29492 trouwe verdieping van rel&fil: hoe 't Wèsten

Q
TEN
ÒNDER GÁÁT?
BIJNA 100 JAAR GELEDEN VERSCHEEN
'De ondergang des Avondlands', waarin Duits filosoof
Oswald SPENGLER z'n cultuurpessimistische blik op westerse geschiedenis ontvouwde:
nu voor 't eerst in NL-vertaling!
Waarom was 't 'n eeuw geleden zo'n succes?
Wie was Oscar Spengler? Filosoof, historicus of socioloog? 'De ONDERGANG'
laat zich moeilijk classificeren & ditzelfde geldt ook v/d auteur! Al op jonge leeftijd was OS, geboren in 1880,
de omnivoor die hij de rest van z'n leven BLÍJVEN ZÓU: na 't gymnasium bezocht hij verschillende universiteiten.
München, Berlin & Halle - hij grasduinde er i/d curricula; in 1903 zou OS pro-moveren
op het werk v/d Griekse filosoof Heraclitus?
Maar dàt ging niet dóór:
hij had zijn studie te weinig onderbouwd met literatuur-verwijzingen!
Er volgden jaren van sappelen & eenzaamheid: vanwege hartproblemen hoefde hij gelukkig niet in militaire dienst;
alles veranderde toen 'De Ondergang' verscheen. De universiteit van Göttingen bood hem aan er hoogleraar i/d filosofie te worden!
OS sloeg dit aanbod af: deel II van z'n Magnum Opus MÓEST àf! Enkele jaren later schreef TIME dat 't spenglerisme alomtegenwoordig was, & je was vóór òf tégen hèm, maar één ding stond WÈL vàst: wie méé wilde doen i/h debat
moest OS gelezen hebben?! 't Bóek bestaat uit twee kloeke banden, telt 1200 pagina's & 't is mede dankzij
't nodige jargon, niet bepaald de meest toegankelijke tèkst!? Cultuur-filosoof Oswald Spengler {1880-1936}
maakte 't z'n lézers niet gemakkelijk!
Tòch werd 'De ondergang v/h Avondland' (1918-1922) een reusachtige bestseller:
v/d twee delen gingen er in Duitsland honderdduizenden exemplaren over de toonbank.
't Bóek sloot blijkbaar al goed aan bij de crisisstemming die 't héle LÀND tijdens de jaren tussen twee wereldoorlogen
in zijn ijzeren greep hield: elke dàg wèrd 't gèld v/d Duitsers mìnder wáárd! Bóvenòp de gíerende inflatie kwamen de internationale verplichte herstelbetalingen die de geallieerden na de Eerste Wéreldoorlog nu aan Duitsland opgelegd hadden?
Duitsland voelde zich vernederd! Dus tóen 'De ondergang' verscheen viel 't in vruchtbare aarde.
Tòch ìs 't geen commentaar op de actualiteit van weleer. OS was er al begonnen in 1912,
toen 't Duitsland nogal voor de wind ging?
Ogenschijnlijk dan, want wat hem betreft
was de spirituele crisis al véél Lànger gáánde!
Déze crisis is 't onderwerp van zijn studie. Om de wortels daarvan te traceren,
maakte hij gebruik van verschillende disciplines: de ondergang ìs geschiedschrijving plus sociologie & filosofie ìnéén.
Maar eigenlijk was z'n benadering zó vernieuwend dat OS 'n nieuwe TÈRM bedènken moest?
Hij schetst vlg. eigen zeggen 'n MORFOLOGIE V/D WÉRELDGESCHÍEDENIS! Hóe kòmt 't
dàt culturen tot bloei komen
èn/of in vervàl geraken?
In z'n lange inleiding trekt OS 'n parallel
met de lévende natuur: èlke plantensoort, schrijft hij, HÉÉFT 'haar eigen bloesem & vruchten,
d'r en z'n eigen type gróei èn vervàl'; zó gáát 't óók met culturen, die we
als organismen zouden moeten beschouwen.
Àlles drááit immers om vitaliteit:
ìs díe tánende, dàn zèt
dé néérgang
ìn.
08 okt 2017 - bewerkt op 10 okt 2017 - meld ongepast verhaal
Weet je zeker dat je dit verhaal wilt rapporteren? Ja | Nee
Profielfoto van Asih
Asih, man, 80 jaar
   
Log in om een reactie te plaatsen.   vorige volgende