esoterische dialogen yesjoeayehoedahjudasevangelie


~*~

HET
'geheime' evangelie
van Yehoedah presenteert zich in de eerste zinnen als
"Het geheime verslag van de openbaring die Yehosjoea
[haNatsri haMasjiach] eens openbaarde
in een gesprek met Yehoedah
Isj-Keriot.

Dit gesprek
had plaats gedurende acht dagen en drie dagen
voordat hij het paasfeest vierde."
"Geheim" wijst op iets esoterisch,
en inderdaad is dit evangelie
een esoterisch geschrift.

Het pretendeert
het verslag te zijn van een openbaring van Yesjoea.
Dergelijke 'openbaringen' kwamen destijds veel voor,
maar WAT dan precies geopenbaard werd,
bleef meestal onbekend: het mocht immers slechts in zeer beperkte kring
worden doorgegeven en niemand mocht er met de buitenwereld
over spreken.

En nu
is ons hier
zo'n openbaring als het ware
[ook opnieuw & nu alweer]
in de mydischoot
gevallen.


De openbaring
wordt gegeven aan Yehoedah.
Hij is hier niet de verworpene, maar de verkorene,
de leerling die alle andere discipelen overtreft.
Geen sinistere booswicht [meer], maar schitterende uitblinker.
Na lang kloppen op de tekst en de structuur van het gehele evangelie lijkt mij
[aldus Hans van Oort, de vertaler in dit geval]
de oplossing als volgt.


Eerst
spreekt Yesjoe met alle leerlingen, Yehoedah [isj-Keriot] incluis.
Drie gesprekken op drie dagen, met allen.
Dan volgt een lang gesprek met Yehoedah alleen.
De schrijver laat dat acht dagen duren.
Acht verwijst naar het volmaakte.
Yehoedah wordt acht dagen ingewijd;
daarna volgt zijn mystieke 'optrekking'
ofwel 'hemelvaart'.


Waarin
wordt Yehoedah
en deels de rest van de discipelen ingewijd?
Ook dat duiden de eerste zinnen al aan: 'de mysteries boven deze wereld
en wat zal plaatsvinden aan het einde van deze wereld'.
Als elke rabbi in die tijd vertelt Yehosjoea 'verborgenheden'
in de kring van de eigen ingewijden.
Ook het latere rabbijnse jodendom kent dergelijke openbaringen
[tot op de mydidag van vandaag],
zoals eveneens de islam, naast de Koran, haar esoterische treadities heeft.
Godsdiensthistorisch is deze tekst vooral verwant met bepaalde vormen
van de latere 'cabala'
[kabbala].


Over
'de geheimenissen
boven deze wereld'
en 'wat plaats zal vinden
aan het einde van deze wereld',
gaat het grootste deel van het Evangelie van Yehoedah.
In hoofdlijn blijkt het te gaan om een gnostische visie op het menselijk bestaan in deze wereld.
Voorondersteld is dat de innerlijke kern van de mens goddelijk is.
Deze innerlijke mens moet worden verlost.
En DAT is wat Yehoedah uiteindelijk bij Yehosjoea doet door hem 'over te leveren'.
Ook de mens Yesjoea moet van zijn aardse, vergankelijke lichaam worden bevrijd.
Die daad - hier dus uiterst positief geduid - wordt in gang gezet door Yehoedah.
Niet wordt gezegd dat hij Yesjoe verraadt en al helemaal niet met een kus.
Yehoedah geeft Yesj
'over'.


Het "Judasevangelie" bevestigt
dat wij het Griekse werkwoord paradidonai, dat ook in het oudere NT
vaak in dit verband voorkomt, niet [meer] moeten vertalen met 'verraden',
maar met [vooral dus hier positief] 'overgeven', 'overhandigen',
soms zelfs 'toevertrouwen'.


Een voor ons
'myditijdsgewricht'
allicht heel belangrijk element:
Christos wordt 'de Profeet' genoemd.
Dat verwijst naar oeroud joods-christelijk erfgoed.
De oudste christelijke gemeente van Yeroesjalayim bestond uit joden.
Ook als joden 'christen' zijn geworden, wanneer ze Yehosjoea haNatsri
als 'haMasjiach' hebben aanvaard,
dan gebeurt dit BINNEN hun joodse voorstellingswereld.
Zij hebben Yesjoea gezien als de beloofde profeet.
Veelzeggend dus zoals hier niet alleen joodse en oerschristelijke,
maar ook islamitische voorstellingen over Yesjoe ["Jesus"/"Isa"] met elkaar overeenkomen.
In de koran luidt het:
'Hij [Isa] zei: "IK BEN Gods Dienaar:
hij heeft mij de Schrift gegeven en hij heeft mij tot Profeet gemaakt"'
[soera 19:30]
...


Deze vondst
van het "Judasevangelie" betekent veel!
We wisten al van het bestaan en vagelijk over de inhoud van de tekst.
Maar nooit werd ook maar EEN letterlijk citaat uit deze geheime 'openbaring' bekend?
Dat we nu ineens die tekst hebben,
is op zich al een sensatie.


Het is een esoterische tekst.
Ook dat is heel bijzonder.
Naar mijn inzicht [HvO] was deze openbaring echt bedoeld
om binnen kleine kring geheim te blijven.
En dat is dus blijkbaar/schijnbaar
eeuwenlang ook
echt gelukt
...


Dit 'evangelie'
geeft bijzondere informatie
over een sterk joods gekleurde en nu christelijk geworden
gnostische groepering die vooral voorkwam in Egypte, maar oorspronkelijk ook aanhangers had in Yeroesjalayim, en ongeveer in de jaren 120-160, wellicht zelfs al eerder,
heeft ook zij haar opvattingen
op schrift gesteld.
Aan het beeld van een veelkleurig jodendom
en het daaruit ontstane christendom voegt dit geschrift
een nieuw facet toe.


Via dit 'Judasevangelie'
hebben we dus mogelijk zelfs 'nieuwe woorden' van Yehosjoea.
Een opnieuw oeroude overlevering die meldt hoe de allereerste [joodse] christenen Yesjoea zagen.
Als de Profeet, ook als de Naam, de wezensopenbaring
van de Eeuwige.


EN,
last but not least:
hier wordt een totaal ander beeld van Yehoedah getekend.
Dat is 'protestexegese' zoals die in de Vroege Kerk in het algemeen,
en in joods-gnostieke kring in het bijzonder, vaker voorkwam.
Dat "Judas" [-Iouda{s}=Yehoedah=de Jood] hierbij in het centrum staat, is veelbetekenend.
Ook hierover zal de discussie zeker verder
voortgaan.


Zie ook:
Prof.dr. J. van Oort:
Het Evangelie van Judas,
inleiding, vertaling, toelichting.
Ten Have, 192 blz. a 19,90 euro
ISBN 902595725
of voor de volledige tekst van Van Oorts inleiding
www.trouw.nl/judas
~@~
06 sep 2006 - bewerkt op 09 jun 2008 - meld ongepast verhaal
Weet je zeker dat je dit verhaal wilt rapporteren? Ja | Nee
Profielfoto van Asih
Asih, man, 81 jaar
   
Log in om een reactie te plaatsen.   vorige volgende