Charisma

Toen Helmert Woudenberg in 2007 een veelgeprezen voorstelling maakte over de vermoorde politicus Pim Fortuyn, moest hij sterker aan z'n eigen ouders denken dan bij zijn stukken over de oorlog: "Fortuyn was een woedende man, met stellige overtuigingen. En die woede kwam ondermeer voort uit de afwijzing door z'n vader, die niets van zijn homoseksualiteit moest hebben. Z'n moeder, die hij adoreerde, trok hem als kind sterk naar zich toe, als ze weer eens ruzie had met haar man. En als de ruzie over was, dan stootte ze haar zoon weer af. De weigering om zich neer te leggen bij die afwijzing door z'n oudere, was de sterkste drijfveer van Fortuyn. Ik ben daar als wees 'n beetje jaloers op. Ik heb neven & nichten van wie de vader WEL is teruggekomen v/h oostfront. DAT heeft tot grote conflicten geleid: ik heb nooit conflicten met m'n ouders gehad. Ze waren 25 & 21 toen ze dood gingen, jong & idealistisch. Ze zouden 'n flinke tik hebben gekregen na de oorlog. En ik was 'n heel ander iemand geworden. Misschien was ik net als Fortuyn bepaald door mijn strijd met hen?!

Deze nieuwe voorstelling nu ligt i/d lijn van 'Fortuyn'. EEN van mijn bronnen is de psycholoog Alice Miller, die schrijft dat Adolf Hitler in zijn redevoeringen in feite 'n soort van karikatuur van z'n vader werd: 'n overspannen kind dat 't imago van z'n vader opblaast tot haast monstrueuze proporties!" HW & z'n technicus, de Schot Tam Henderson, gaan ietwat later 'n hapje eten. Ze doorkruisen al 8 jaar samen 't land. HW, grappend: "'t Is als 'n huwelijk, we hebben elkaar hoegenaamd niks meer te zeggen. In de auto draaien we luisterboeken."

TH: "Soms vergeet Helmert 'n stukje tekst, maar ik ben de enige die dat merkt. Ik zie 't aan z'n ogen. Dan valt 'r 'n pauze van maar 'n seconde & dan weet ik dat hij aan 't denken is. 't Publiek merkt 't niet, hij kan denken & tegelijkertijd doorspelen." HW: "Bij onze eerste try-out dacht ik: god, wat duurt dit lang. Maar als 't stuk eenmaal in m'n systeem zit, dan duurt de hele voorstelling in mijn beleving tien minuten. Dan schiet ik erdoorheen. 't Wordt bijna 'n lied, alsof ik niet spreek, maar zing. Ik voel me vaak als 'n pianist. Die komt op, zet z'n vingers op de toesten & speelt 't eerste akkoord. Dan volgt 't volgende & dan kan hij niet meer terug!" Bij z'n laatste stukje pizza speelt hij , middenin 'n verhaal, een woede-uitbarsting van Hitler na. Personeel, dat bij de bar stond te praten, valt even stil. Ik (m) heb hem EEN keer gezien & gehoord begin jaren zeventig in 't Dercksencentrum in Buitenveldert toen hij nog in 't Werktheater zat & wat me opviel was z'n grote charisme: 'n aanwezigheid die uitstraalt in houding, stem, oogopslag, interactie die indruk maakt niet alleen door z'n toneelspel! Koffie nu.