KWAM
JEAN-JACQUES
ROUSSEAU (1712-177

,
FILOSOOF, OPVOEDKUNDIGE & ESSAYIST
UIT GENÈVE DIE ZICH GEVESTIGD HAD IN PARIJS,
TOT GROTENDEELS DEZELFDE CONCLUSIES ALS VICO.
Hij stemde niet in met de optimistische verbeteringsvisie van de philosophes.
De wetenschap leidde volgens hem tot verdeeldheid,
omdat maar heel weinig mensen deel konden hebben aan de wetenschappelijke revolutie & de meesten àchterbléven!
Daardoor leefden mensen immers ook in verschillende intellectuele werelden: 't wetenschappelijk rationalisme,
dat een emotieloze objectiviteit cultiveerde, kon een remming betekenen voor 'de natuurlijke afkeer
om 'n gevoelig wezen te zien lijden
of omkomen'.
Kennis was volgens Rousseau
een verstandelijke kwestie geworden, maar we zouden meer naar het 'hart' moeten luisteren:
volgens JJ stond het 'hart' niet gelijk aan emotie; het verwees naar 'n open houding van stil wachten -
ongeveer zoiets als het Griekse HESYCHIA ~, klaar om te luisteren naar de instinctieve impulsen
die aan onze bewuste woorden
en gedachten voorafgaan.
We moeten niet alleen
naar de rede luisteren, maar we moeten ook leren
om te gaan luisteren naar deze bescheiden stem van de natuur als een bijsturende factor
tegen de agressieve redeneertrant v/d filosofen
die de emoties wilden beheersen
& de weerspannigste elementen
van het leven onder
contrôle wilden
brengen.