G d heeft dus, gezien het voorgaande, volop met het bestaan van mens en wereld te maken, volgens de uitgangspunten van een pan-en-theïstische visie. Toch roept het blijkbaar vandaag de mydidag voor velen problemen op om g d als "Schepper" te beschouwen. Want hoe verhoudt zich een 'scheppende g d' dan wel (of niet) tot het proces van evolutie dat onmiskenbaar is in de wording van de wereld?
En wat heeft deze g d te maken met 'het kwaad' dat zo overvloedig en genadeloos kan rondgaan op aarde?
Zowel een theïstische als pantheïstische benadering komt hier, zo kwam hier al eerder en vaker aan de orde, met weinig aantrekkelijke of plausibele reacties: hoe ligt dat binnen het panentheisme? Daarvoor moeten we eerst het evolutionaire perspectief op de werkelijkheid beter
leren verkennen, want dat zegt belangrijke dingen over het ontstaan van het universum en de verschillende levensvormen op aarde.
In vogelvlucht dus nog maar even snel iets over deze geschiedenis!
Men onderscheidde daarin de fasen van een kosmische, een planetaire, een biologische en een culturele evolutie: volgens wetenschappers is er een proces gaande dat zo ongeveer 13 miljard jaar geleden begon, na een Big Bang of Flash, 'oerknalflits', met de wording van het heelal ...
Ons zonnestelsel is dan ongeveer 6 miljard jaar oud, en de legtijd van de aarde werd op zo'n 4,5 miljard jaar geschat. Het ontstaan van de aller-eerste vormen van leven dateert men tegenwoordig ongeveer twee miljard jaar terug. De eerste ongewervelde dieren leefden zo'n 500 miljoen jaar geleden, de eerste zoogdieren 180 miljoen, de eerste vogels 150 miljoen jaar geleden. Het plotseling uitsterven van de dinosaurussen zou dan ongeveer zo'n 65 miljoen jaar terug in de tijd zijn. Uit de orde van de primaten en de familie van de homoniden ontwikkelde zich ruim twee miljoen jaar geleden de menselijke(r) wordende soort. Homo erectus is de mensachtige die zich vervolgens op twee benen gaat voortbewegen en rond twee honderdduizend VC verschijnt dan homo sapiens ten tonele die met onze schedelinhoud van 1500 cc al heel aardig kan denken en spreken, & zo
al heel wat kennis weet over te dragen op hun kinderen, onze verre voorouders. Zo ontstaan er rond 50.000 VC die eerste uitingen van 'n cultuur van jager~verzamelaars. Daarbinnen werd de ontwikkeling van de landbouw, rond 10.000 VC, als een zeer belangrijk gebeuren gezien, samen met de eerste nederzettingen in kleine dorpen en machtiger steden, voedseloverschotten en bevolkingstoenames, groter bouwwerken & veroveringstochten, zo'n beetje vergelijkbaar met onze industriele revoluties, technologische nieuwigheden, de sprong in het heelal en naar binnen in ons brein ...
Tot zover dit korte beknopte overzichtje, dat ook al eerder en vaker ter sprake is gekomen in de afgelopen jaren, dat ongetwijfeld alweer zeer gebrekkig is en in de toekomst nog regelmatig zal moeten worden bijgesteld, aangevuld en gecorrigeerd. Wel is dit wetenschappelijk gezien een stand van zaken war je toch in hoofdlijnen niet omheen kunt, wil je kunnen meedoen aan een serieus gesprek over de zg. 'werkelijkheid' ...
Wie nog steeds meent dit alles op grond van de bijbelboeken van de afgelopen duizenden jaren te moeten bestrijden, vecht ongetwijfeld tegen windmolens, hersenspinsels, onhoudbare simplificaties en talloze bierkaaien & andere drank~ & drugslokalen, maffe medicaties & bullshitterijen.
Dat beseft o.a. ook het Vaticaan: nadat al eerder in 1992 Galilei werd gerehabiliteerd, verkondigde paus Johannes Paulus II in 1996 dat ook de evolutietheorie niet meer kan worden afgedaan als alleen maar een zuiver speculatieve hypothese zonder enige verdere serieuze betekenis ...
Wel is het goed om uiterst kritisch te blijven op de talloze claims die hiermee ook telkens weer gepaard kunnen gaan door dezen en genen!
Bij meerdere auteurs werd een evolutionair perspectief op de werkelijkheid tot een zwevende totaaltheorie waarmee men alles & iedereen meende te kunnen verklaren tot in de allerkleinste details? Dan gaat 'de evolutie' door allerlei ingewikkelde populistische mechanismes e.d. zo vreselijk selfsupporting werken dat er voor g d totaal geen ruimte meer lijkt te zijn: hij/zij/het wordt dan schijnbaar volkomen overbodig of onnodig, zonder dat nog een mogelijkheid aan bod lijkt te komen dat g d in zo'n proces van evolutie aanwezig is en blijft voor menselijke(r) maat: dat zou bijvoorbeeld de factor toeval, rijkelijk aanwezig in het evolutiedenken, kunnen verkleinen en het hele proces ietwat minder doel-loos, zinloos & 'goddeloos' maken dan vaak gedacht werd. Wel moet je heel goed uit blijven kijken op welke wijze je g d ter sprake doet komen in dit hele gebeuren. Sommige wetenschappers menen de geest van g d te ontdekken in het bestaan van bepaalde wetmatigheden en natuur-constanten die onmisbaar zijn voor het leven op aarde en het ontstaan van het menselijk bewustzijn. Ook zo'n stroming als "Intelligent Design" beweegt zich in deze richting, als zou er bij g d een van tevoren uitgetekend ontwerp zijn en al klaarliggen om alles recht te gaan breien ...
Dat doet geen recht aan evolutie als een proces zonder kant en klaar doel maar met een open einde: een proces ook met talloze onzichtbare mislukkingen terwijl wij alleen de variaties (willen) zien die zg. "gelukt" zijn?! Het is daarom niet verstandig om g d als het ware vast te leggen
Aan de ketting van bepaalde wetten of principes in de natuur, want dan dreigt het gevaar dat "hij/zij/het" verantwoordelijk wordt voor 'THE survival of THE fittest'. Want waarom zou die wetmatigheid opeens niet uit g d voortkomen? Dit "recht van de sterkste" staat echter loodrecht op wat de bijbelboeken ons kunnen leren over de zorg voor de zwakkeren, jongeren, ouderen, zieken & mismaakten: zo werkt het dus niet meer!
G d kan niet langer statisch worden verbonden aan bepaalde naturwetten of ontwerpen: hier is het belangrijk om vast te houden aan de gedachte dat g d niet eenmalig in 't ene of andere verre verleden "de Schepper" was, maar dat hij nog altijd als creatieve Geest betrokken is in het geheel van deze "menselijke(r) wereld in wording". Daarin opent zij telkens nieuwe mogelijkheden: op die manier is g d dus niet zozeer de bron van al wat er IS, maar veel meer van alles "wat kan zijn". Voor "onze g d" geldt geen stilstand maar juist dynamiek: daarom kunnen we g d ook zien als oproep dan als oorzaak. Meer degene die ons oproept stuk voor stuk keer op keer tot nieuwe kansen en wegen, dan een soort van super~ regisseur achter de schermen die stiekum aan touwtjes trekt en tovertrucjes uithaalt tot lering en vermaak, als gluurder of fuehrer of zoiets ...
G d is als het ware bij wijze van spreken en schrijven de roepstem die ons uitnodigt om te regaeren op de 'nieuwer' mogelijkheden die hij/zij ons blijft aanbieden: dat geldt zowel voor mensen persoonlijk als voor deze evolutionair wordende wereld. Op deze manier is g d dus volledig volop betrokken op onze werkelijkheid: zonder dat je hem/haar zomaar kunt lokaliseren, fixeren of op verouderde wijzen annexeren als vroeger ...
G d is nergens los verkrijgbaar: in de bijbelboeken kom je bijvoorbeeld iets dergelijks tegen in de mydiverhalen over Avraham en Mosjeh ~ g d is de stem die hen oproept om weg te trekken, of de wolk die voor hen uittrekt. "G d is" als een lamp voor hun voeten & een licht op hun paden: g d wenkt mensen en lokt hen op onbekende wegen, draagt ons en inspireert ons met liefde & zoals g d dat "met mensen doet", zo is het ook de aanwezige trekkende en dragende kracht van heel
'dit multiculturele veelzijdige'
en menselijke(r)
bestaan
...
...




