5 over 8 @Maagdenburg & Knapenstein@Efteling enzo.

Hoe de nederlandse samenleving geleidelijk aan, stapsgewijs, niet meer vanuit de kerk kon worden gedefinieerd, kunnen we dankzij HK, vervolgens o.a. aan de hand van 3 levensgebieden ietwat nader toelichten. Niet zozeer bij wijze van historisch exposé, maar om dit oude verhaal te bewaren voor TE grote abstracties. Aan 't begin v/d ontmanteling hebben we 't buiten werking stellen v/h renteverbod aange-nomen: de EERSTE scheur i/d veronderstelde eenheid van religie & cultuur. Er zijn groter scheuren ontstaan, met verder strekkende draag-wijdtes.

De meest DRASTISCHE onderneming ~ in feite 't radicaal uiteengaan van beide ~ heeft de christelijke religie vooral aan zichzelf te danken (of wijten als je dat soms liever hoort): 'n onvoorziene maar niet onredelijke wending. Aan de basis ervan ligt de opkomst van een meervoud van reëel bestaande religies in EEN & 't zelfde land. In feite was 't niet eens 'n meervoud van religies ~ dat moeten we er wel haastig aan toevoegen ~ maar 'n meervoud van vertakkingen binnen 't christendom, die elk voor zich 't monopolie op de ware religie voor zich opeisten & daarmee zich tot concurrente van elkaar veroordeelden. Verbitterde gevechten tussen de confessies, te weten de rk variant v/h christendom & de reformatorische, verwoestten tijdens de 30-jarige Oorlog de Duitse Landen: brandschatting van zowel plat-teland als steden (Maagdenburg) was aan de orde v/d myDidag, bevolkingen werden opgejaagd, vermoord & naar schatting gedecimeerd wat aantal betreft: die uitzichtloze strijd kon alleen beëindigd worden door de diverse religieuze fracties te dwingen om hun TE absolute uitspraken, opgebouwd vanuit verschillend religieus inzicht & gewoonte, achter zich te leren laten, & zo gezegd, zo gedaan, & geschiedde het: de zg. Liberale {SECULIERE} Staat werd geboren uit NOOD en NOODZAAK, bedacht door verlichte geesten v/d 17de en 18de eeuw, voor wie 't 'gezond verstand' BOVEN de religieuze absolutismen uitging. Frederik de Grote van Pruisen is zo'n fraai voorbeeld van wat zo-al deze nijvere geesten voor ogen stond: hij was geen democraat, allerminst zelfs, en zijn Staat geen rechtsstaat, maar hij was wel een vorst met 'n helder oog voor de onmogelijkheid om in 'n samenleving meerdere geloven, elk met z'n eigen ABSOLUTE aanspraken, nu zo nog op EEN & 'r zelfde kussen te hebben. Toen hij in 1740 a/d regering kwam, verklaarde hij o.a.
ALLE RELIGIONEN SIND GLEICH & GUT, wenn nur die Leute, so sie bekennen, EHRLICHE Leute sind.
Und wenn Türken & Heiden kaemen & wollten das Land peuplieren, so wollen wir ihnen Moscheen & Kirchen bauen!

'n Soort van positief multicultibeleid & idealen Met Harde Hand willen doorvoeren etc.?