27285 aan 't begin v/d zomer van 1869, een zondag

6 juni, hield ds. J.A. Ruijs, hervormd predikant @ PUTTEN, 'n preek over 1 Johannes 3 vers 8b die nogal wat religieuze soorten stof deed opwaaien!? Onder de titel "DE GROOTE BEVRIJDING", met als ondertitel "LEERREDE TOT WEGWIJZING VOOR HEN DIE WENSCHEN TE WEETEN WÀT TE GELOOVEN VAN: TOOVEREN, BELEZEN, WAARZEGGEN", werd de preek ook uitgegeven. De aanleiding voor die preek lag in de ernstige ziekte van een kind uit de gemeente, zoals de predikant in de inleiding van dit geschrift ons laat weten! Interventie van een te hulp geroepen arts mocht niet meer baten. In de omgeving van het kind begon de gedachte post te vatten dat zij betoverd was? De ouders riepen de hulp in van een kwakzalver, die zich ook met belezen bezig hield. Wanneer ook diens optreden geen enkel ef-fect sorteert, werd wéér de hulp ingeroepen van een arts! Nú ontdèkte de arts wàt er aan de hànd wàs ÈN kòn hij 't kind verantwoord helpen! Deze gebeurtenis was voor ds. Ruijs reden om hier innemen preek aandacht aan te besteden? Het optreden van de predikant had tot gevolg dat er in 't Overveluws Weekblad 'n ingezonden stuk verscheen! Door de briefschrijver werd deze kwakzalver aangeduid met "DUIVELBANNER"! Tevens schreef hij: "...DAT BIJ DE OVERGROOTE MEERDERHEID {enkele meer verlichten uitgezonderd, dit getal is hier helaas! KLEIN} DIT BIJGELOOF ALS VASTGEWORTELD IS!" De redactie v/h blad was ook van oordeel dat het bijgeloof hier nog steeds maar al te véél zéér héérste & besloot de discussie hierover te sluiten. De bronnen zwijgen hier verder over?! 'n Ander voorbeeld van levend volksgeloof komen we @ NUNSPEET tegen: o/d hervormde kerkenraadvergadering te Nunspeet van 9 april 1891 werd er in 't kader van de CENSURA MORUM gesproken over 'n gemeentelid dat zich bezighield met tovenarij?! Bij deze mededeling bleef het & 't is onduidelijk of deze aangelegenheid 'n vervolg had! I/d geraadpleegde bronnen zijn dit de twee enige voorbeelden van 'n aanwezig volks bijgeloof? 't BIJGELOOF IN HEKSEN, SPOKEN, HELDERZIENDEN, WITTE WIEVEN & allerhande voortekenen uit de natuur kwam terug i/d inteviews van HEUPERS! Ontmoetingen met, of 't verkopen v/d ziel a/d duivel waren veel voorkomende gebeurtenissen! Daarnaast ook werden er gebruiken aangehaald ter voorkoming van betoveringen, 't tegengaan van narigheid of ter bevordering van geluk?! Tot op de myDidag van vandaag zie je paranormalen dagelijks op de RTL-tv-kanalen, populisten met nepnieuws, xenofobe querulanten, blonde in-do's als gekke Geertjes, malle Pimmen, rare Volkerts, treiterende Theo's, doorgedraaide Mohammeds, joods, christelijk, kapitalistisch & islamistisch sektarisch gedoe over & weer: elke tijd & plaats heeft zo z'n eigen mallotige modes, zotte zwakzinnigen & 'raddraaiers' keer op keer!?