36281shr67Één v/d gevangenen die Hanna hoorde, ...

MOET MARIANNE WACHSTEIN ZIJN GEWEEST, DE VROUW DIE IN HAAR NACHTPON UIT WENEN WAS GEKOMEN.
NET ALS Hanna heeft Marianne gedetailleerd verslag gedaan van haar verblijf i/d houten cellenbarak; veel van hun ervaringen
kwamen overeen, ook al verschilden de omstandigheden waarin zij hun verhaal deden sterk! Hanna kon haar verhaal pas ná de
oorlog vertellen, maar Marianne schreef zes maanden nadat ze gevangen gezeten had een ongecensureerd verslag van alles wat
zij meegemaakt had. In februari 1940 werd Marianne onverwachts vrijgelaten, om in Wenen getuigenis af te leggen tijdens het
proces tegen haar man, 'n Joods zakenman die door de nazirechtbank van corruptie beschuldigd werd. Zij schreef haar verslag
in de eerste weken na haar bevrijding, terwijl ze op krachten kwam in een Weens ziekenhuis. Haar verhaal is daardoor uniek,
want het is bijna comtrmporain. 'HET KAMP RAVENSBRÜCK BIJ FÜRSTENBERG IS EEN KAMP VOOR DWANGARBEID,' begon ze.
'Het werk dat we hier moeten doen (ik leed aan zenuwzwakte en kon daardoor niet werken) is het slepen van walsen met de
gebruikmaking van twee touwen en een greep. Deze greep moeten de vrouwen vastpakken en ze moesten eraan trekken......
Ze moesten zand in houten kisten versjouwen, in de zo'n werken, negen uur per dag. Drie keer per dag en twee keer op zater-
dag is er een zogeheten àppèl. Het kamp moet zich opstellen voor de barakken en stilstaan, als soldaten, met de handen tegen
het lichaam totdat het kamp geteld is door Frau Oberaufseherin [Johanna Langefeld]. Het kamp heeft 17 barakken. Één van die
barakken is voor Joden.' Vervolgens vertelt Marianne over haar aankomst in Ravensbrück en over wat er met haar in de cel van
hout gebeurde. Er was helemaal geen licht. De bewaakster, Zimmer, kwam binnen en schreeuwde tegen haar: 'JIJ ZULT HIER
VERHONGEREN EN JE KOMT HIER NIET MEER WEG!' Marianne antwoordde: 'Als dat GODS wil is, dan zal ik hier sterven.' Daarop
nam Zimmer haar mee de gang op en beval haar zich uit te kleden, tot op naar hemd. 'IK WERD IN EEN DWANGBUIS GESTOPT.
MIJN HANDEN ZATEN ZÓ OP ELKAAR GEPERST DAT ZE OPZWOLLEN. ZE PAKTEN ME BIJ MIJN KEEL EN GOOIDEN MET TERUG
DE CEL IN; DOOR DE DWANGBUIS RAAKTE IK BUITEN BEWUSTZIJN EN KREEG IK EEN GILAANVAL!' Toen Marianne wakker was
geworden, stond er een man in een uniform tegen haar aan te duwen. Het was Koegels plaatsvervanger Egon Zill, die haar op
haar neus stompte en tegen haar voeten, terwijl Zimmer aan haar haren trok. Ze kon zich op geen enkele manier verdedigen,
want ze zat nog steeds in de dwangbuis, en ze raakte weer bewusteloos van de pijn; toen ze ontwaakte, merkte ze dat ze in
haar eigen uitwerpselen lag en dat de dwangbuis verwijderd was. Ze bracht die nacht in haar cel door, in een nachthemd, al
klappertandend. De volgende dag kreeg ze een deken, en de derde dag een zak met stro & nog 'n deken, maar ze kreeg drie
dagen niets te eten. Vervolgens kreeg Marianne te horen dat ze drie extra weken arrest gekregen had 'wegens schreeuwen in
de cel en liggen in haar eigen uitwerpselen!' Net als Hanna Sturm werd Marianne aan Hedwig Apfel voorgesteld. En net als
Hanna werd zij gedwongen om voor straf een cel met Hedwig te delen. Anders dan Hanna was Marianne er echter wel van
overtuigd dat Hedwig gek was. Toen Zimmer bij hen aan de deur kwam, gooide Hedwig haar water naar de bewaakster en
spoog naar de deur & de strozak. 'ZE HEEFT DIARREE EN MAAKT ZICHZELF HELEMAAL NIET SCHOON. ZE SPUUGT IN HAAR[groen{
HANDEN EN WRIJFT HAAR EIGEN GEZICHT ERMEE IN!' In de cel was een stapelbed en Hedwig Apfel sliep bovenin. 's Nàchts
kwam ze op Mariannes bed zitten, maar Marianne voelde er niets voor om haar vriendinnen met haar te worden en zei haar
dat ze weg moest gaan. Dus scheurde Hedwig de dekens van Marianne kapot en rukte haar bed uit elkaar. 'EN ZE PRAAT DE
HELE NACHT, ZE VLOEKT OP GOD. HANDEN, ARMEN EN BENEN DUN ALS VAN EEN SPIN!' Vanwege de herrie durfden de be-
waaksters de cel niet in...