AAN EEN PRACHTIG BOEK, ZOALS DE BIJBEL DIE IN JARROW GEMAAKT WERD VOOR DE PAUS OF DE EUANGELIES DIE VERVAARDIGD WERDEN IN LINDESFARNE, WAS TEGELIJK CHÉMICUS ÈN KÙNSTENAAR, VOORAL BIJ 'T VOORBEREIDEN VAN DE WAT MEER SUBTIELE KLEUREN, ZOALS DE VERRASSENDE KLEURENSOORTEN ALS ROZE?
Er werd geschreven bij daglicht, omdat dàt 't bèste licht was, drie uur àchter elkaar èn meestal twee diensten per dag!
"HET IS MOEILIJK OM TWEEMAAL DRIE UUR JE NÈK TE BUIGEN & PERKAMENT TE LINIËREN",
zo schrijft een monnik in een manuscript! 'n ÀNDER schrift in een 8ste eeuws handschrift:
"WIE NIET KAN SCHRIJVEN, DIE DÈNKT DÀT HET GÉÉN ZWAAR WÈRK ÌS?
Maar hoewel de kopiist met slechts 3 vingers schrijft, zwoegt zijn héle lìchaam!"
Íerse monniken waren gewóón om in de marges te ròddelen & te klágen: 'Ik heb het zo koud'!
'Dìt is een lastige bladzijde èn heel vermoeiend om te lézen', òf 'Hàd ik maar 'n goed glas Wíjn naast me staan'!
Zùlke notities waren wellicht bestemd voor degenen die er náást hen aan 't werk waren, want soms werkte een team van 4 of 5 monniken aan één manuscript, maar sommige opmerkingen waren ook puur per-soonlijk, zoals die v/d kopiist
die 't tafereel uitschrijft waarin de ozo beruchte Judas Iskariot (Yehoedah Isjkeriot)
Jezus/YEHOSJOEA met 'n gebruikelijke begroetingskùs verraadt,
èn die in de kantlijn toevoegt:
"SCHURK!"
Na de completen, 't avondgebed,
was er tijd om de huiden voor 't perkament te snijden, polijsten & liniëren!
Dìt liniëren, dat gedaan werd met de scherpe pùnt van 'n schrijfpriem of stift,
was van groot belàng om ervoor te blijven zorgen dat de regels op elkaar aansloten;
bladzijden werden afzonderlijk van elkaar opgeschreven èn de régels moesten in het uiteindelijke Bóek
rècht tegenover elkaar liggen!
Óók moesten reeds geschreven pagina's zeer discreet gecorrigeerd worden:
corrigeren betekende 't fatsoeneren van de letters èn controleren òf de júiste letters gebrúikt wáren,
èn óók nog 't toevoegen vàn interpùnctie, wat vaak pas gebeurde àls de wóórden
èn lètters úitgeschréven wáren!
Interpunctie was vooral een kwestie van pùnten pláátsen,
& hoe lànger een pauze was, hoe méér pùnten er waren
èn hoe HÓGER ze
bóven de regel
stonden
...
Àlles in het leven van Baeda wijst erop
dat hij ingeperkt èn aan regels gebonden was ~ alles,
BEHÀLVE de bóeken die hij schreef; zíjn klooster was niet strèng benedictijns,
maar hij hield zich stipt aan de benedictijnse
régel van bestèndigheid:
BLIJF WAAR JE BÈNT
~~~
Àls Mòr terugkijkt op 70 jaar
zijn de trèfpunten schier éindeloos:
de routes, plaatsen, mensen,
kunst, cultuur, religie,
traditie &
'geloof'!