Hij {JPC} & z'n opvolgers kregen i/d 17e eeuw nog

maar beperkte gebieden onder hun Oppergezag: op Sumatra Padang & Omgeving, op Java, 't volkrijkste eiland, het gebied bezuiden BA TAVIA, op Celebes ('t latere Sulawesi) de havenplaatsen Makassar & Menado, maar vooral ook verder oostelijk een deel v/d Molukken al waar de specerijen geteeld werden die de Compagnie in Europa met grote winsten doorverkocht!

Deze Compagnie die in héél Asia vestigingen had, ook in Japan, was de grootste handelsonderneming die de wereld i/d 17e & 18e eeuw kende. Zij keerde gemiddeld zo'n 20% dividend uit: eind 18e eeuw kwam zij echter in moeilijkheden en nam de Staat haar over. Deze NL.-Staat breidde i/d 19e eeuw zijn gezag uit in de Archipel & dat proces werd versneld na de opening v/h Suezkanaal in 1869?

Voordien al was, zoals 'n Minister 't graag uitdrukte, Java geworden als 'DE KURK WAAR NEDERLAND OP DRIJFT'! Òp dàt eiland hàd al meer dan de helft v/d bevolking een déél v/h jaar móeten werken i/d gouvernementsculturen. De wìnsten, 't "BATIG SLOT", zoals dat nu heette, waren goed voor een dèrde van alle staatsinkomsten.

Dáár rees in ons land drieërlei verzet tegen: verzet v/d schrijver Eduard Douwes Dekker, MULTATULI, die in 1860 in zijn Max Havelaar Nederland 'een roofstaat' genoemd had, verzet v/d anti-revolutionair Abraham Kuyper die in 1901 in háár troonrede Koningin Wilhelmi-na liet zeggen dàt Nederland jegens Indië een zedelijke roeping had, èn verzet v/d kant v/d Nederlandse Ondernemers die bij de verde-re exploitatie exploitatie van Indië vervolgens de plaats van het gouvernement wilden innemen?

Verdere exploitatie vergde uitbreiding & consolidatie v/h Nederlandse Gezàg: hetgeen gepaard ging met Strijd, vooral op Lombok & in Atjeh ~~~
31 dec 2014 - bewerkt op 31 dec 2014 - meld ongepast verhaal
Weet je zeker dat je dit verhaal wilt rapporteren? Ja | Nee
Profielfoto van Asih
Asih, man, 80 jaar
   
Log in om een reactie te plaatsen.   vorige volgende