de 'kegel' regeert ... [after all!]
groen]
~!@!~
"Whatever
goes up
must come
down,
again and again
and again ..."
Een naieve kijk
op vertaalwerk is
dat de vertaler net zo lang probeert
om de achtereenvolgende woorden uit de brontakst
in het Nederlands om te zetten
totdat dat niet goed meer lukt en er een truc
moet worden toegepast.
Vanuit dat idee
wordt weleens beweerd
dat er woorden uit het Hebreeuws of Grieks
in de vertaling zijn verdwenen,
of dat er in de Nederlandse tekst
ten onrechte meer woorden staan dan
in de brontekst.
Dat het leveren van een goede vertaling
iets anders is dan een woord-voor-woord overzetten van de oorsrponkelijke tekst,
is onderhand wel duidelijk geworden uit
de voorgaande mydiverhaaltjes?
HET
Handboek zegt hierover
het volgende:
"We vertalen het vastgestelde tekstcorpus
en laten daar niets uit weg.
DAT betekent uiteraard NIET dat de vertaling evenveel woorden
zal tellen als de brontekst.
Het Nederlands
heeft nu eenmaal een ander idioom
dan de brontalen.
SOMS
vereist het Nederlands
MINDER worden dan de brontekst of kan een notie in de formulering
van een zin als geheel worden
verdisconteerd.
ANDERZIJDS
heeft het Nederlands soms MEER woorden nodig
om iets uit te drukken
dan de brontaal."
Een
voorbeeld:
Handelingen 1:9
luidt in de nieuwe[re] vertaling:
"Toen hij dit gezegd had werd hij voor hun ogen omhooggeheven
en door een wolk opgenomen,
zodat zij hem niet meer
zagen."
Ter
vergelijking
de Statenvertaling
[editie 1977]:
"En toen Hij dit gezegd had, werd Hij opgenomen, terwijl zij het zagen.
en een wolk nam Hem weg
van hun ogen."
De
Griekse tekst luidt
woord voor woord weergegeven:
"En dit gezegd-hebbend kijkend zij werd-opgenomen en wol nam-weg
hem van de ogen
van-hen."
De
Griekse tekst
heeft hier 14 woorden:
de Statenvertaling en de NBV
beide 22.
Het
Nederlands heeft
[over het algemeen veel]
meer woorden nodig, o.a. omdat het Grieks de persoonlijke voornaamwoorden 'hij' & 'zij' niet apart vermeldt en bij werkwoordsvormen
zoals 'gezegd had' en 'werd omhooggeheven'
met slechts EEN woord
kan volstaan.
Onder meer
door DIT verschijnsel
['hij werd omhooggeheven' is in het Grieks slechts EEN woord]
komt het veel vaker voor dat het Nederlands
meer woord nodig heeft dan het Grieks,
hoewel het omgekeerde SOMS
ook voorkomt,
afhankelijk van de stijl
van de schrijver.
De Griekse brontekst
van het boek Handelingen telt iets meer dan 18.100 woorden,
terwijl de versie van de NBG-vertaling 1951 er iets meer dan 24.100 heeft,
de Groot Nieuws Bijbel iets minder dan 24.000
en de NBV 25.000.
Op zich
zegt dit niet veel,
maar de verhouding geeft aan dat de Nederlandse taal
over het algemeen [veel] meer woorden gebruikt
dan de Griekse [en de
Hebreeuwse]!
De
hiervoor
geciteeree vertaalregel
vermeldt tevens dat er niets uit de tekst wordt weggelaten.
DIT betekent dat herhalingen in de brontekst
niet worden gecomprimeerd
tot een compacter
uitgave.
ZO
staan er in het
"Oude Testament" een aantal gedeelten
die voor ONS gevoel
wellicht nogal omslachtig
zijn geformuleerd?
Zo wordt in Numeri 7:12-83
TWAALF maal dezelfde handeling beschreven
[een bepaald offerritueel].
In de GNB
is DIT gedeelte samengevat,
waarbij de herhalingen niet meer
zichtbaar zijn.
In de NBV
blijven dergelijke herhalingen echter
gehandhaafd ...
DUS
kortom voor nu,
omdat 'het' anders weer
'veel te lang zou worden':
we hebben te maken
met een brede basis van bronteksten
en allerlei corresponderende gegevens 'vanaf den beginne' ~
om dat geheel weer te geven
hebben we [over het algemeen]
VEEL MEER woorden nodig
dan in de oorspronkelijke ta[a]l[en],
maar als puntje bij paaltje komt
en we de puntjes
op de 'i' zetten
voldoet een tamelijk GERING
aantal woorden!
Zogenaamde
myDi-mensen praten [en schrijven]
met zichzelf [en elk ander] om hun [ONS] leven te 'verduidelijken':
we leren verwoorden alles wat we tegenkomen en 'scheppen',
DIE veelheid veroorzaakt steeds MEER woorden voor wat we 'ontdekken',
en die [zich uitbreidende veelheid] proberen we weer
terug te brengen tot de 'essentie' van ons
myDi-bestaan.
DE
'piramide'
van onze cultuur
zetten we 'op z'n kop' om beter in staat te zijn
te kunnen bepalen WAAR 'het' eigenlijk
in ons leven
om gaat ...
En
DAT
vergt een frisse kijk
naar binnen [in onszelf] en
naar buiten [zover het oog van de 'geest' reikt]
EN OOK een gedegen kennis [ongeveer 'vuistgroot']
van wat daaraan
'voorafging'.













~@~

.
Asih, man, 81 jaar
Log in om een reactie te plaatsen.
vorige
volgende