind krijgt! SS Montefiore beschrijft aldus met veel verve alle bedrijven & hun hoofdrolspelers van dit stuk, dat soms 'n melodrama, van tijd tot tijd 'n klucht, maar meestal toch (nog steeds?) 'n tragedie ('komedie'

is ... ALLE hoogte- & vooral ook dieptepunten passeren zo de revue: van 't 'eeuwige' zogenaamde verschijnen van Ye(ho)sjoe(a) & 't ontstaan v/h christendom, de vernietiging v/d Tempel (herhaalde malen), de opkomst v/d islam & de verovering(en) v/d stad, de kruistochten, Arabieren, Turken & diverse andere heiligen & schurken tot de stichting van ISRAEL als 'n moderne 'westerse' staat temidden van oceanen islamieten, christelijke sekten & joodse onderverdelingen in 'goeden & slechten' ...
Van voor koning David tot & met de huidige Davidsstad gekend door joden, christenen & moslims op heel eigen wijzen & bonte manieren.
De brave lezer die aan de hand va. SSM dit bloede oor door de tijd heeft gevolgd, weet in elk geval wel EEN ding zeker: de Heilige Stad is bepaald geen 'gezegende plek' meer op 't eerste (tweede & derde) gezicht?! Dat is mede te wijten aan de talloze heersers met wie de stad in de loop van minstens drie millennia werd opgezadeld & die maar heel zelden 't predikaat 'humaan' verdienen. De moslims komen er in de late middeleeuwen misschien nog wel 't best vanaf, beter in ieder geval dan de door extreem fanatieke geloofswaan gedreven kruisridders (Applish: kruier SSers), al waarschuwt Montefiore ervoor om de boegbeelden van de moslimverdraagzaamheid als Saladin & Soeleiman de Grote niet meer met een AL te rooskleurige bril te bezien ... Hun tolerantie ten opzichte van de andere twee religies was niet zozeer een kwestie van principe als wel van gewoon pragmatisme. 't Valt dus niet echt mee om uit deze internationale schurken-galerij de allergrootste boef uit te kiezen, maar de Turkse nationalist Djemal Pasja die tijdens de Eerste Wereldoorlog 'n moorddadig schrikbewind voerde, gooit hoge ogen.
Hij had 'n 'voorkeur voor sigaren, champagne, mooie Joodse courtisanes & wrede terechtstellingen' zo schrijft Montefiore.
Alsof de religieuze rivaliteit & haat nog niet genoeg waren, kwam 'r aan 't eind v/d 19de & 't begin v/d 20ste eeuw NOG 'n explosief element bij: 't overal opkomend nationalisme. Joodse intellectuelen kwamen tot de conclusie dat alleen nog maar 'n ei-gen staat echt bescherming kon bieden tegen 't overal weer uitslaande antisjemitisme in vooral Oost-Europa & Rusland.
DE aangewezen plek was Palestina, zoals 't "heilig land" sinds de Romeinen was gaan heten. Dit zg. Tsionisme stuitte herhaaldelijk op 't Palestijns natio-nalisme & ondanks 'n aanvankelijke ogenschijnlijke compromisbereidheid van zionistische kopstukken als de latere Israëlische premier Ben Goerion (David) bleek 'n zoveelste conflict (in meer dan 3000 jaar) onvermijdelijk.
SSM analyseert de diverse verwikkelingen rondom de stichting van de staat ISRAEL (ongeveer net zo groot/klein als de Benelux of NL) & 't Palestijns-Israëlisch conflict met gepaste afstande-lijkheid. Hij stelt vast dat het zoeken naar een compromis aan beide kanten is vastgelopen in vaak zeer kleingeestige wederzijdse onwrik-baarheid (Applish: narigheid), waarbij Yasser Arafat (familie v/d Moefti!) de twijfelachtige eer toekomt tien jaar geleden de laatste kans op een zinvolle doorbraak te hebben verspeeld?!
Sindsdien is 'de situatie' er met de opkomst van de fundamentalistische HAMAS nu niet echt
bepaald is vooruitgegaan. Hoe het nu verder moet mag je van niemand vragen, ook van Montefiore niet. Er kan alleen maar hope geput worden uit het feit dat Yeroesjalayiem al zoveel verschrikkingen door haar poorten heeft zien binnentrekken dat ze dit ook wel overleeft.
Simon Sebag Montefiore: Jeruzalem, de biografie. Uitgeverij Nieuw A'dam. Vertaald door Henk Moerdijk, George Pape & Mieke Hulsbosch.
ISBN 9789046807804. 732 blz. €40
