Douwe Dabbert

In mijn jeugd las ik veel stripboeken, met name de Donald Duck die wekelijks geleverd werd. Mijn opa bond deze samen voor ons dus we hadden een kast vol met verhalen die vele jaren teruggingen. Ik heb al deze bundels zo veel gelezen dat ik de plaatjes nog steeds herken en de verhalen ongetwijfeld nog na kan vertellen.

Er waren verhalen die in stukken werden opgebroken en elke week een paar pagina’s besloegen. Douwe Dabbert was zo’n soort verhaal. Omdat ik jaren aan pagina’s in de kast had staan, kon ik ze achter elkaar doorlezen. Maar de nieuwere verhalen was wachten op de volgende week. Tot ik op een vakantie (naar aannemelijk Frankrijk,) stripboeken kreeg van Douwe Dabbert. Elke vakantie kregen mijn broer en ik een tas met kleinigheidjes om ons bezig te houden tijdens de reis of het verblijf. Meerdere boeken en stripboeken heb ik in de jaren verzameld door deze reizen. Volgens mij kreeg ik daardoor ook mijn eerste Harry Potter boek. Hoewel ik een deel ben vergeten heb ik ook een deel onthouden en waarschijnlijk nog ergens in een doos. Zilvervlerk, een verhaal over een vleermuis, Artemis Fowl, Harry Potter en dus ook Douwe Dabbert.

Douwe leeft in een alternatieve variant van oud Holland. Ja, het land heet Nederland, maar de plaatsen die beschreven staan bestaan niet. De kledij is wat men droeg rond de tijd van de VOC reizen (welke overigens ook bij naam genoemd worden) en niemand weet precies waar Douwe vandaan komt. Het verbaasde me dat in het eerste boek, “De verwende prinses” geen introductie of achtergrondverhaal stond. Hij kwam gewoon aangelopen en was er ineens. Een oude zwerversbaas met een toverknapzak die altijd tevoorschijn kon toveren wat Douwe op dat moment nodig had. Gekregen van zijn vader of zijn oom, die een beetje toveren kon.

Douwe had in elke stad waar hij kwam wel vrienden en verblijfplaatsen. Hij nam met weinig genoegen mede omdat zijn knapzak natuurlijk altijd wel wat tevoorschijn kon toveren. Maar nooit extravagante maaltijden, tenzij er een feest was. Een blok kaas, een bruinbrood, een kan met bier of tabak voor zijn pijp. Ja, vroeger mocht je nog roken in stripboeken. Dat zwerversbestaan van hem zag er goed uit. Geen verplicht werk, geen vast adres, overal vrienden en veel door de natuur aan het wandelen. “De weg wijst vanzelf” was zijn motto, dus druk maken deed hij zich weinig, tenzij het avontuur erom vroeg natuurlijk. Meerdere malen wordt hem gevraagd ergens te blijven, maar altijd verkiest hij zijn vrijheid boven alles.

Dit alles staat in schraal contrast met de werkelijkheid. Aan het boerenveld waar ik langsfiets op mijn vaste route, ligt een bergje rommel waar een zijl overheen gespannen is. In de jaren is er steeds meer bij gekomen en al vaker vroeg ik mij af of het de boer was die iets “even” had achter gelaten, of het de woonplaats van een zwerver was. Deze week kreeg ik mijn antwoord en zag ik iemand zitten. Voorover gebogen met een capuchon over zijn hoofd getrokken terwijl hij bezig was met iets in te spuiten waardoor hij ongetwijfeld niet meer hoefde te voelen. Het lukt me niet de situatie te omschrijven zonder op deze persoon neer te praten, en dat is absoluut niet wat ik zou willen. Het ergste wat een maatschappij kan doen is immers iemand creëren die niets te verliezen heeft. Tegelijkertijd moet iemand wel geholpen willen worden. Ik ken zijn verhaal niet. Het is niet aan mij om te oordelen.

Natuurlijk was landloperij vroeger ook verboden en zal het romantiseren van het verkeerde zijn. Maar met plezier lees ik nu nog/weer de verhalen van Douwe. In een wereld waarin zwerven geen straf maar een gift was.


-VLH